Levenslang zwemmen samenvatting alles

Theorie bewegen en gezondheid 2016-2017 Louise Van de Walle



Levenslang zwemmen
1. Biomechanische aspecten (p.11-25)
Hydrostatica: invloed van water op een lichaam in rusttoestand
Hydrodynamica: invloed van water op een lichaam in beweging
Hydrostatische druk: druk die water op lichaam uitoefent, ‘het water werkt tegen’

1.1 ALGEMENE HYDRODYNAMISCHE ASPECTEN

1.1.1 Soortelijke massa

= massa/volume

Water (4°): 1 kilo per liter  soortelijke massa = +/- 1 kg/l
 afhankelijk van: temperatuur + opgeloste stoffen

1.1.2 Zwaartekracht en opwaartse kracht

= 2 krachten die op een lichaam in water inwerken

Zwaartekracht:

 Neerwaarts gericht
 Werkt op gehele lichaam
 Te bundelen in 1 punt = zwaartepunt (Z)

Opwaartse kracht:

 Wet van Archimedes: een lichaam ondergedompeld in een vloeistof, ondervindt vanwege die
vloeistof een verticale, opwaarts gerichte kracht, gelijk aan het gewicht van de verplaatste
vloeistof.
 Opwaarts gericht
 Op alle lichaamsdelen die onder water zijn
 Te bundelen in 1 punt = (op)drukpunt / drijfpunt / perspunt (O)
 Ligt indien alles onder water thv onderste puntje borstbeen

1.2 WEERSTAND

Negatieve weerstand: remming die de zwemmer tijdens het voortbewegen in het water ondervindt
Positieve weerstand: weerstand die een zwemmer nodig heeft om er zich tegen af te zetten, om te
stuwen

,Theorie bewegen en gezondheid 2 2016-2017 Louise Van de Walle


1.2.1 Remming (- weerstand)

Vormweerstand:

 Golfweerstand: Bij voortbeweging gaat een deel van de energie gaat verloren in het vormen
van golven. Hoe beter de stroomlijn hoe minder golfweerstand.
 Druk- of wervelweerstand: door viscositeit water, turbulentie. Door beweging ontstaat er
chaos in de verbindingen van de watermoleculen. Daardoor neemt de druk van het water af
en zal er remming ontstaan.
 Frontale weerstand: Bepaald door de ligging in het water.

Wrijvingsweerstand:

 Gevolg van viscositeit en stromingsverschijnselen.
 Ontstaan vd weerstand door in aanraking te komen met andere oppervlakten.
 Geremd door de huid en de zwemkleding. Beharing heeft weinig invloed.

Passieve weerstand:

 Weerstand wnr een uitwendige kracht op een passief lichaam inwerkt.
 Relatie tss lichaamsvorm en passieve weerstand toeneemt met stijgende snelheid.
 Waterweerstand kleinst in buiklig.
 Vb: pijlfase na de afstaat van de kant

Actieve weerstand:

 Wnr een actieve voortstuwing plaatsvindt.
 Beïnvloed door verandering van ligging van het lichaam / lichaamssegmenten.
 Een correcte uitvoering van een zwemtechniek zal immers een zo klein mogelijke weerstand
tot gevolg hebben.

Weerstand water op voorwerp in bew neemt evenredig toe met de snelheid in het kwadraat.

1.2.2 Propulsie (+ weerstand)

Nodig om zich voorruit te kunnen bewegen.

Stuwvlakken:

 Hoe groter het stuwvlak, hoe groter de voortstuwing zal zijn.
 Stuwvlakken zo optimaal mogelijk positioneren om een zo groot mogelijk effect te genereren.

Stuwingsprincipes:

 Inzichten in stuwingsprincipes bij dieren en schepen.
 Veel complexer bij de mens




2

, Theorie bewegen en gezondheid 2 2016-2017 Louise Van de Walle


3 stuwingsprincipes bij de mens:

 Actie-reactie principe:
o Derde wet van Newton: na actie ontstaat een reactie die gelijk maar tegengesteld is
aan de weerstand die het stuwvlak ondervindt.
o Stuwvlak = vlak, loodrecht op bewsbaan, achterwaarts bewegend
o Groote voortstuwingskracht = weerstandskracht
o Bew stuwvlak  tegengestelde richting voortbeweging
 Draagvleugel- of schroefprincipe:
o Handen en armen bewegen eerder in verticale en laterale richting dan in horizontale.
o Principe gebaseerd op het Bernouilli-principe
 Verschillen in stroomsnelheden aan weerszijden vaneen voorwerp gaan
gepaard met drukverschillen.
 Lage druk : bolle zijde (stroom moet een langere weg afleggen en is dus
sneller)
 Hoge druk: vlakke zijde
liftkracht van hoge naar lage druk
o Stuwvlak met gekromde vorm staat schuin op bewsbaan en beweegt zijwaarts
o Weerstandskracht is altijd tegengesteld aan bewsrichting stuwvlak
o Liftkracht staat loodrecht op weerstandskracht
o Grootte vd voortstuwingskracht = weerstandskracht + liftkracht
o Richting van resultante is richting van voortbeweging
o Grootte weerstands- en liftkracht is afhankelijk vd hoek stuwvlak, hoe tov
bewsrichting
 Palingprincipe
o Voortstuwing door golving (ondulatie)
o 2 manieren:
 Slangachtige manier: grootst mogelijke inzet van het volledige lichaam
 Tonijnachtige manier: enkel inzet van de staartvin
o Is te zien bij geoefende competitiezwemmers
o Goed aangeleerde lichaamsgolving geeft voordeel
 Een langere stuwfase van armbeweging mogelijk
 Verminderde frontale remming
 Andere stuwingsprincipes
o Fling ring: bij neerwaartse beweging benen ontstaat kolking water waardoor extra
stuwkracht ontstaat.
o Added mass

1.3 EEN KWESTIE VAN DRIJVEN OF ZINKEN

 Drijfvermogen = belangrijk want tijdens zwemmen moet energie geleverd worden om aan
het opp te blijven.
 Soortelijke massa geeft verklaring voor de individuele verschillen in drijfvermogen.



 Relatie tss soortelijke massa water en lichaam dat ondergedompeld is  bepaald of er sprake
is van drijven/zweven/zinken
o Soortelijke massa = 1  zweven
o Soortelijke massa < 1  drijven

3