H7
Koolstofverbindingen
Alkanen en alkenen
Koolwaterstoffen
Koolstofverbindingen: stoffen waar C atoom in voorkomt
Koolstofverbindingen zijn onderverdeeld in verschillende subgroepen, oa. koolwaterstoffen.
Koolwaterstoffen: stoffen met alleen C en H atomen.
Onverzadigd koolwaterstof: heeft een of meer dubbele bindingen tussen de C atomen.
Verzadigd koolwaterstof: alleen enkele bindingen komen voor tussen de C atomen.
Onvertakte koolwaterstoffen vertakte koolwaterstoffen
Onverzadigd koolwaterstof Verzadigd koolwaterstof
Homologe reeksen
Een homologe reeks is een groep van stoffen die de zelfde algemene formule hebben. Alkanen en
alkenen hebben beide een vaste formule:
Alkanen =
Tussen de C en H atomen komen alleen enkele bindingen voor! Alkanen zijn dus verzadigd.
Alkenen =
Tussen de C en H atomen komt één dubbele binding voor. Alkenen zijn dus onverzadigd.
Structuurformule en isomeren
Isomeren: verschillende structuurformules met dezelfde molecuulformule.
3xH
1xO
2xC
Isomerie: is het verschijnsel dat verschillende stoffen dezelfde molecuulformule hebben.
Systematische naamgeving
Systematische naamgeving: de naam die bij een molecuulformule hoort.
1
, H7
Namen van onvertakte alkanen en alkenen
Alkanen Uitgangen
Namen van vertakte alkanen
Vertakte alkanen hebben een of meer vertakkingen aan de hoofdketen van de C-atomen. De
namen en structuurformules van twee veel voorkomende vertakkingen zijn:
- -CH3 = methyl
- -CH2 - CH3 = ethyl
Let op! Tussen naam van een verbinding zet je een komma tussen twee getallen. Tussen een getal
en een letter zet je een streepje.
Koolstofverbindingen met een karakteristieke groep
Karakteristieke groepen
In koolstofverbindingen kunne behalve koolstof en waterstofatomen ook zuurstof stikstof en
halogeen atomen (F, Br, Cl, I) voorkomen.
Karakteristieke groep: een atoom (geen C of H) of een groep atomen in een koolstofverbinding. De
karakteristieke groep geeft de verbinding een speciale eigenschap.
Systematische naamgeving van halogeenalkanen
In halogeenalkanenen zijn een of meer H atomen
vervangen door een halogeenatoom. De regels voorde
naamgeving van de halogeenalkanen lijken op die van de
alkanen en de alkenen. De naam van deze karakteristieke
groep wordt geplaatst vòòr de stamnaam van de
alkaanketen.
Systematische naamgeving van de alkaanzuren
Alle koolstofverbindingen waarin de karakteristieke groep
met de formule:
O
||
C-O-H
aanwezig is, behoren tot de groep van de carbonzuren. In
een alkaanzuur is een H-atoom vervangen door een COOH
groep, een zuurgroep. In de naam van het alkaanzuur wordt
de uitgang zuur achter de stamnaam van de alkaanketen
geplaatst.
2
Koolstofverbindingen
Alkanen en alkenen
Koolwaterstoffen
Koolstofverbindingen: stoffen waar C atoom in voorkomt
Koolstofverbindingen zijn onderverdeeld in verschillende subgroepen, oa. koolwaterstoffen.
Koolwaterstoffen: stoffen met alleen C en H atomen.
Onverzadigd koolwaterstof: heeft een of meer dubbele bindingen tussen de C atomen.
Verzadigd koolwaterstof: alleen enkele bindingen komen voor tussen de C atomen.
Onvertakte koolwaterstoffen vertakte koolwaterstoffen
Onverzadigd koolwaterstof Verzadigd koolwaterstof
Homologe reeksen
Een homologe reeks is een groep van stoffen die de zelfde algemene formule hebben. Alkanen en
alkenen hebben beide een vaste formule:
Alkanen =
Tussen de C en H atomen komen alleen enkele bindingen voor! Alkanen zijn dus verzadigd.
Alkenen =
Tussen de C en H atomen komt één dubbele binding voor. Alkenen zijn dus onverzadigd.
Structuurformule en isomeren
Isomeren: verschillende structuurformules met dezelfde molecuulformule.
3xH
1xO
2xC
Isomerie: is het verschijnsel dat verschillende stoffen dezelfde molecuulformule hebben.
Systematische naamgeving
Systematische naamgeving: de naam die bij een molecuulformule hoort.
1
, H7
Namen van onvertakte alkanen en alkenen
Alkanen Uitgangen
Namen van vertakte alkanen
Vertakte alkanen hebben een of meer vertakkingen aan de hoofdketen van de C-atomen. De
namen en structuurformules van twee veel voorkomende vertakkingen zijn:
- -CH3 = methyl
- -CH2 - CH3 = ethyl
Let op! Tussen naam van een verbinding zet je een komma tussen twee getallen. Tussen een getal
en een letter zet je een streepje.
Koolstofverbindingen met een karakteristieke groep
Karakteristieke groepen
In koolstofverbindingen kunne behalve koolstof en waterstofatomen ook zuurstof stikstof en
halogeen atomen (F, Br, Cl, I) voorkomen.
Karakteristieke groep: een atoom (geen C of H) of een groep atomen in een koolstofverbinding. De
karakteristieke groep geeft de verbinding een speciale eigenschap.
Systematische naamgeving van halogeenalkanen
In halogeenalkanenen zijn een of meer H atomen
vervangen door een halogeenatoom. De regels voorde
naamgeving van de halogeenalkanen lijken op die van de
alkanen en de alkenen. De naam van deze karakteristieke
groep wordt geplaatst vòòr de stamnaam van de
alkaanketen.
Systematische naamgeving van de alkaanzuren
Alle koolstofverbindingen waarin de karakteristieke groep
met de formule:
O
||
C-O-H
aanwezig is, behoren tot de groep van de carbonzuren. In
een alkaanzuur is een H-atoom vervangen door een COOH
groep, een zuurgroep. In de naam van het alkaanzuur wordt
de uitgang zuur achter de stamnaam van de alkaanketen
geplaatst.
2
