Pedagogie
HS 1: Inleidend hoofdstuk
1.1: Wat is (ped)agogie(k)
De wetenschappelijke studie van de manier waarop volwassenen kinderen en
jongeren grootbrengen met een bepaald doel.
● Pais (kind) + agogein (begeleiden)
● Andere begrippen:
○ Opvoedingsleer
○ Opvoedingswetenschap
● Pedagogie = praktijk van het opvoeden
→ De pedagogiek als wetenschap
● Toegepaste wetenschap
● Handelingswetenschap
→ Kan iedereen opvoeden?
Ervaringsdeskundige <-> Opvoedingsdeskundige
Iedereen heeft te maken met het opvoeden (ervaringsdeskundige).
IS NIET HETZELFDE
Gebaseerd op kennis en deskundigheid (opvoedingsdeskundige).
→ Waarom is er pedagogiek?
● Toenemende maatschappelijke vragen over opvoeding
○ Ouders
○ Digitale media (zie als mediaopvoeding)
○ School
● Veranderingen doorheen geschiedenis omtrent visie op het kind/ ontwikkeling
● Ontdekking van het eigene en het unieke van kinderen
● Eigen rechten van het kind
, 1.2: De geschiedenis van het kind
→ De oudheid
● Interesse in opvoeding en ontwikkeling van kinderen
● Kinderen = toekomstige burgers
→ Middeleeuwen
● Kinderen = volwassenen in zakformaat
● Groep > individu
● Opvoeding hogere klasse = leren
● Opvoeding lagere klasse = socialisatie
→ De verlichting
● Verstand en logica centraal
● Boekdrukkunst
● Rousseau: kind is van nature goed
● Verder nadenken over opvoeding
→ Eind 18de eeuw - WOll
● Rijke klasse: onderwijs
● Arme klasse: voorbereiden op zo snel mogelijk volwassen worden
1.3: Opvoeding, vandaag, enkele thema’s…
→ Opvoeding vandaag…
Kinderen en ouders staan dichter bij elkaar
Vroeger: vader was gezagsfiguur.
Opvoedingsonzekerheid
Wanneer vaste voeding bij baby’s?
Wanneer en hoe straffen?
Streven naar het perfecte kind
Kind moet goede punten halen.
Good-enough parenting (Bettelheim)
Het hoeft niet altijd perfect te zijn.
Ouders laten inzien van hun eigen beperkingen.
, Professionalisering van de gewone opvoeding
Nood aan een pedagogische civil society
Logische paradox
“Net omdat we onze kinderen verhinderen om ongelukkig te zijn, verhinderen we ze
om later gelukkig te worden.”
Fopspeen Generatie - Klittebandouders
Ouders die hun kinderen lang thuis willen houden.
Boemerangkinderen
Kinderen scheiden met echtgen(o)t(e) en komen terug bij de ouders wonen.
Stress bij kinderen
Kinderen hebben teveel stress voor hun leeftijd.
Opvoeden tot goede burgers
Kind = volwassenen
Verstand vs kind is van nature goed
Jeugdland
Opvoeden vandaag
1.4: Kinderrechten
“Elke vorm van geweld tegenover kinderen zou verboden moeten worden. Vanaf het
moment dat ouders systematisch geweld gebruiken om hun kinderen te corrigeren is
dat niet in het belang van de kinderen, laat het vaak sporen na en moet het expliciet
verboden worden in de wetgeving.”
→ Kinderrechten
● Verdrag inzake de rechten van het kind (1989)
● ≠ opleidingshandleiding
3 grote segmenten
HS 1: Inleidend hoofdstuk
1.1: Wat is (ped)agogie(k)
De wetenschappelijke studie van de manier waarop volwassenen kinderen en
jongeren grootbrengen met een bepaald doel.
● Pais (kind) + agogein (begeleiden)
● Andere begrippen:
○ Opvoedingsleer
○ Opvoedingswetenschap
● Pedagogie = praktijk van het opvoeden
→ De pedagogiek als wetenschap
● Toegepaste wetenschap
● Handelingswetenschap
→ Kan iedereen opvoeden?
Ervaringsdeskundige <-> Opvoedingsdeskundige
Iedereen heeft te maken met het opvoeden (ervaringsdeskundige).
IS NIET HETZELFDE
Gebaseerd op kennis en deskundigheid (opvoedingsdeskundige).
→ Waarom is er pedagogiek?
● Toenemende maatschappelijke vragen over opvoeding
○ Ouders
○ Digitale media (zie als mediaopvoeding)
○ School
● Veranderingen doorheen geschiedenis omtrent visie op het kind/ ontwikkeling
● Ontdekking van het eigene en het unieke van kinderen
● Eigen rechten van het kind
, 1.2: De geschiedenis van het kind
→ De oudheid
● Interesse in opvoeding en ontwikkeling van kinderen
● Kinderen = toekomstige burgers
→ Middeleeuwen
● Kinderen = volwassenen in zakformaat
● Groep > individu
● Opvoeding hogere klasse = leren
● Opvoeding lagere klasse = socialisatie
→ De verlichting
● Verstand en logica centraal
● Boekdrukkunst
● Rousseau: kind is van nature goed
● Verder nadenken over opvoeding
→ Eind 18de eeuw - WOll
● Rijke klasse: onderwijs
● Arme klasse: voorbereiden op zo snel mogelijk volwassen worden
1.3: Opvoeding, vandaag, enkele thema’s…
→ Opvoeding vandaag…
Kinderen en ouders staan dichter bij elkaar
Vroeger: vader was gezagsfiguur.
Opvoedingsonzekerheid
Wanneer vaste voeding bij baby’s?
Wanneer en hoe straffen?
Streven naar het perfecte kind
Kind moet goede punten halen.
Good-enough parenting (Bettelheim)
Het hoeft niet altijd perfect te zijn.
Ouders laten inzien van hun eigen beperkingen.
, Professionalisering van de gewone opvoeding
Nood aan een pedagogische civil society
Logische paradox
“Net omdat we onze kinderen verhinderen om ongelukkig te zijn, verhinderen we ze
om later gelukkig te worden.”
Fopspeen Generatie - Klittebandouders
Ouders die hun kinderen lang thuis willen houden.
Boemerangkinderen
Kinderen scheiden met echtgen(o)t(e) en komen terug bij de ouders wonen.
Stress bij kinderen
Kinderen hebben teveel stress voor hun leeftijd.
Opvoeden tot goede burgers
Kind = volwassenen
Verstand vs kind is van nature goed
Jeugdland
Opvoeden vandaag
1.4: Kinderrechten
“Elke vorm van geweld tegenover kinderen zou verboden moeten worden. Vanaf het
moment dat ouders systematisch geweld gebruiken om hun kinderen te corrigeren is
dat niet in het belang van de kinderen, laat het vaak sporen na en moet het expliciet
verboden worden in de wetgeving.”
→ Kinderrechten
● Verdrag inzake de rechten van het kind (1989)
● ≠ opleidingshandleiding
3 grote segmenten
