PRAKTIJKONDERZOEK:
VERKENNING
Semester 2
Iris Vantomme
SRW – Fase 1
2020 – 2021
, HC 1: INLEIDING: ALGEMENE INZICHTEN
1 Onderzoek: ver van je bed?
• In het dagelijkse leven
• In de beroepspraktijk
• In de wetenschap
• Meer overeenkomsten dan verschillen:
- vb. uit het dagelijkse leven: je bent een sleutel verloren
- vb. uit de beroepspraktijk: BAP van student “Hoe blijf ik binnen mijn raampje? Hoe
kunnen opvoeders bewegen inzetten om kinderen te helpen binnen hun window of
tolerance te blijven?”
2 Praktijkonderzoek en onderzoekend vermogen
• Als conceptueel kader m.b.t. een leerlijn ‘onderzoek’ in de PBA en MA
• Doelstellingen:
1) Studenten ontwikkelen een onderzoekmatige grondhouding
2) Studenten verwerven kennis v/d resultaten van onderzoek (vb. zie pedagogie)
3) Studenten kunnen een volledig onderzoek opzetten (onderzoeksvraag kunnen stellen,
met welke methode en inzichten onderzoeken, conclusie... è onderzoek cyclus op
wetenschappelijk verantwoorde manier)
4) Studenten baseren hun professioneel handelen op resultaten van onderzoek (en
andere actuele kennis) vb. tijdschrift/artikels lezen over methoden...
Normatief kader: eigen waarden en normen/normen en waarden van de samenleving (wat
vind je billijk, rechtvaardig?)
2
,3
, 3 Voorbeelden van onderzoek
• Opmaak van een jaarverslag van het cliënteel è beschrijvend onderzoek
• Onderzoek van de behoeften en wensen van woonwagenbewoners in verband met de inrichting
en het beheer van het woonwagenterrein è behoeftenonderzoek
• Opstellen van een nota voor de Raad van Bestuur i.v.m. de ontwikkeling van een nieuw
vormingsaanbod è haalbaarheidsonderzoek/sociale impactanalyse
• Meting van de tevredenheid van het personeel en de cliënten over een nieuwe
dienstverleningsvorm è tevredenheidsonderzoek
• Evaluatie van de werking van een dienst voor slachtofferhulp è evaluatie-/effectenonderzoek
• Samen met bewoners komen tot voorstellen om de leefbaarheid van hun wijk te verbeteren è
participatief onderzoek/actieonderzoek
4 OPO Praktijk onderzoek 1: verkenning
• Doelstellingen: het verantwoorden van interventies in het Sociaal Agogisch Werk en meer
bepaald in het domein van welzijn van kinderen en jongeren, vereist
- een wetenschappelijke houding
- en inzicht in de werking en de effecten van interventies van professionals
• In dit OPO wordt aandacht besteed aan
- Kwantitatieve en kwalitatieve onderzoeksmethoden om interventies te beoordelen en
te evalueren
- Kwaliteitscriteria waaraan wetenschappelijk onderzoek moet voldoen
- Het concept van Evidence Based Practice (EBP) in het Sociaal Agogisch Werk
- De verschillende fasen van een praktijkonderzoek
- Onderzoekstechnieken en –methoden i.v.m. kwantitatief en kwalitatief onderzoek
- Informatievaardigheden
- Inzicht in het model van kritisch denken
• De beoogde leerresultaten zijn
- DLR 9: Reflectief vermogen: hij reflecteert kritisch en methodisch om optimaal te
handelen.
- DLR 10: Wetenschappelijke toepassing: hij kan inzichten, theorieën, concepten en
onderzoeksresultaten toepassen op praktijkvraagstukken.
• Inhoud
1) Onderzoekvaardigheden
- Wat is praktijkonderzoek en welke zijn de kwaliteitscriteria voor
wetenschappelijk onderzoek?
- Inzicht in wetenschapsparadigma's, onderzoek modellen en
onderzoeksmethoden
- De onderzoekcyclus (oriënteren, richten, plannen, verzamelen, analyseren /
concluderen, rapporteren / presenteren) en de innovatiecyclus (ontwerpen). De
taal van de onderzoekers: wetenschappelijk taalgebruik en modellen.
a. Oriënteren en richten: probleemstellingen onderscheiden (beschrijven,
verklaren, ontwerpen) en formuleren
b. Plannen en verzamelen: een overzicht van kwantitatieve en kwalitatieve
data- en onderzoeksstrategieën (experiment, survey,
documentenanalyse, casestudies, diepte-interviews, interactieve
4
VERKENNING
Semester 2
Iris Vantomme
SRW – Fase 1
2020 – 2021
, HC 1: INLEIDING: ALGEMENE INZICHTEN
1 Onderzoek: ver van je bed?
• In het dagelijkse leven
• In de beroepspraktijk
• In de wetenschap
• Meer overeenkomsten dan verschillen:
- vb. uit het dagelijkse leven: je bent een sleutel verloren
- vb. uit de beroepspraktijk: BAP van student “Hoe blijf ik binnen mijn raampje? Hoe
kunnen opvoeders bewegen inzetten om kinderen te helpen binnen hun window of
tolerance te blijven?”
2 Praktijkonderzoek en onderzoekend vermogen
• Als conceptueel kader m.b.t. een leerlijn ‘onderzoek’ in de PBA en MA
• Doelstellingen:
1) Studenten ontwikkelen een onderzoekmatige grondhouding
2) Studenten verwerven kennis v/d resultaten van onderzoek (vb. zie pedagogie)
3) Studenten kunnen een volledig onderzoek opzetten (onderzoeksvraag kunnen stellen,
met welke methode en inzichten onderzoeken, conclusie... è onderzoek cyclus op
wetenschappelijk verantwoorde manier)
4) Studenten baseren hun professioneel handelen op resultaten van onderzoek (en
andere actuele kennis) vb. tijdschrift/artikels lezen over methoden...
Normatief kader: eigen waarden en normen/normen en waarden van de samenleving (wat
vind je billijk, rechtvaardig?)
2
,3
, 3 Voorbeelden van onderzoek
• Opmaak van een jaarverslag van het cliënteel è beschrijvend onderzoek
• Onderzoek van de behoeften en wensen van woonwagenbewoners in verband met de inrichting
en het beheer van het woonwagenterrein è behoeftenonderzoek
• Opstellen van een nota voor de Raad van Bestuur i.v.m. de ontwikkeling van een nieuw
vormingsaanbod è haalbaarheidsonderzoek/sociale impactanalyse
• Meting van de tevredenheid van het personeel en de cliënten over een nieuwe
dienstverleningsvorm è tevredenheidsonderzoek
• Evaluatie van de werking van een dienst voor slachtofferhulp è evaluatie-/effectenonderzoek
• Samen met bewoners komen tot voorstellen om de leefbaarheid van hun wijk te verbeteren è
participatief onderzoek/actieonderzoek
4 OPO Praktijk onderzoek 1: verkenning
• Doelstellingen: het verantwoorden van interventies in het Sociaal Agogisch Werk en meer
bepaald in het domein van welzijn van kinderen en jongeren, vereist
- een wetenschappelijke houding
- en inzicht in de werking en de effecten van interventies van professionals
• In dit OPO wordt aandacht besteed aan
- Kwantitatieve en kwalitatieve onderzoeksmethoden om interventies te beoordelen en
te evalueren
- Kwaliteitscriteria waaraan wetenschappelijk onderzoek moet voldoen
- Het concept van Evidence Based Practice (EBP) in het Sociaal Agogisch Werk
- De verschillende fasen van een praktijkonderzoek
- Onderzoekstechnieken en –methoden i.v.m. kwantitatief en kwalitatief onderzoek
- Informatievaardigheden
- Inzicht in het model van kritisch denken
• De beoogde leerresultaten zijn
- DLR 9: Reflectief vermogen: hij reflecteert kritisch en methodisch om optimaal te
handelen.
- DLR 10: Wetenschappelijke toepassing: hij kan inzichten, theorieën, concepten en
onderzoeksresultaten toepassen op praktijkvraagstukken.
• Inhoud
1) Onderzoekvaardigheden
- Wat is praktijkonderzoek en welke zijn de kwaliteitscriteria voor
wetenschappelijk onderzoek?
- Inzicht in wetenschapsparadigma's, onderzoek modellen en
onderzoeksmethoden
- De onderzoekcyclus (oriënteren, richten, plannen, verzamelen, analyseren /
concluderen, rapporteren / presenteren) en de innovatiecyclus (ontwerpen). De
taal van de onderzoekers: wetenschappelijk taalgebruik en modellen.
a. Oriënteren en richten: probleemstellingen onderscheiden (beschrijven,
verklaren, ontwerpen) en formuleren
b. Plannen en verzamelen: een overzicht van kwantitatieve en kwalitatieve
data- en onderzoeksstrategieën (experiment, survey,
documentenanalyse, casestudies, diepte-interviews, interactieve
4
