Kwalitatief onderzoek
KOM begrippenlijst
Hoofdstuk 1
- Empirisch onderzoek: uitspraken doen op grond van wetenschappelijk onderzoek dat
is gebaseerd op systematische observaties. Er wordt gebruik gemaakt van de
zintuigen of instrumenten die de zintuigen assisteren als de basis voor conclusies.
- Bewijs- gebaseerde behandelingen: therapieën die worden ondersteund door
onderzoek.
- Theorie: bestaat uit een aantal uitspraken die algemene principes beschrijven over
hoe variabelen met elkaar te maken hebben.
- Hypothese: betekent ook wel voorspelling. Is een specifieke uitkomst die de
onderzoeker verwacht te observeren in een onderzoek als de theorie nauwkeurig is.
- Gegevens/data: zijn een aantal observaties.
- Falsifieerbaarheid: een theorie moet leiden tot hypotheses die, wanneer ze getest
worden, fout kunnen zijn ten opzichte van de theorie. (Openstaand voor
ontkrachting).
- Spaarzaamheid: Theorieën hoeven niet moeilijker gemaakt te worden als dat niet
nodig is.
- Gewicht van het bewijs: sommige bewijzen wegen zwaarder dan andere.
- Toegepast onderzoek: bij dit soort onderzoek wordt bestaande wetenschappelijke
kennis toegepast op het analyseren en oplossen van praktijkproblemen.
- Fundamenteel onderzoek: start met een kennisprobleem van de wetenschap en is
gericht op het genereren van nieuwe wetenschappelijke kennis.
- Translationeel onderzoek: is het gebruik van lessen uit fundamenteel onderzoek om
voor gezondheidszorg, psychotherapie of andere vormen van behandeling en
interventie te ontwikkelen en toepassingen te testen.
- Kwalitatief onderzoek: het doel is om bepaalde kenmerken zoveel mogelijk in de
steekproef terug te laten komen.
- Wetenschappelijk tijdschrift: deze komen elke maand uit en bevatten artikelen die
geschreven zijn door verschillende gekwalificeerde bijdragers. Deze artikelen zijn
peer-reviewed.
- Journalistiek: omvat nieuws en commentaar die we horen op televisie, kranten en op
internet.
- Sociale fenomenen: bijv. taal of zorg voor ouderen. Is alles wat we om ons heen zien
die te maken hebben met sociale interactie.
- Populatie: een groep mensen die geschikt zijn voor een onderzoek.
- Steekproef: is een deel van de populatie die uitgenodigd wordt voor het onderzoek.
- Doelgerichte steekproef: onderzoeker gaat op zoek naar hele specifieke personen
die hem meer info kunnen geven.
- Aselecte steekproef: de subjecten worden geheel willekeurig uit de populatie
getrokken.
- Selecte steekproef: er is geen sprake van willekeur; of de onderzoekers of de
subjecten maken deel uit van het selectieproces.
- Saturatie: moment wanneer nieuwe respondenten geen nieuwe informatie meer
opleveren over jouw onderzoeksvraag.
, Hoofdstuk 2
- Vergelijkingsgroep: stelt ons in staat om te vergelijken wat er zou gebeuren met
zowel met of zonder hetgeen waar we geïnteresseerd in zijn.
- Confounds: er zijn meer verklaringen voor een uitkomst. In onderzoek worden deze
alternatieve verklaringen confounds genoemd.
- Confederate: een acteur die een specifieke rol voor de experimentator speelt.
- Waarschijnlijkheid: er wordt niet verwacht dat de bevindingen altijd alle gevallen
kunnen verklaren.
- Availability heuristic: deze stelt dat dingen die gemakkelijk in onze geest opkomen,
de neiging hebben om ons denken te sturen.
- Present bias: is een naam voor ons falen om geschikte vergelijkingsgroepen te
overwegen.
- Confirmation bias: de tendens om alleen te kijken naar informatie die overeenkomt
met wat we zelf al geloven.
- Blind spot bias: het geloof dat we niet snel zullen vallen voor andere
vooringenomenheden die hiervoor al beschreven zijn.
- Empirische journalistieke artikelen: rapporteren voor het eerst de resultaten van
een empirische onderzoeksstudie.
- Review journalistieke artikelen: bieden een samenvatting van alle gepubliceerde
onderzoeken die in 1 onderzoeksgebied zijn gedaan.
- Meta-analyse: is een systematische review waarin de resultaten van een aantal
vergelijkbare klinische studies worden gebundeld en herberekend.
- Effectgrootte: is een statistische maat voor hoe sterk het effect van een handeling is
op een populatie, waarbij vergeleken wordt met een andere populatie waarop de
handeling niet werd toegepast.
Hoofdstuk 4
- ‘Debriefed’: zorgvuldig geïnformeerd over de hypotheses van het onderzoek.
- Respectsbeginsel: individuen die mogelijk betrokken zijn bij onderzoek moeten als
een autonoom agent worden behandeld, ze zijn vrij om te beslissen of ze willen
deelnemen aan een onderzoeksstudie.
- Geïnformeerde toestemming: elk persoon leert over het onderzoeksproject, de
voor- en nadelen ervan, en kan zo kiezen of er deelgenomen wordt.
- Weldadigheidsbeginsel: onderzoekers moeten hun deelnemers beschermen tegen
schade, en moeten hun welzijn verzekeren.
- Anoniem onderzoek: bij dit onderzoek verzamelen onderzoekers geen
identificerende gegevens, zoals namen foto’s etc.
- Vertrouwelijk onderzoek: bij dit onderzoek verzamelen onderzoekers wel
identificerende gegevens, maar ze voorkomen dat het vrijgegeven wordt.
- Rechtvaardigheidsbeginsel: moet ervoor zorgen dat er een eerlijke balans is tussen
verschillende soorten mensen die meedoen aan een onderzoek en de mensen die
ervan profiteren.
- Institutionele beoordelingsraad: commissie verantwoordelijk voor het vertolken van
ethische beginselen en ervoor zorgen dat onderzoek waarbij mensen worden
gebruikt ethisch wordt uitgevoerd.
KOM begrippenlijst
Hoofdstuk 1
- Empirisch onderzoek: uitspraken doen op grond van wetenschappelijk onderzoek dat
is gebaseerd op systematische observaties. Er wordt gebruik gemaakt van de
zintuigen of instrumenten die de zintuigen assisteren als de basis voor conclusies.
- Bewijs- gebaseerde behandelingen: therapieën die worden ondersteund door
onderzoek.
- Theorie: bestaat uit een aantal uitspraken die algemene principes beschrijven over
hoe variabelen met elkaar te maken hebben.
- Hypothese: betekent ook wel voorspelling. Is een specifieke uitkomst die de
onderzoeker verwacht te observeren in een onderzoek als de theorie nauwkeurig is.
- Gegevens/data: zijn een aantal observaties.
- Falsifieerbaarheid: een theorie moet leiden tot hypotheses die, wanneer ze getest
worden, fout kunnen zijn ten opzichte van de theorie. (Openstaand voor
ontkrachting).
- Spaarzaamheid: Theorieën hoeven niet moeilijker gemaakt te worden als dat niet
nodig is.
- Gewicht van het bewijs: sommige bewijzen wegen zwaarder dan andere.
- Toegepast onderzoek: bij dit soort onderzoek wordt bestaande wetenschappelijke
kennis toegepast op het analyseren en oplossen van praktijkproblemen.
- Fundamenteel onderzoek: start met een kennisprobleem van de wetenschap en is
gericht op het genereren van nieuwe wetenschappelijke kennis.
- Translationeel onderzoek: is het gebruik van lessen uit fundamenteel onderzoek om
voor gezondheidszorg, psychotherapie of andere vormen van behandeling en
interventie te ontwikkelen en toepassingen te testen.
- Kwalitatief onderzoek: het doel is om bepaalde kenmerken zoveel mogelijk in de
steekproef terug te laten komen.
- Wetenschappelijk tijdschrift: deze komen elke maand uit en bevatten artikelen die
geschreven zijn door verschillende gekwalificeerde bijdragers. Deze artikelen zijn
peer-reviewed.
- Journalistiek: omvat nieuws en commentaar die we horen op televisie, kranten en op
internet.
- Sociale fenomenen: bijv. taal of zorg voor ouderen. Is alles wat we om ons heen zien
die te maken hebben met sociale interactie.
- Populatie: een groep mensen die geschikt zijn voor een onderzoek.
- Steekproef: is een deel van de populatie die uitgenodigd wordt voor het onderzoek.
- Doelgerichte steekproef: onderzoeker gaat op zoek naar hele specifieke personen
die hem meer info kunnen geven.
- Aselecte steekproef: de subjecten worden geheel willekeurig uit de populatie
getrokken.
- Selecte steekproef: er is geen sprake van willekeur; of de onderzoekers of de
subjecten maken deel uit van het selectieproces.
- Saturatie: moment wanneer nieuwe respondenten geen nieuwe informatie meer
opleveren over jouw onderzoeksvraag.
, Hoofdstuk 2
- Vergelijkingsgroep: stelt ons in staat om te vergelijken wat er zou gebeuren met
zowel met of zonder hetgeen waar we geïnteresseerd in zijn.
- Confounds: er zijn meer verklaringen voor een uitkomst. In onderzoek worden deze
alternatieve verklaringen confounds genoemd.
- Confederate: een acteur die een specifieke rol voor de experimentator speelt.
- Waarschijnlijkheid: er wordt niet verwacht dat de bevindingen altijd alle gevallen
kunnen verklaren.
- Availability heuristic: deze stelt dat dingen die gemakkelijk in onze geest opkomen,
de neiging hebben om ons denken te sturen.
- Present bias: is een naam voor ons falen om geschikte vergelijkingsgroepen te
overwegen.
- Confirmation bias: de tendens om alleen te kijken naar informatie die overeenkomt
met wat we zelf al geloven.
- Blind spot bias: het geloof dat we niet snel zullen vallen voor andere
vooringenomenheden die hiervoor al beschreven zijn.
- Empirische journalistieke artikelen: rapporteren voor het eerst de resultaten van
een empirische onderzoeksstudie.
- Review journalistieke artikelen: bieden een samenvatting van alle gepubliceerde
onderzoeken die in 1 onderzoeksgebied zijn gedaan.
- Meta-analyse: is een systematische review waarin de resultaten van een aantal
vergelijkbare klinische studies worden gebundeld en herberekend.
- Effectgrootte: is een statistische maat voor hoe sterk het effect van een handeling is
op een populatie, waarbij vergeleken wordt met een andere populatie waarop de
handeling niet werd toegepast.
Hoofdstuk 4
- ‘Debriefed’: zorgvuldig geïnformeerd over de hypotheses van het onderzoek.
- Respectsbeginsel: individuen die mogelijk betrokken zijn bij onderzoek moeten als
een autonoom agent worden behandeld, ze zijn vrij om te beslissen of ze willen
deelnemen aan een onderzoeksstudie.
- Geïnformeerde toestemming: elk persoon leert over het onderzoeksproject, de
voor- en nadelen ervan, en kan zo kiezen of er deelgenomen wordt.
- Weldadigheidsbeginsel: onderzoekers moeten hun deelnemers beschermen tegen
schade, en moeten hun welzijn verzekeren.
- Anoniem onderzoek: bij dit onderzoek verzamelen onderzoekers geen
identificerende gegevens, zoals namen foto’s etc.
- Vertrouwelijk onderzoek: bij dit onderzoek verzamelen onderzoekers wel
identificerende gegevens, maar ze voorkomen dat het vrijgegeven wordt.
- Rechtvaardigheidsbeginsel: moet ervoor zorgen dat er een eerlijke balans is tussen
verschillende soorten mensen die meedoen aan een onderzoek en de mensen die
ervan profiteren.
- Institutionele beoordelingsraad: commissie verantwoordelijk voor het vertolken van
ethische beginselen en ervoor zorgen dat onderzoek waarbij mensen worden
gebruikt ethisch wordt uitgevoerd.
