Sociologie
[PDF Hoofdstuk 1]
Les 1 [27/09]
Hoofdstuk 1: de sociologische verzuchting
Wat is sociologie? => moeilijk definitie aan te geven, sociologie is heel verdeeld en k
nt in 1 zin beschreven worden
Definitie Weber: ‘…wetenschappelijke poging om het sociale handelen te begrijpen, met
de bedoeling op die manier tt een causale verklaring vh verloop en de effecten v dat
handelen te komen’
2 Kanttekeningen:
(1) taak die Weber opeist is ook die vd psychologie, antropologie & politicologie.
(2) sociologische verklaring moet causaal of oorzakelijk zijn
-----ALLES IS CONTINGENT MAAR DAAROM NIET ARBITRAIR----
= Alle aspecten van onze samenl zouden ook anders geweest ku z, mr het is nt omdat
het anders had ku z dat er geen duidelijke reden is wrm dat zo is
Vb: Murdock files (onderzocht versch kenmerken in versch culturen) hier
huwelijksvormen: in onze samenl verbintenis tss 2 mensen, in andere culturen
polygamie meestal norm => kan dus op versch plaatsen & tijdstippen anders z.
Vaak polygamie gekoppeld aan socio-economische situatie (dus nt altijd arbitrair)
Besef vh contingente roept vaak ontkenning op, omdat wetten & regels nt afkomstig z ve
God, mr vd mens => ze z in theorie aanpasbaar.
Becker: afwijkend gedrag w geproduceerd dr de samenl. Bedoeld nt dat we afwijkend
gedrag ku begrijpen, mr dat de normen die we hanteren om afwijkend gedrag te
beoordelen v sociale oorsprong z en verschillen in samenl
Hoe zorgen dt mensen regels naleven als ze dr ons gemaakt zijn?
Rousseau: religie enige geslaagd in mensen regels laten volgen. => ontwikkeling civiele
religie (burgerreligie) die mensen regels doet respecteren
Waarom is het contingente nt arbitrair? => 3 voorbeelden
1. Verlichting – Tegen-verlichting
Verlichting Tegen-Verlichting
-Zonder geloof: bijgeloof ->
- Religie geen ordehandhaver
blind respect vr traditie
- Kennis v natuur via wet
- Limieten opleggen
- Kennis zal goed gedrag
- Vooral handelen uit
bevorderen
eigenbelang
Positief mensbeeld Negatief mensbeeld
Mag contingente verspreid worden?
Ja: geloof in maakbaarheid samenl Nee: respect vr regels komt nr vanzelf
2. Auguste Comte: grondlegger sociologie
3 stadia in ontwikkeling vd samenleving:
o Theologisch: datgene dt gebeurd id samenl w toegeschreven aan het
bovennatuurlijke
o Metafysisch: samenl verklaart zaken vanuit abstracte begrippen (de ziel)
o Positivistisch: verschijnselen verklaren obv andere verschijnselen ,
concreet observeerbare zaken
[PDF Hoofdstuk 1]
Les 1 [27/09]
Hoofdstuk 1: de sociologische verzuchting
Wat is sociologie? => moeilijk definitie aan te geven, sociologie is heel verdeeld en k
nt in 1 zin beschreven worden
Definitie Weber: ‘…wetenschappelijke poging om het sociale handelen te begrijpen, met
de bedoeling op die manier tt een causale verklaring vh verloop en de effecten v dat
handelen te komen’
2 Kanttekeningen:
(1) taak die Weber opeist is ook die vd psychologie, antropologie & politicologie.
(2) sociologische verklaring moet causaal of oorzakelijk zijn
-----ALLES IS CONTINGENT MAAR DAAROM NIET ARBITRAIR----
= Alle aspecten van onze samenl zouden ook anders geweest ku z, mr het is nt omdat
het anders had ku z dat er geen duidelijke reden is wrm dat zo is
Vb: Murdock files (onderzocht versch kenmerken in versch culturen) hier
huwelijksvormen: in onze samenl verbintenis tss 2 mensen, in andere culturen
polygamie meestal norm => kan dus op versch plaatsen & tijdstippen anders z.
Vaak polygamie gekoppeld aan socio-economische situatie (dus nt altijd arbitrair)
Besef vh contingente roept vaak ontkenning op, omdat wetten & regels nt afkomstig z ve
God, mr vd mens => ze z in theorie aanpasbaar.
Becker: afwijkend gedrag w geproduceerd dr de samenl. Bedoeld nt dat we afwijkend
gedrag ku begrijpen, mr dat de normen die we hanteren om afwijkend gedrag te
beoordelen v sociale oorsprong z en verschillen in samenl
Hoe zorgen dt mensen regels naleven als ze dr ons gemaakt zijn?
Rousseau: religie enige geslaagd in mensen regels laten volgen. => ontwikkeling civiele
religie (burgerreligie) die mensen regels doet respecteren
Waarom is het contingente nt arbitrair? => 3 voorbeelden
1. Verlichting – Tegen-verlichting
Verlichting Tegen-Verlichting
-Zonder geloof: bijgeloof ->
- Religie geen ordehandhaver
blind respect vr traditie
- Kennis v natuur via wet
- Limieten opleggen
- Kennis zal goed gedrag
- Vooral handelen uit
bevorderen
eigenbelang
Positief mensbeeld Negatief mensbeeld
Mag contingente verspreid worden?
Ja: geloof in maakbaarheid samenl Nee: respect vr regels komt nr vanzelf
2. Auguste Comte: grondlegger sociologie
3 stadia in ontwikkeling vd samenleving:
o Theologisch: datgene dt gebeurd id samenl w toegeschreven aan het
bovennatuurlijke
o Metafysisch: samenl verklaart zaken vanuit abstracte begrippen (de ziel)
o Positivistisch: verschijnselen verklaren obv andere verschijnselen ,
concreet observeerbare zaken
