Enterprise Riskmanagement
Week 4 hoofdstuk 1 t/m 6
1. Inleiding
1.1 Waarom integraal risicomanagement?
Risicomanagement is een proces dat bewerkstelligd wordt door het bestuur van de onderneming,
het management en ander personeel en wordt toegepast bij het formuleren van de strategie en
binnen de gehele onderneming, ontworpen om de potentiele gebeurtenissen die invloed zouden
kunnen hebben op de onderneming te identificeren en om risico’s te managen zodat deze binnen de
risicoacceptatiegraad vallen, om een redelijke zekerheid te bieden ten aanzien van het behalen van
de ondernemingsdoelstellingen (COSO ERM). De kern van risicomanagement is het bevorderen van
waardcreatie en het verbeteren van prestaties.
1.1.1 Het ‘conformance’- en ‘performance’- motief
Tweetal basisprincipes:
Het ‘conformance’-motief
Is het voldoen aan wet- en regelgeving zoals fiscale en civielrechtelijke wetgeving of corporate-
governancecodes. Indien een organisatie zich hier niet aan houdt (non-conformance) volgen er
sancties zoals boetes of het verlies van vergunningen. Feitelijk biedt het voldoen aan wet- en
regelgeving aan ‘license to operate’, ofwel een licentie om de bedrijfsvoering te kunnen uitoefenen.
Door risico’s te inventariseren ten aanzien van relevante wet- en regelgeving en hiertoe een stelsel
van beheersingsmaatregelen in te richten, kan op efficiënte en effectieve wijze worden voldaan aan
wet- en regelgeving. Risicomanagement kent hierbij wel een sterk defensief karakter, ‘het moet’, het
heeft mogelijk een ‘check the box-mentaliteit’ tot gevolg.
Het ‘performance’-motief
Heeft betrekking op het creëren van toegevoegde waarde. In het bedrijfsleven zal dit met name
betrekking hebben op het creëren van aandeelhouderswaarde. In de publieke sector zal het
performancemotief betrekking hebben op het realiseren van maatschappelijke doelstellingen. Hierbij
kent risicomanagement een offensief karakter. Het is gericht op de bedreigingen die het
bereiken van deze doelstellingen in de weg kunnen staan. Het performancemotief is dan ook
gericht op het waarborgen van het (commerciële) bestaansrecht van de organisatie, ofwel een ‘een
licence to survice’.
1.1.2 Van risicomanagement naar integraal risicomanagement
Integraal risicomanagement heeft betrekking op het inrichten van risicomanagementprocessen op:
1. strategische en operationele doelen;
3. financiële verslaggeving;
4. de naleving van wet- en regelgeving.
Kortom: het conformance- en performance –terrein gecombineerd.
1.2 Het COSO ERM-model
1.2.1 COSO het meest gebruikte referentiemodel voor (integraal) risicomanagement
COSO-ERM-model is een standaard ontwikkelt voor de vormgeving van (integraal)
risicomanagement.
Week 4 hoofdstuk 1 t/m 6
1. Inleiding
1.1 Waarom integraal risicomanagement?
Risicomanagement is een proces dat bewerkstelligd wordt door het bestuur van de onderneming,
het management en ander personeel en wordt toegepast bij het formuleren van de strategie en
binnen de gehele onderneming, ontworpen om de potentiele gebeurtenissen die invloed zouden
kunnen hebben op de onderneming te identificeren en om risico’s te managen zodat deze binnen de
risicoacceptatiegraad vallen, om een redelijke zekerheid te bieden ten aanzien van het behalen van
de ondernemingsdoelstellingen (COSO ERM). De kern van risicomanagement is het bevorderen van
waardcreatie en het verbeteren van prestaties.
1.1.1 Het ‘conformance’- en ‘performance’- motief
Tweetal basisprincipes:
Het ‘conformance’-motief
Is het voldoen aan wet- en regelgeving zoals fiscale en civielrechtelijke wetgeving of corporate-
governancecodes. Indien een organisatie zich hier niet aan houdt (non-conformance) volgen er
sancties zoals boetes of het verlies van vergunningen. Feitelijk biedt het voldoen aan wet- en
regelgeving aan ‘license to operate’, ofwel een licentie om de bedrijfsvoering te kunnen uitoefenen.
Door risico’s te inventariseren ten aanzien van relevante wet- en regelgeving en hiertoe een stelsel
van beheersingsmaatregelen in te richten, kan op efficiënte en effectieve wijze worden voldaan aan
wet- en regelgeving. Risicomanagement kent hierbij wel een sterk defensief karakter, ‘het moet’, het
heeft mogelijk een ‘check the box-mentaliteit’ tot gevolg.
Het ‘performance’-motief
Heeft betrekking op het creëren van toegevoegde waarde. In het bedrijfsleven zal dit met name
betrekking hebben op het creëren van aandeelhouderswaarde. In de publieke sector zal het
performancemotief betrekking hebben op het realiseren van maatschappelijke doelstellingen. Hierbij
kent risicomanagement een offensief karakter. Het is gericht op de bedreigingen die het
bereiken van deze doelstellingen in de weg kunnen staan. Het performancemotief is dan ook
gericht op het waarborgen van het (commerciële) bestaansrecht van de organisatie, ofwel een ‘een
licence to survice’.
1.1.2 Van risicomanagement naar integraal risicomanagement
Integraal risicomanagement heeft betrekking op het inrichten van risicomanagementprocessen op:
1. strategische en operationele doelen;
3. financiële verslaggeving;
4. de naleving van wet- en regelgeving.
Kortom: het conformance- en performance –terrein gecombineerd.
1.2 Het COSO ERM-model
1.2.1 COSO het meest gebruikte referentiemodel voor (integraal) risicomanagement
COSO-ERM-model is een standaard ontwikkelt voor de vormgeving van (integraal)
risicomanagement.
