Mens en recht, strafrecht en sociaalrecht. Hoofdstuk 14: Strafrecht
Mens en recht
Hoofdstuk 14: Strafrecht
Dwang en geweld tussen personen en groepen zijn een veelvoorkomend
verschijnsel in onze samenleving, evenals onrechtmatige inbreuk op iemand
eigendom door diefstal, oplichting en verduistering. Door de regeling in het strafrecht
wordt duidelijk welke menselijke gedragingen ontoelaatbaar of onrechtmatig zijn. Het
strafrecht heeft daarbij als doel om gehoorzaamheid af te dwingen en de burgers in
de maatschappij te beschermen, door gedragingen strafbaar te maken. Een ander
doel is ook wel het begaan van strafbare feiten en die zo te verminderen. Zelf heb je
niet het recht om dwang en geweld toe te passen. De politie, het openbaar ministerie
en andere overheidsambtenaren hebben deze bevoegdheid wel. De rechter zal
daarna onderzoeken op bewijzen of de verdachte een strafbaar feit heeft gepleegd.
In het wetboek van strafrecht en andere wetten staan handelingen die verboden zijn
(materieel recht). In het wetboek van stafvordering staat precies aangegeven op
welke manier het opsporingsonderzoek door de politie en het openbaar ministerie en
het onderzoek ter terechtzitting moeten verlopen (formeel recht).
Professionals in zorg en welzijn kunnen te maken krijgen met cliënten die direct of
indirect in aanraking zijn gekomen met het strafrecht. Reclasseringsmedewerkers
hebben een bijzondere taak in het strafproces, die in de openingscasus ook naar
voren kwam: een ondersteunende, adviserende en voorlichtende taak. Bovendien
zullen zij contacten leggen met allerlei personen en instanties die te maken hebben
met de verdachte in het strafproces.
Strafbaarheid
Als iemand een wettelijke regeling overtreedt, staat daar een straf op. Een ander
woord voor een strafbaar feit is een delict. Daarbij kunnen er ook mededaders zijn.
Iemand kan ook een gedeelte van een delict hebben gepleegd of juist een ander
hebben aangezet tot het plegen van een strafbaar feit.
Bescherming betrokkenen binnen het strafrecht
In aanraking komen met het strafrecht is ingrijpend, er zijn allerlei voorschriften
waaraan personen die stafbare feiten opsporen, zich moeten houden. Wat nodig is
om de verdachten te beschermen. In het wetboek staat ook het legaliteitsbeginsel.
Dit betekent dat als er een nieuw artikel in het wetboek van het strafrecht komt,
iemand niet met terugwerkende kracht kan worden gestraft. Een ander principe is dat
iemand niet tweemaal voor hetzelfde feit kan worden bestraft. Dit noemt men het ne
bis in idem beginsel. Deze principes onderscheiden ons rechtssysteem van dat van
vele dictaturen in de wereld.
Strafbepalingen
In het wetboek van strafrecht en andere wettelijke regelingen staan gedragingen van
personen die verboden zijn. Deze gedragingen zijn in de wet precies beschreven en
worden strafbepalingen genoemd. Ook provinciale of gemeentelijk verordeningen
kennen strafbepalingen. Deze hebben te maken met openbare orde en veiligheid.
Mens en recht
Hoofdstuk 14: Strafrecht
Dwang en geweld tussen personen en groepen zijn een veelvoorkomend
verschijnsel in onze samenleving, evenals onrechtmatige inbreuk op iemand
eigendom door diefstal, oplichting en verduistering. Door de regeling in het strafrecht
wordt duidelijk welke menselijke gedragingen ontoelaatbaar of onrechtmatig zijn. Het
strafrecht heeft daarbij als doel om gehoorzaamheid af te dwingen en de burgers in
de maatschappij te beschermen, door gedragingen strafbaar te maken. Een ander
doel is ook wel het begaan van strafbare feiten en die zo te verminderen. Zelf heb je
niet het recht om dwang en geweld toe te passen. De politie, het openbaar ministerie
en andere overheidsambtenaren hebben deze bevoegdheid wel. De rechter zal
daarna onderzoeken op bewijzen of de verdachte een strafbaar feit heeft gepleegd.
In het wetboek van strafrecht en andere wetten staan handelingen die verboden zijn
(materieel recht). In het wetboek van stafvordering staat precies aangegeven op
welke manier het opsporingsonderzoek door de politie en het openbaar ministerie en
het onderzoek ter terechtzitting moeten verlopen (formeel recht).
Professionals in zorg en welzijn kunnen te maken krijgen met cliënten die direct of
indirect in aanraking zijn gekomen met het strafrecht. Reclasseringsmedewerkers
hebben een bijzondere taak in het strafproces, die in de openingscasus ook naar
voren kwam: een ondersteunende, adviserende en voorlichtende taak. Bovendien
zullen zij contacten leggen met allerlei personen en instanties die te maken hebben
met de verdachte in het strafproces.
Strafbaarheid
Als iemand een wettelijke regeling overtreedt, staat daar een straf op. Een ander
woord voor een strafbaar feit is een delict. Daarbij kunnen er ook mededaders zijn.
Iemand kan ook een gedeelte van een delict hebben gepleegd of juist een ander
hebben aangezet tot het plegen van een strafbaar feit.
Bescherming betrokkenen binnen het strafrecht
In aanraking komen met het strafrecht is ingrijpend, er zijn allerlei voorschriften
waaraan personen die stafbare feiten opsporen, zich moeten houden. Wat nodig is
om de verdachten te beschermen. In het wetboek staat ook het legaliteitsbeginsel.
Dit betekent dat als er een nieuw artikel in het wetboek van het strafrecht komt,
iemand niet met terugwerkende kracht kan worden gestraft. Een ander principe is dat
iemand niet tweemaal voor hetzelfde feit kan worden bestraft. Dit noemt men het ne
bis in idem beginsel. Deze principes onderscheiden ons rechtssysteem van dat van
vele dictaturen in de wereld.
Strafbepalingen
In het wetboek van strafrecht en andere wettelijke regelingen staan gedragingen van
personen die verboden zijn. Deze gedragingen zijn in de wet precies beschreven en
worden strafbepalingen genoemd. Ook provinciale of gemeentelijk verordeningen
kennen strafbepalingen. Deze hebben te maken met openbare orde en veiligheid.
