Kennislijn periode 1: sociaal zekerheidsrecht en schuldhulpverlening.
Hc 1 stelsel van sociale zekerheid.
Van verzorgingsstaat…..
Vanaf 1945 een uitbouw van de verzorgingsstaat
Knelpunten:
- Afhankelijkheid burger
- Calculerende burger
- Misbruik voorzieningen
- Gebrek plichtsbesef bij burgers
- Toename centralisatie
- Versterken individualisering
- Toename kosten
Naar participatiewet
Doelen:
- Activering burger:
- Eigen verantwoordelijkheid
- Zelf oplossingen zoeken voor eigen problemen
- Eigen kracht en eigen netwerk staat voorop
- Zo weinig mogelijk gebruik maken collectieve voorzieningen
Burger actief /sociale cohesie
- betrekken bij buurt en buren
- Ook eigen verantwoordelijkheid voor eigen financiën
- Minder overheidsuitgaven
Toch is waarborg voldoende inkomen van groot belang
Incidentele stress helpt ons om beter te functioneren. We zijn alert en presteren beter.
Chronische stress ondermijnt ons functioneren. We gaan slechter presteren en kunnen gevangen
raken in een dynamiek van onmacht
Doorwerking aanhoudende stress
- Gedreven door korte termijn belangen
- Minder goed in staat om problemen te analyseren en prioriteiten te stellen
- Minder goed in staat om positieve intenties om te zetten in actie
- Meer moeite om zaken goed te organiseren en overzicht te houden
- Minder goed in leren en in zaken onthouden
- Minder gevoelig voor feitelijke informatie
- Minder ontvankelijk voor advies en hulp (wantrouwender)
- Ongenuanceerder (iemand is voor of tegen je/ jouw voorstel)
- Vooral aandacht voor eigen belang
,Schaarste en schuldenstress
Waarom arme mensen domme dingen doen…:
- Stress en verminderd welbevinden
- Psychische en fysieke achteruitgang
- IQ daalt
- Tijdshorizon is nabij
- Geloof dat inspanning zin heeft neemt af
Kenmerken van sociale zekerheid
1. Sociale zekerheid is een grondrecht
2. De sociale zekerheid is een stelsel
3. Sociale zekerheid is op solidariteit gebaseerd
4. De sociale zekerheid is op bestaanszekerheid gericht
5. De sociale zekerheid doet een belangrijk beroep op de overheidsuitgaven
6. De sociale zekerheid stimuleert om in eigen onderhoud te voorzien
7. Indeling sociale zekerheid
1. Sociale zekerheid is een grondrecht
- Geregeld in internationale verdragen en de Grondwet
-
- Verantwoordelijkheid van de overheid om te zorgen voor regels voor de sociale zekerheid; dus
om wetten te maken als de WW, Participatiewet, ect
2. De sociale zekerheid is een stelsel
- Veel regels op verschillende deelgebieden die meer of minder met elkaar samenhangen
- Bijvoorbeeld:
- De Arbowet om ongelukken op het werk te voorkomen, regels wat werkgever en
werknemer bij ziekte moeten doen, een arbeidsongeschiktheidsuitkering of WW na twee
jaar ziekte, de Participatiewet als sluitstuk als er geen ander inkomen meer is.
3. Sociale zekerheid is op solidariteit gebaseerd
- Voor de werknemersverzekeringen betalen werkgevers en werknemers verplicht premies
- Iedereen betaalt met de belastingen sociale premies voor de volksverzekeringen
- Iedereen die inkomstenbelasting betaalt, helpt de algemene middelen te vormen, waaruit de
sociale voorzieningen worden betaald.
- Premies zijn afhankelijk van het inkomen
4. De sociale zekerheid is op bestaanszekerheid gericht
- Aanvulling tot het sociaal minimum dat van toepassing is
, 5. De sociale zekerheid doet een belangrijk beroep op de overheidsuitgaven
- -Een belangrijk deel van de begroting wordt aan sociale zekerheid besteed
- Onderwerp van discussie voor bezuinigingen
6. De sociale zekerheid stimuleert om in eigen onderhoud te voorzien
- Aan werken wordt ook bij ziekte de voorkeur gegeven
- Van bijstandsgerechtigden wordt verwacht alles te doen om aan het werk te kunnen gaan
- Bijstandsgerechtigden met een grotere afstand tot werk moeten vrijwilligerswerk doen
- Meestal geen recht als er geen geldige verblijfstitel is
7. Indeling sociale zekerheid
- *Sociale verzekeringen (financiering uit premies)
- -werknemersverzekeringen
- -volksverzekeringen
- *Sociale voorzieningen (financiering uit
- algemene middelen)
Sociale verzekeringen; de werknemersverzekeringen
- werknemers in dienstbetrekking
- werkgevers en werknemers betalen premies
- Uitkering is vast percentage v.h. oude loon
- uitvoering door het UWV
- *Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen
- *Werkloosheidswet
- *Ziektewet
- (*Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering: voor werknemers die voor 1 januari 2004
arbeidsongeschikt werden)
Sociale verzekeringen; de volksverzekeringen
- ingezetenen
- premiebetaling naar gelang inkomen samen met de inkomstenbelasting
- Vaste uitkering die voor iedereen in dezelfde situatie hetzelfde is
- uitvoering door Sociale Verzekeringsbank, Zorgkantoor, College voor Zorgverzekering,
zorgverzekeringen
volksverzekeringen
- *Algemene Nabestaandenwet
- *Algemene Ouderdomswet
- *Wet Langdurige Zorg
- *Zorgverzekeringswet
Hc 1 stelsel van sociale zekerheid.
Van verzorgingsstaat…..
Vanaf 1945 een uitbouw van de verzorgingsstaat
Knelpunten:
- Afhankelijkheid burger
- Calculerende burger
- Misbruik voorzieningen
- Gebrek plichtsbesef bij burgers
- Toename centralisatie
- Versterken individualisering
- Toename kosten
Naar participatiewet
Doelen:
- Activering burger:
- Eigen verantwoordelijkheid
- Zelf oplossingen zoeken voor eigen problemen
- Eigen kracht en eigen netwerk staat voorop
- Zo weinig mogelijk gebruik maken collectieve voorzieningen
Burger actief /sociale cohesie
- betrekken bij buurt en buren
- Ook eigen verantwoordelijkheid voor eigen financiën
- Minder overheidsuitgaven
Toch is waarborg voldoende inkomen van groot belang
Incidentele stress helpt ons om beter te functioneren. We zijn alert en presteren beter.
Chronische stress ondermijnt ons functioneren. We gaan slechter presteren en kunnen gevangen
raken in een dynamiek van onmacht
Doorwerking aanhoudende stress
- Gedreven door korte termijn belangen
- Minder goed in staat om problemen te analyseren en prioriteiten te stellen
- Minder goed in staat om positieve intenties om te zetten in actie
- Meer moeite om zaken goed te organiseren en overzicht te houden
- Minder goed in leren en in zaken onthouden
- Minder gevoelig voor feitelijke informatie
- Minder ontvankelijk voor advies en hulp (wantrouwender)
- Ongenuanceerder (iemand is voor of tegen je/ jouw voorstel)
- Vooral aandacht voor eigen belang
,Schaarste en schuldenstress
Waarom arme mensen domme dingen doen…:
- Stress en verminderd welbevinden
- Psychische en fysieke achteruitgang
- IQ daalt
- Tijdshorizon is nabij
- Geloof dat inspanning zin heeft neemt af
Kenmerken van sociale zekerheid
1. Sociale zekerheid is een grondrecht
2. De sociale zekerheid is een stelsel
3. Sociale zekerheid is op solidariteit gebaseerd
4. De sociale zekerheid is op bestaanszekerheid gericht
5. De sociale zekerheid doet een belangrijk beroep op de overheidsuitgaven
6. De sociale zekerheid stimuleert om in eigen onderhoud te voorzien
7. Indeling sociale zekerheid
1. Sociale zekerheid is een grondrecht
- Geregeld in internationale verdragen en de Grondwet
-
- Verantwoordelijkheid van de overheid om te zorgen voor regels voor de sociale zekerheid; dus
om wetten te maken als de WW, Participatiewet, ect
2. De sociale zekerheid is een stelsel
- Veel regels op verschillende deelgebieden die meer of minder met elkaar samenhangen
- Bijvoorbeeld:
- De Arbowet om ongelukken op het werk te voorkomen, regels wat werkgever en
werknemer bij ziekte moeten doen, een arbeidsongeschiktheidsuitkering of WW na twee
jaar ziekte, de Participatiewet als sluitstuk als er geen ander inkomen meer is.
3. Sociale zekerheid is op solidariteit gebaseerd
- Voor de werknemersverzekeringen betalen werkgevers en werknemers verplicht premies
- Iedereen betaalt met de belastingen sociale premies voor de volksverzekeringen
- Iedereen die inkomstenbelasting betaalt, helpt de algemene middelen te vormen, waaruit de
sociale voorzieningen worden betaald.
- Premies zijn afhankelijk van het inkomen
4. De sociale zekerheid is op bestaanszekerheid gericht
- Aanvulling tot het sociaal minimum dat van toepassing is
, 5. De sociale zekerheid doet een belangrijk beroep op de overheidsuitgaven
- -Een belangrijk deel van de begroting wordt aan sociale zekerheid besteed
- Onderwerp van discussie voor bezuinigingen
6. De sociale zekerheid stimuleert om in eigen onderhoud te voorzien
- Aan werken wordt ook bij ziekte de voorkeur gegeven
- Van bijstandsgerechtigden wordt verwacht alles te doen om aan het werk te kunnen gaan
- Bijstandsgerechtigden met een grotere afstand tot werk moeten vrijwilligerswerk doen
- Meestal geen recht als er geen geldige verblijfstitel is
7. Indeling sociale zekerheid
- *Sociale verzekeringen (financiering uit premies)
- -werknemersverzekeringen
- -volksverzekeringen
- *Sociale voorzieningen (financiering uit
- algemene middelen)
Sociale verzekeringen; de werknemersverzekeringen
- werknemers in dienstbetrekking
- werkgevers en werknemers betalen premies
- Uitkering is vast percentage v.h. oude loon
- uitvoering door het UWV
- *Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen
- *Werkloosheidswet
- *Ziektewet
- (*Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering: voor werknemers die voor 1 januari 2004
arbeidsongeschikt werden)
Sociale verzekeringen; de volksverzekeringen
- ingezetenen
- premiebetaling naar gelang inkomen samen met de inkomstenbelasting
- Vaste uitkering die voor iedereen in dezelfde situatie hetzelfde is
- uitvoering door Sociale Verzekeringsbank, Zorgkantoor, College voor Zorgverzekering,
zorgverzekeringen
volksverzekeringen
- *Algemene Nabestaandenwet
- *Algemene Ouderdomswet
- *Wet Langdurige Zorg
- *Zorgverzekeringswet
