geobserveerd kunnen worden: naar de maatschappij kijken en beslissen of
theorieën gegrond zijn
Objectieve kijk Niet blijven staan bij de onmiddellijke evidente, maar eerder de werkelijkheid in
haar verborgen systemen vatten. Afstand doen eigen visie, subjectiviteit,
persoonlijke vertekeningen (‘bias’) vermijden. Kijken naar de feiten: eis van
repliceerbaarheid of controleerbaarheid.
Kritische en Wetenschapper gaat systematisch te werk, tot in de puntjes zeggen welke
systematische stappen je
houding doet en hoe je tot een antwoord gaat komen.
Gericht op Fenomenen in de maatschappij proberen te begrijpen/verklaren: wetten en
verklaringen theorieën opstellen ter verklaring van de waargenomen verschijnselen.
Conclusies zijn altijd provisoir (voorlopig), ze kunnen steeds weerlegd worden
door goed onderbouwde andere theorieën. Zo bouwt wetenschap op elkaar
voort.
Logisch Positivisme = Logish Empirisme of logisch positivisme: klassieke model, aanvaardt
logisch empirisme alleen wat zintuiglijk waargenomen en vastgesteld (empirisch) kan worden.
Verwerpt non-empirische uitspraken die worden gedaan in metafysica,
theologie en ethiek. Naast empirische uitspraken accepteert het ook logische
uitspraken als betekenisvol.
1. Inductief: komen tot algemene regel, generalisatie, op grond van aantal
specifieke waarnemingen: eerst waarnemingen en onderzoek van waaruit je
een theorie opstelt.
2. Empirische wetten: op basis van waarneming komt men door inductie
(inductieve generalisatie) tot veralgemeningen die herleidt worden tot
empirische wetten. De inductieve veralgemening is enkel gerechtvaardigd als
ze van het feitenmateriaal een zekere ‘confirmatie’ of waarschijnlijkheid heeft
gekregen. Deze wetten kunnen deterministisch of statistisch zijn:
- Deterministisch: het ene leidt tot het andere, ze staan altijd in dezelfde
verhouding
- Statistisch: de kans dat…
3. Standaardmodel – Wiener Kreis: manifest - Wissenschaftliche
Weltauffassung. Emprische cyclus van logica en feiten is de basis van alle
kennis.
Kritiek: zie kritisch rationalisme.
Kritisch Rationalisme Theorie kwam voort uit kritiek op logisch positivisme:
- KARL POPPER 1. Zuivere neutrale of objectieve waarneming is onmogelijk
2. Geen eenduidige band tussen theorie en empirie
3. Probleem van rechtvaardiging van inductie
Wetenschappelijke theorieën zijn universeel van aard en kunnen alleen
indirect worden getest door implicaties te toetsen. Men kan nooit waarheid van
algemene wet bewijzen, nooit ‘verifiëren’, alleen falsifiëren (valse hypothesen
liquideren).
1. Deductief: eerste theorie opstellen, dan observatie/resultaten. Deductie is
vertrekkende van theorie waaruit je hypothese gaat afleiden. Daarna ga je
data verzamelen om de hypothese te toetsen. Vervolgens ga je de hypothese
bevestigen en verwerpen.
2. Stappen:
1