LES 4: ADHD, 6-12 JAAR
INLEIDING
Kinderen die naar school gaan kunnen abstract redeneren (met concreet materiaal): lezen, schrijven
en rekenen wordt mogelijk
o Hiervoor moet je symbolen kunnen koppelen aan klanken
o Begin lager onderwijs: leren rekenen met materiaal (appelen, peren, blokjes), daarna is de
concreetheid van het materiaal niet meer nodig en zullen ze abstract kunnen rekenen
o School wordt een heel centraal gegeven in het leven van een lager schoolkind
Rode tekst =
trager bij ADHD!!
Nieuwe vaardigheden die ontwikkelen en het cognitief redeneren mogelijk maken
o Aandachtsmogelijkheden (kleuter kan dit nog niet)
o Geheugencapaciteit: herhalen om te memoriseren, mnemotechnische middelen
o Automatisering: lezen begint heel erg spellend, maar na een tijdje vloeien die letters aan
elkaar na een tijdje heb je die tussenstappen niet meer nodig
<-> Dyslexie als deze automatisatie niet lukt
o Seriatie: ordening & ranking, kan nu ook met complexere systemen
o Tijd wordt relevant en herkenbaar + bespeelbaar (“wat kan er in bepaalde
tijdshoeveelheden”) wel variatie tussen kinderen
o Lezen en schrijven
o Kleine vraagstukjes oplossen
o Nadenken in je hoofd, kan je op een bewustere manier hanteren zo zijn acties reguleren
o Koppeling over dubbele betekenissen: woorden kunnen andere dingen betekenen ifv context
en toon
Socio-emotioneel:
o Het zich bewust worden van zichzelf in verhouding tot de anderen depressieve neigingen
kunnen dus ontstaan
Voor jezelf tot de conclusie komen, dat hetgeen wat je hebt/doet/bent, niet hetgene
is dat je wenst (en vaak is dit in vergelijking met anderen)
o Beginnen ingrijpen op hun goestingskes: ze kunnen verdragen dat zaken met uitstel gebeuren
(wachten)
1
, o Lagere school: jongens spelen met jongens, meisjes spelen met meisjes latentieleeftijd:
periode van minst geseksualiseerd gedrag
o Meer complexe emoties
Kinderen realiseren zich dat ze zelf tegenstrijdige emoties kunnen hebben (bv.
tegelijk boos en verdrietig)
o Emotie-regulatie
Hoe komt het dat ik zo verdrietig ben? aan deze oorzaak iets proberen
veranderen (problem focused)
Emotie-centered: iets met de emotie doen, zodat je minder verdriet hebt
o Perspectief-name: je kunnen inleven in gedachtengang van iemand anders
o 1e gradatie van morele ontwikkeling: gewetensontwikkeling
1e stadium = weten wat mag en niet mag kind weet dit, omdat hij het zo geleerd
heeft (<<Kinderen beginnen soms chef te spelen>>)
Pestgedrag begint te ontstaan ☹
Zelfcontrole-test = Marshmallow-test uitstel van beloning: je krijgt een 2e koekje als je wacht tot ik
terug ben met het te eten!
o Degene die meteen beginnen te eten, zijn vaak jonger!
o ADHD-kinderen hebben ook minder controle op dit soort uitstelgedrag
ADHD
Sommige mensen vinden dat ADHD een variant is van het ‘normale’ en willen geen diagnostisch label,
en zeker geen medicatie!
WAT IS ADHD
= Aandacht-deficiëntie en hyperactiviteitsstoornis
Hoge mate van observeerbare problemen met aandacht en/of Hoge mate van observeerbare
problemen met overactiviteit/impulsiviteit
o Zo ontstaan er ook subgroepen, meer van het één of meer van het andere symptoom
“Stoornis” geeft de connotatie dat er een ernstgraad verwacht wordt, voor je het label “ADHD” geeft
de moeilijkheden moeten het kind persistent en pervasief kenmerken + het moet zorgen door
disfunctioneren!
o Gedurende lange periode (minstens 6 maanden, tot jarenlang!)
o Pervasief: overal, niet op 1 plek, dus niet enkel bv. thuis
Er mag geen andere duidelijke verklaring zijn voor het gedrag! (bv. depressie)
2
INLEIDING
Kinderen die naar school gaan kunnen abstract redeneren (met concreet materiaal): lezen, schrijven
en rekenen wordt mogelijk
o Hiervoor moet je symbolen kunnen koppelen aan klanken
o Begin lager onderwijs: leren rekenen met materiaal (appelen, peren, blokjes), daarna is de
concreetheid van het materiaal niet meer nodig en zullen ze abstract kunnen rekenen
o School wordt een heel centraal gegeven in het leven van een lager schoolkind
Rode tekst =
trager bij ADHD!!
Nieuwe vaardigheden die ontwikkelen en het cognitief redeneren mogelijk maken
o Aandachtsmogelijkheden (kleuter kan dit nog niet)
o Geheugencapaciteit: herhalen om te memoriseren, mnemotechnische middelen
o Automatisering: lezen begint heel erg spellend, maar na een tijdje vloeien die letters aan
elkaar na een tijdje heb je die tussenstappen niet meer nodig
<-> Dyslexie als deze automatisatie niet lukt
o Seriatie: ordening & ranking, kan nu ook met complexere systemen
o Tijd wordt relevant en herkenbaar + bespeelbaar (“wat kan er in bepaalde
tijdshoeveelheden”) wel variatie tussen kinderen
o Lezen en schrijven
o Kleine vraagstukjes oplossen
o Nadenken in je hoofd, kan je op een bewustere manier hanteren zo zijn acties reguleren
o Koppeling over dubbele betekenissen: woorden kunnen andere dingen betekenen ifv context
en toon
Socio-emotioneel:
o Het zich bewust worden van zichzelf in verhouding tot de anderen depressieve neigingen
kunnen dus ontstaan
Voor jezelf tot de conclusie komen, dat hetgeen wat je hebt/doet/bent, niet hetgene
is dat je wenst (en vaak is dit in vergelijking met anderen)
o Beginnen ingrijpen op hun goestingskes: ze kunnen verdragen dat zaken met uitstel gebeuren
(wachten)
1
, o Lagere school: jongens spelen met jongens, meisjes spelen met meisjes latentieleeftijd:
periode van minst geseksualiseerd gedrag
o Meer complexe emoties
Kinderen realiseren zich dat ze zelf tegenstrijdige emoties kunnen hebben (bv.
tegelijk boos en verdrietig)
o Emotie-regulatie
Hoe komt het dat ik zo verdrietig ben? aan deze oorzaak iets proberen
veranderen (problem focused)
Emotie-centered: iets met de emotie doen, zodat je minder verdriet hebt
o Perspectief-name: je kunnen inleven in gedachtengang van iemand anders
o 1e gradatie van morele ontwikkeling: gewetensontwikkeling
1e stadium = weten wat mag en niet mag kind weet dit, omdat hij het zo geleerd
heeft (<<Kinderen beginnen soms chef te spelen>>)
Pestgedrag begint te ontstaan ☹
Zelfcontrole-test = Marshmallow-test uitstel van beloning: je krijgt een 2e koekje als je wacht tot ik
terug ben met het te eten!
o Degene die meteen beginnen te eten, zijn vaak jonger!
o ADHD-kinderen hebben ook minder controle op dit soort uitstelgedrag
ADHD
Sommige mensen vinden dat ADHD een variant is van het ‘normale’ en willen geen diagnostisch label,
en zeker geen medicatie!
WAT IS ADHD
= Aandacht-deficiëntie en hyperactiviteitsstoornis
Hoge mate van observeerbare problemen met aandacht en/of Hoge mate van observeerbare
problemen met overactiviteit/impulsiviteit
o Zo ontstaan er ook subgroepen, meer van het één of meer van het andere symptoom
“Stoornis” geeft de connotatie dat er een ernstgraad verwacht wordt, voor je het label “ADHD” geeft
de moeilijkheden moeten het kind persistent en pervasief kenmerken + het moet zorgen door
disfunctioneren!
o Gedurende lange periode (minstens 6 maanden, tot jarenlang!)
o Pervasief: overal, niet op 1 plek, dus niet enkel bv. thuis
Er mag geen andere duidelijke verklaring zijn voor het gedrag! (bv. depressie)
2
