Samenvatting werken met mensen met een fysieke beperking en ouderenzorg

Graduaat orthopedagogie


H1: MENSEN MET EEN FYSIEKE BEPERKING
1.1 Begripsomschrijving
 Zeer heterogene groep (diverse groep)
 Beperking aangeboren of verworven
 Met of zonder hersenletsel
 Uitingsvormen: amputatie, spierziekte, halfzijdige verlamming, …
 Fysieke beperking:
 Moeilijkheden op lichamelijk vlak (objectief)
 Waarneembaar letsel (objectief) – vb. iemand is twee benen kwijt, dit zie
je
 Beperkte bewegingsmogelijkheden
 Belemmeren ontwikkeling/ leven op diverse vlakken (subjectief)
Onderscheid

AANTAL LEDEMATEN ERNST VAN LETSEL
Mono (één ledemaat – arm of been)
Para (twee benen of twee armen) Parese  gedeeltelijke verlamming
Hemi (één lichaamshelft – arm en
been) Plegie  volledige verlamming
Tri (drie ledematen)
Tetra/ quadri (vier ledematen)


1.2 Uitingsvormen
1.2.1 bewegingsstoornissen
 SPASTICITEIT:
 Kenmerken/ gevolgen
 Overmatig sterke spanning van de spieren = kramptoestand
 Gericht bewegen onmogelijk + abnormale reflexen
 Spieren van tong, mond, hals en oog = gestoord
 Eten en spreken verloopt moeilijk
 Aanleiding tot misvormingen en spierverkortingen

 Andere uitingsvormen
 Athetose = ongecontroleerde bewegingen = kronkelende
bewegingen van je armen en benen
 Ataxie = coördinatiestoornis =problemen me je evenwicht

 Dezelfde bewegingsstoornissen vaak bij mensen met cerebrale parese =
hersenverlamming
 Beschadiging van de hersencentra
 Stoornissen in de intelligentie, spraak, gehoor en
gezichtsvermogen



1.2.2 stoornissen in het ruggenmerg
 SPINA BIFIDA (= open rug)
 Aangeboren afwijking van het ruggenmerg en
wervelkolom
 Opening in de wervels van de ruggengraat

, Graduaat orthopedagogie


 Hoe hoger het letsel ligt op de ruggengraat, hoe omvattender de
gevolgen
 Gevolgen afhankelijk van de ernst:
 Verlamming van de onderste ledematen
* niet stappen
 Verlamming van de gevoelszenuw
* kans op verwonding - geen gevoel van pijn, en warmte
 Hydrocefalie (waterhoofd)
* kan leiden tot ernstige hersenletsel
 Dwangstanden van gewrichten
* ter hoogte van de heupen, knieën en voeten
 Incontinentie
* geen blaascontrole
 Seksuele stoornis

 DWARSLAESIE
 Ruggenmerg op bepaald niveau onderbroken
 Verworven beperking (gevolg van een ongeval of ziekte)
 Gevolgen afhankelijk van de ernst:
 Verlamming van onderste/ bovenst ledematen
 Verlamming van de gevoelszenuw
 Incontinentie
 Seksuele problemen
 Geen gevolgen op intelligentie, gezichts- en gehoorvermogen


1.2.3 stoornissen in het centraal zenuwstelsel
 POLIOMYELITIS (= kinderverlamming)
 Oorzaak: virusinfectie in hersenstam en ruggenmerg
 Gevolg: verlammingsverschijnselen onderste ledematen
 Komt niet meer voor in België door verplichte vaccinatie

 MS (multiple sclerose)
 Langdurige, langzaam verergerde aandoening centrale
zenuwstelsel
 Stoornissen – hersenen, zenuwen en ruggenmerg
 Oorzaak: ontstaat door infecties die het myelineweefsel
(isolatielaag) van de zenuwvezels aantasten
 Chronische en progressieve ziekte, wisselvallig verloop
 Meest voorkomende symptomen
 Gezichtsstoornissen (wazig en dubbelzien, gezichtsverlies)
 Evenwichts- en coördinatiestoornissen
 Motorische verschijnselen (krachtsvermindering, spasticiteit en
verlamming)
 Gevoelsstoornissen (verlies warmte, koude of pijngevoel)
 Seksuele stoornissen
 Mentale stoornissen (euforie, depressie, prikkelbaarheid,
geheugenverlies)
-

1.2.4 stoornissen van de spieren
 Spierziekten zijn verschillend naar ontstaanswijze
 Progressieve ziekte
 Kenmerkend: spierkracht vermindert en spieren takelen af
 Spierdystrofie type Duchenne
 Progressieve ziekte