SCHEIKUNDE LEEROVERZICHT H4
HOOFDSTUK 4 - ZOUTEN EN ZOUTOPLOSSINGEN
§4.1 - Zouten, namen en formules
Je weet hoe zouten worden gevormd:
Een zout ontstaat doordat er een reactie plaatsvindt tussen een metaal en een niet-metaal.
Voorbeeld:
Hierboven zie je een voorbeeld van Natrium (Na) en Cl (Chloor).
- Het Na-atoom heeft 1 elektron in de buitenste schil en het Cl-atoom 7 elektronen.
- Het natriumatoom kan beter 1 elektron afstaan dan 7 erbij krijgen.
- De elektronegativiteit van natrium is 0,9, terwijl die van chloor 3,2 is.
↳ 3,2 - 0,9 = 2,3 → groter dan 1,7 → ionbinding.
- Door het hoge elektronegativiteit verschil ‘steelt’ Cl als het ware een elektron van Na.
- Hierdoor ontstaan het natriumion (Naᐩ) en het chloride-ion (Cl⁻).
- Door de aantrekkingskracht wordt het zout ‘natriumchloride’ gevormd.
Je weet hoe een ionrooster ontstaat:
Een ionrooster is de regelmatige rangschikking van positieve en
negatieve ionen in een zout.
Deze ontstaat door de aantrekkingskracht tussen de positief en
negatief geladen ionen. Een ionrooster komt voor in de vaste fase.
Je kent het begrip triviale namen:
Triviale namen worden in het dagelijks leven gebruikt.
1
, SCHEIKUNDE LEEROVERZICHT H4
Je weet hoe je namen van zouten opstelt:
Er zijn 2 soorten ionen:
- Enkelvoudige ionen:
Enkelvoudige ionen bestaan uit 1 atoomsoort. Voorbeeld: Naᐩ, Al³ᐩ, Cl⁻, N³⁻.
- Samengestelde ionen:
Samengestelde ionen bestaan uit een groep atomen. Voorbeeld: SO₄²⁻, NH₄ᐩ.
Zouten met enkelvoudige ionen:
Voorbeeld 1:
Je hebt de ionen Naᐩ en Cl⁻. Geef de naam van dit zout.
1. Je hebt een natriumion en een chloride-ion.
↳ Het natriumion is positief geladen, dus deze moet voorop staan in de naam.
2. De naam van het zout is natriumchloride.
Voorbeeld 2:
Je hebt de ionen Mg²ᐩ en O²⁻. Geef de naam van dit zout.
1. Je hebt een magnesiumion en een oxide-ion.
↳ Het magnesiumion is positief geladen, dus deze moet voorop staan in de naam.
2. De naam van het zout is magnesiumoxide.
Zouten met samengestelde ionen:
Voorbeeld 1:
Je hebt de ionen NH₄ᐩ en SO₄²⁻. Geef de naam van dit zout.
1. Je hebt een ammoniumion en een sulfaation.
↳ Het ammonium is positief geladen, dus deze moet voorop staan in de naam.
2. De naam van het zout is ammoniumsulfaat.
Voorbeeld 2:
Je hebt de ionen Naᐩ en NO₃⁻. Geef de naam van dit zout.
1. Je hebt een natriumion en een nitraation.
↳ Het natriumion is positief geladen, dus deze moet voorop staan in de naam.
2. De naam van het zout is natriumnitraat.
2
, SCHEIKUNDE LEEROVERZICHT H4
Je weet hoe je verhoudingsformules van zouten opstelt:
Zouten zijn van zichzelf neutraal geladen, maar niet alle ionen hebben dezelfde lading.
Om zouten neutraal te maken, wordt er gebruikgemaakt van verhoudingsformules.
Voorbeeld 1:
Je hebt het zout natriumchloride. Geef de verhoudingsformule hiervan.
1. Natriumchloride bestaat uit Naᐩ en Cl⁻.
↳ Naᐩ heeft een lading van 1+ en Cl⁻ heeft een lading van 1-.
2. De ionsoorten komen voor in de verhouding 1 : 1.
3. De formule van natriumchloride is NaCl.
↳ Dit kun je ook schrijven als NaᐩCl⁻.
Voorbeeld 2:
Je hebt het zout aluminiumchloride. Geeft de verhoudingsformule hiervan.
1. Aluminiumchloride bestaat uit Al³ᐩ en Cl⁻.
↳ Al³ᐩ heeft een lading van 3+ en Cl⁻ heeft een lading van 1-.
2. De ionsoorten komen voor in de verhouding 1 : 3.
↳ Je hebt 3 ionen Cl⁻ nodig om de lading van Al³ᐩ te compenseren.
3. De formule van aluminiumchloride is AlCl₃.
↳ Dit kun je ook schrijven als Al³ᐩ(Cl⁻)₃.
Voorbeeld 3:
Je hebt het zout ammoniumfosfaat. Geeft de verhoudingsformule hiervan.
1. Ammoniumfosfaat bestaat uit NH₄ᐩ en PO₄³⁻.
↳ NH₄ᐩ heeft een lading van 1+ en PO₄³⁻ heeft een lading van 3-.
2. De ionsoorten komen voor in de verhouding 3 : 1.
↳ Je hebt 3 ionen NH₄ᐩ nodig om de lading van PO₄³⁻ te compenseren.
3. De formule van ammoniumfosfaat is (NH₄)₃PO₄.
↳ Dit kun je ook schrijven als (NH₄ᐩ)₃PO₄³⁻.
3
HOOFDSTUK 4 - ZOUTEN EN ZOUTOPLOSSINGEN
§4.1 - Zouten, namen en formules
Je weet hoe zouten worden gevormd:
Een zout ontstaat doordat er een reactie plaatsvindt tussen een metaal en een niet-metaal.
Voorbeeld:
Hierboven zie je een voorbeeld van Natrium (Na) en Cl (Chloor).
- Het Na-atoom heeft 1 elektron in de buitenste schil en het Cl-atoom 7 elektronen.
- Het natriumatoom kan beter 1 elektron afstaan dan 7 erbij krijgen.
- De elektronegativiteit van natrium is 0,9, terwijl die van chloor 3,2 is.
↳ 3,2 - 0,9 = 2,3 → groter dan 1,7 → ionbinding.
- Door het hoge elektronegativiteit verschil ‘steelt’ Cl als het ware een elektron van Na.
- Hierdoor ontstaan het natriumion (Naᐩ) en het chloride-ion (Cl⁻).
- Door de aantrekkingskracht wordt het zout ‘natriumchloride’ gevormd.
Je weet hoe een ionrooster ontstaat:
Een ionrooster is de regelmatige rangschikking van positieve en
negatieve ionen in een zout.
Deze ontstaat door de aantrekkingskracht tussen de positief en
negatief geladen ionen. Een ionrooster komt voor in de vaste fase.
Je kent het begrip triviale namen:
Triviale namen worden in het dagelijks leven gebruikt.
1
, SCHEIKUNDE LEEROVERZICHT H4
Je weet hoe je namen van zouten opstelt:
Er zijn 2 soorten ionen:
- Enkelvoudige ionen:
Enkelvoudige ionen bestaan uit 1 atoomsoort. Voorbeeld: Naᐩ, Al³ᐩ, Cl⁻, N³⁻.
- Samengestelde ionen:
Samengestelde ionen bestaan uit een groep atomen. Voorbeeld: SO₄²⁻, NH₄ᐩ.
Zouten met enkelvoudige ionen:
Voorbeeld 1:
Je hebt de ionen Naᐩ en Cl⁻. Geef de naam van dit zout.
1. Je hebt een natriumion en een chloride-ion.
↳ Het natriumion is positief geladen, dus deze moet voorop staan in de naam.
2. De naam van het zout is natriumchloride.
Voorbeeld 2:
Je hebt de ionen Mg²ᐩ en O²⁻. Geef de naam van dit zout.
1. Je hebt een magnesiumion en een oxide-ion.
↳ Het magnesiumion is positief geladen, dus deze moet voorop staan in de naam.
2. De naam van het zout is magnesiumoxide.
Zouten met samengestelde ionen:
Voorbeeld 1:
Je hebt de ionen NH₄ᐩ en SO₄²⁻. Geef de naam van dit zout.
1. Je hebt een ammoniumion en een sulfaation.
↳ Het ammonium is positief geladen, dus deze moet voorop staan in de naam.
2. De naam van het zout is ammoniumsulfaat.
Voorbeeld 2:
Je hebt de ionen Naᐩ en NO₃⁻. Geef de naam van dit zout.
1. Je hebt een natriumion en een nitraation.
↳ Het natriumion is positief geladen, dus deze moet voorop staan in de naam.
2. De naam van het zout is natriumnitraat.
2
, SCHEIKUNDE LEEROVERZICHT H4
Je weet hoe je verhoudingsformules van zouten opstelt:
Zouten zijn van zichzelf neutraal geladen, maar niet alle ionen hebben dezelfde lading.
Om zouten neutraal te maken, wordt er gebruikgemaakt van verhoudingsformules.
Voorbeeld 1:
Je hebt het zout natriumchloride. Geef de verhoudingsformule hiervan.
1. Natriumchloride bestaat uit Naᐩ en Cl⁻.
↳ Naᐩ heeft een lading van 1+ en Cl⁻ heeft een lading van 1-.
2. De ionsoorten komen voor in de verhouding 1 : 1.
3. De formule van natriumchloride is NaCl.
↳ Dit kun je ook schrijven als NaᐩCl⁻.
Voorbeeld 2:
Je hebt het zout aluminiumchloride. Geeft de verhoudingsformule hiervan.
1. Aluminiumchloride bestaat uit Al³ᐩ en Cl⁻.
↳ Al³ᐩ heeft een lading van 3+ en Cl⁻ heeft een lading van 1-.
2. De ionsoorten komen voor in de verhouding 1 : 3.
↳ Je hebt 3 ionen Cl⁻ nodig om de lading van Al³ᐩ te compenseren.
3. De formule van aluminiumchloride is AlCl₃.
↳ Dit kun je ook schrijven als Al³ᐩ(Cl⁻)₃.
Voorbeeld 3:
Je hebt het zout ammoniumfosfaat. Geeft de verhoudingsformule hiervan.
1. Ammoniumfosfaat bestaat uit NH₄ᐩ en PO₄³⁻.
↳ NH₄ᐩ heeft een lading van 1+ en PO₄³⁻ heeft een lading van 3-.
2. De ionsoorten komen voor in de verhouding 3 : 1.
↳ Je hebt 3 ionen NH₄ᐩ nodig om de lading van PO₄³⁻ te compenseren.
3. De formule van ammoniumfosfaat is (NH₄)₃PO₄.
↳ Dit kun je ook schrijven als (NH₄ᐩ)₃PO₄³⁻.
3
