1
Samenvatting: Prothetische
Tandheelkunde I: Theoretische
Begrippen:
Tandenloosheid of edentaat:
• 13% van de volwassenen
• Kan afhankelijk zijn van:
o Leeftijd
▪ Hoe ouder, hoe groter risico op loskomen
o Socio-economische status
▪ Lagere status zal minder aandacht aan mondhygiëne bieden
o Burgerlijke staat
▪ Mensen met vaste partners hebben minder losse tanden door sociale
controle
o Tandartsbezoek
▪ 60% komt enkel bij problemen
o Onderwijs
▪ Lagere onderwijsgraad komt overeen met meer kans op edentaatheid
• Minder inschatten van belang van mondhygiëne en
voedingsgewoonten
• Er zijn verschillen in edentaatheid per land
• Tandenloosheid in de tijd:
o Overgang van dentaat naar edentaat is minder abrupt
Conclusie tandenloosheid:
• Tandenloosheid zal niet verdwijnen
• Vooral een focus op oudere patiënten
• Ouderen zullen meer resterende tanden hebben
• Tandenloosheid wordt minder aanvaard door de patiënt
Factoren die behandeling van oudere patiënten beïnvloeden:
• Systemische aandoeningen
• Psychische aandoening
• Medicatie
• Psychologische aandoeningen
• Nutritie
Prothetische Tandheelkunde I: Theoretische Begrippen
, 2
Systemische aandoeningen:
• Angina pectoris
• Hartfalen, chronische bronchitis en epmhyseem
• Cerebro-vasculair accident
• Parkinson
• Diabetes
• Osteoporose
• Arthritis
• Nutrionele deficiëntie
Angina pectoris:
• Tijdelijk zuurstoftekort in het hart
• Vaak na fysieke inspanning
• Pijn ter hoogte van de linker lichaamshelft
o Kan uitstralen naar de linkerhelft van de mandibula
• Kan leiden tot hartinfarct
• Opletten bij patiënten die zicht haasten voor een afspraak
Hartfalen, chronische bronchitis en emphyseem:
• Patiënten kunnen kortademig worden bij een liggende houding in de stoel
o Patiënt dus niet te plat leggen
Cerebro-vasculair accident:
• Leidt vaak tot unilaterale paralyse van de aangezichtsspieren
• Moeite om prothese onder controle te houden
o Vooral onderaan
• Moeite met eten, spreken en slikken
• Moeilijke communicatie
o Zal behandeling vermoeilijken
Parkinson:
• Tremor zal zorgen voor een moeilijke controle van de kaakbeweging
• Problemen bij het nemen van de beetname
o Verstoren van bewegingen door tremor
• Soms problemen bij slikken en speekselcontrole
Diabetes:
• Gaat vaak gepaard met orale infectie van candida albicans
• Kan leiden tot burning mouth syndrome
• Kan leiden tot xerostomie
o Mogelijkheid om te counteren met middelen
▪ Zie Soorten Protheses
Prothetische Tandheelkunde I: Theoretische Begrippen
, 3
Osteoporose:
• Kan gepaard gaan met kyfose
o Abnormale kromming van de rug
• Patiënt zal moeten blijven rechtzitten tijdens de behandeling
Artritis:
• Bemoeilijkt de mobiliteit en dus het tandartsbezoek
o Verminderde functionele bewegingen
▪ Mogelijkheid om prothese te reinigen zal verminderen
Nutritionele deficiëntie:
• Door te kort aan ijzer, foliumzuur of vitamine B
o Komt door moeite om te eten of mobiliteit om voedsel te halen
• Kan leiden tot burning mouth
Psychiatrische aandoening:
• Depressie
• Dementie
Depressie:
• Verlies van eetlust en gewichtsverlies
• Verlies van motivatie en verzorging
o Niet langer geïnteresseerd in de verzorging van zowel mondhygiëne als prothese
Dementie:
• Verminderd geheugen
• Verminderde concentratie
• Verminderde verzorging
• Vergeten de prothese gewoon
Medicatie:
• Medicatie geeft vaak neveneffecten
o Xerostomie door anti-depressiva, diuretica…
o Verandering van orale flora door steroïden en antibiotica
o Ongecontroleerde bewegingen door anti-depressiva (tardieve dyskinesie)
• Niet alleen neveneffecten zijn het probleem:
o Vergeten nemen van medicijnen kan ook probleem zijn
Prothetische Tandheelkunde I: Theoretische Begrippen
Samenvatting: Prothetische
Tandheelkunde I: Theoretische
Begrippen:
Tandenloosheid of edentaat:
• 13% van de volwassenen
• Kan afhankelijk zijn van:
o Leeftijd
▪ Hoe ouder, hoe groter risico op loskomen
o Socio-economische status
▪ Lagere status zal minder aandacht aan mondhygiëne bieden
o Burgerlijke staat
▪ Mensen met vaste partners hebben minder losse tanden door sociale
controle
o Tandartsbezoek
▪ 60% komt enkel bij problemen
o Onderwijs
▪ Lagere onderwijsgraad komt overeen met meer kans op edentaatheid
• Minder inschatten van belang van mondhygiëne en
voedingsgewoonten
• Er zijn verschillen in edentaatheid per land
• Tandenloosheid in de tijd:
o Overgang van dentaat naar edentaat is minder abrupt
Conclusie tandenloosheid:
• Tandenloosheid zal niet verdwijnen
• Vooral een focus op oudere patiënten
• Ouderen zullen meer resterende tanden hebben
• Tandenloosheid wordt minder aanvaard door de patiënt
Factoren die behandeling van oudere patiënten beïnvloeden:
• Systemische aandoeningen
• Psychische aandoening
• Medicatie
• Psychologische aandoeningen
• Nutritie
Prothetische Tandheelkunde I: Theoretische Begrippen
, 2
Systemische aandoeningen:
• Angina pectoris
• Hartfalen, chronische bronchitis en epmhyseem
• Cerebro-vasculair accident
• Parkinson
• Diabetes
• Osteoporose
• Arthritis
• Nutrionele deficiëntie
Angina pectoris:
• Tijdelijk zuurstoftekort in het hart
• Vaak na fysieke inspanning
• Pijn ter hoogte van de linker lichaamshelft
o Kan uitstralen naar de linkerhelft van de mandibula
• Kan leiden tot hartinfarct
• Opletten bij patiënten die zicht haasten voor een afspraak
Hartfalen, chronische bronchitis en emphyseem:
• Patiënten kunnen kortademig worden bij een liggende houding in de stoel
o Patiënt dus niet te plat leggen
Cerebro-vasculair accident:
• Leidt vaak tot unilaterale paralyse van de aangezichtsspieren
• Moeite om prothese onder controle te houden
o Vooral onderaan
• Moeite met eten, spreken en slikken
• Moeilijke communicatie
o Zal behandeling vermoeilijken
Parkinson:
• Tremor zal zorgen voor een moeilijke controle van de kaakbeweging
• Problemen bij het nemen van de beetname
o Verstoren van bewegingen door tremor
• Soms problemen bij slikken en speekselcontrole
Diabetes:
• Gaat vaak gepaard met orale infectie van candida albicans
• Kan leiden tot burning mouth syndrome
• Kan leiden tot xerostomie
o Mogelijkheid om te counteren met middelen
▪ Zie Soorten Protheses
Prothetische Tandheelkunde I: Theoretische Begrippen
, 3
Osteoporose:
• Kan gepaard gaan met kyfose
o Abnormale kromming van de rug
• Patiënt zal moeten blijven rechtzitten tijdens de behandeling
Artritis:
• Bemoeilijkt de mobiliteit en dus het tandartsbezoek
o Verminderde functionele bewegingen
▪ Mogelijkheid om prothese te reinigen zal verminderen
Nutritionele deficiëntie:
• Door te kort aan ijzer, foliumzuur of vitamine B
o Komt door moeite om te eten of mobiliteit om voedsel te halen
• Kan leiden tot burning mouth
Psychiatrische aandoening:
• Depressie
• Dementie
Depressie:
• Verlies van eetlust en gewichtsverlies
• Verlies van motivatie en verzorging
o Niet langer geïnteresseerd in de verzorging van zowel mondhygiëne als prothese
Dementie:
• Verminderd geheugen
• Verminderde concentratie
• Verminderde verzorging
• Vergeten de prothese gewoon
Medicatie:
• Medicatie geeft vaak neveneffecten
o Xerostomie door anti-depressiva, diuretica…
o Verandering van orale flora door steroïden en antibiotica
o Ongecontroleerde bewegingen door anti-depressiva (tardieve dyskinesie)
• Niet alleen neveneffecten zijn het probleem:
o Vergeten nemen van medicijnen kan ook probleem zijn
Prothetische Tandheelkunde I: Theoretische Begrippen
