Thema 2
Deel 1: Chemische samenstelling van organismen
(levende) organismen zijn opgedeeld in anorganische stoffen en organische stoffen. Ze dragen bij tot
de opbouw en de werking van het organisme.
Anorganische stoffen Organische stoffen
(koolstofverbindingen)
Water Sachariden (suikers)
Minerale Lipiden (opgeslagen in reserve-
verbindinge energie= vetten)
n Proteïnen (zoals spierweefsel)
Gassen
-> planten zijn meestal uit water uitgebouwd (anorganische)
-> mensen zijn meestal uit organische stoffen opgebouwd (dus veel
koolstofverbindingen)
96% van menselijke massa is O, C, H en N
Deel 2: Anorganische verbindingen in organismen
2.1 Water in organismen
Tabellen van watergehalte zeker niet vanbuiten kennen
Waar zit het water?
-> tussen de cellen: intercellulaire water
-> in de cellen: intracellulaire water
-> buiten de cellen: extracellulair
Water is een goed oplossingsmiddel
Water is polair dus polaire moleculen lossen hier goed in op (zuren lossen op en vormen H +-ionen)
MAAR IS EEN CHEMISCHE REACTIE
Water in chemische reacties: condensatie en hydrolyse
Komen voor in reactie
Water is een belangrijk transportmiddel
Water transporteert zowel in het bloedvatenstelsel als in het lymfevatenstelsel in het lichaam.
Water transporteert zowel in het transportweefsel en via de celwanden in de planten.
Maar verschil in met CHEMISCHE REACTIE is dat water hierin geen oplosmiddel is maar een reagens
Water als een warmte regelende functie
Wat efficiënt is aan water in ons lichaam om onze temperatuur te regelen; is dat ons lichaam redelijk
traag afkoelt bij koude temperaturen en redelijk traag opwarmt bij warme temperaturen.
Wordt uitgedrukt in J/ Kg*K
,Water als glijmiddel of smeermiddel
Water vormt het hoofdbestandsdeel van slijm (mucus), en is daarom een deel van een belangrijke rol
-> smeermiddel.
Bv. Tussen de het longweefsel en het harde beenweefsel ->minimale wrijving, of als slijm in het
voortplantingsstelsel.
Oppervlaktespanning van water
-> in proefbuisje
De sterke cohesie krachten tussen watermoleculen zorgt voor een hoge oppervlaktespanning.
Bomen maken hier gebruik van; de combinatie van de cohesiekrachten en de adhesiekrachten tussen
het water en de wanden, zorgt ervoor dat het water naar boven wordt gezogen. Ook kleine diertjes
maken hiervan gebruik Bv. De waterspin.
2.2 Mineralen verbindingen in organismen
De functies van mineralen in ons lichaam
Mineralenionen Functies en voorkomen
Natrium en Kalium Geleiding van de impulsen en waterhuishouding (zoals zweten of urineren)
Na+ en K+ wordt bepaald door de zouten
Calcium Beenderen, tanden, spiercontracties, synapsen ( en bloedstolling
Ca2+
Magnesium Spieren, zenuwen en chlorofyl (moleculen in chloroplasten die licht
Mg2+ capteren)
Ijzer Hemoglobine zitten in rode bloedcellen: zuurstof binden (de molecule die in
Fe2+ rode bloedcellen zit die zuurstof kan binden voor transport van bloed
doorheen het lichaam)
Dus ijzer wordt als voedingssupplement genomen als er bloedarmoede is
Chloride HCl: zuurtegraad van de maag
Cl-
Fosfaat Beenderen, tanden, ATP, DNA, RNA
PO43-
, 2.3 Gassen in organismen
2.3.1. Zuurstofgas (O2)
Bij de planten Bij de mens
Geproduceerd Zuurstofgassen zijn apolair: slecht oplosbaar in water
tijdens de (want water is polair) dus moest zuurstof een apolaire tof
fotosynthese vinden om mee te binden dus koos hij om te
6 CO2 + 6 H2O => transporteren met de rode bloedcellen
C6H12O6 + 6 O2 Transport van zuurstof in het bloed:
Mini deeltje lost op in het bloedplasma
Dus planten Grootste deel wordt gebonden aan hemoglobine
nemen CO2 op en in de rode bloedcellen (oxigenatie) ter hoogte
produceren O2 ze van de longen om zuurstof te transporteren naar
zijn de 'longen' de weefsels en organen. Daar ontstaat
van onze wereld oxyhemoglobine. Deze nemen het zuurstof over
van de hemoglobine (deoxigenatie)
Ter hoogte van de spieren wordt er een tweede overdracht
gemaakt; myoglobine neemt zuurstof over van
hemoglobine en geeft deze door aan de spieren.
Ter hoogte van de longen kan elke hemoglobinemolecule in de rode
bloedcellen met 4 moleculen O2 binden (oxi
Deel 1: Chemische samenstelling van organismen
(levende) organismen zijn opgedeeld in anorganische stoffen en organische stoffen. Ze dragen bij tot
de opbouw en de werking van het organisme.
Anorganische stoffen Organische stoffen
(koolstofverbindingen)
Water Sachariden (suikers)
Minerale Lipiden (opgeslagen in reserve-
verbindinge energie= vetten)
n Proteïnen (zoals spierweefsel)
Gassen
-> planten zijn meestal uit water uitgebouwd (anorganische)
-> mensen zijn meestal uit organische stoffen opgebouwd (dus veel
koolstofverbindingen)
96% van menselijke massa is O, C, H en N
Deel 2: Anorganische verbindingen in organismen
2.1 Water in organismen
Tabellen van watergehalte zeker niet vanbuiten kennen
Waar zit het water?
-> tussen de cellen: intercellulaire water
-> in de cellen: intracellulaire water
-> buiten de cellen: extracellulair
Water is een goed oplossingsmiddel
Water is polair dus polaire moleculen lossen hier goed in op (zuren lossen op en vormen H +-ionen)
MAAR IS EEN CHEMISCHE REACTIE
Water in chemische reacties: condensatie en hydrolyse
Komen voor in reactie
Water is een belangrijk transportmiddel
Water transporteert zowel in het bloedvatenstelsel als in het lymfevatenstelsel in het lichaam.
Water transporteert zowel in het transportweefsel en via de celwanden in de planten.
Maar verschil in met CHEMISCHE REACTIE is dat water hierin geen oplosmiddel is maar een reagens
Water als een warmte regelende functie
Wat efficiënt is aan water in ons lichaam om onze temperatuur te regelen; is dat ons lichaam redelijk
traag afkoelt bij koude temperaturen en redelijk traag opwarmt bij warme temperaturen.
Wordt uitgedrukt in J/ Kg*K
,Water als glijmiddel of smeermiddel
Water vormt het hoofdbestandsdeel van slijm (mucus), en is daarom een deel van een belangrijke rol
-> smeermiddel.
Bv. Tussen de het longweefsel en het harde beenweefsel ->minimale wrijving, of als slijm in het
voortplantingsstelsel.
Oppervlaktespanning van water
-> in proefbuisje
De sterke cohesie krachten tussen watermoleculen zorgt voor een hoge oppervlaktespanning.
Bomen maken hier gebruik van; de combinatie van de cohesiekrachten en de adhesiekrachten tussen
het water en de wanden, zorgt ervoor dat het water naar boven wordt gezogen. Ook kleine diertjes
maken hiervan gebruik Bv. De waterspin.
2.2 Mineralen verbindingen in organismen
De functies van mineralen in ons lichaam
Mineralenionen Functies en voorkomen
Natrium en Kalium Geleiding van de impulsen en waterhuishouding (zoals zweten of urineren)
Na+ en K+ wordt bepaald door de zouten
Calcium Beenderen, tanden, spiercontracties, synapsen ( en bloedstolling
Ca2+
Magnesium Spieren, zenuwen en chlorofyl (moleculen in chloroplasten die licht
Mg2+ capteren)
Ijzer Hemoglobine zitten in rode bloedcellen: zuurstof binden (de molecule die in
Fe2+ rode bloedcellen zit die zuurstof kan binden voor transport van bloed
doorheen het lichaam)
Dus ijzer wordt als voedingssupplement genomen als er bloedarmoede is
Chloride HCl: zuurtegraad van de maag
Cl-
Fosfaat Beenderen, tanden, ATP, DNA, RNA
PO43-
, 2.3 Gassen in organismen
2.3.1. Zuurstofgas (O2)
Bij de planten Bij de mens
Geproduceerd Zuurstofgassen zijn apolair: slecht oplosbaar in water
tijdens de (want water is polair) dus moest zuurstof een apolaire tof
fotosynthese vinden om mee te binden dus koos hij om te
6 CO2 + 6 H2O => transporteren met de rode bloedcellen
C6H12O6 + 6 O2 Transport van zuurstof in het bloed:
Mini deeltje lost op in het bloedplasma
Dus planten Grootste deel wordt gebonden aan hemoglobine
nemen CO2 op en in de rode bloedcellen (oxigenatie) ter hoogte
produceren O2 ze van de longen om zuurstof te transporteren naar
zijn de 'longen' de weefsels en organen. Daar ontstaat
van onze wereld oxyhemoglobine. Deze nemen het zuurstof over
van de hemoglobine (deoxigenatie)
Ter hoogte van de spieren wordt er een tweede overdracht
gemaakt; myoglobine neemt zuurstof over van
hemoglobine en geeft deze door aan de spieren.
Ter hoogte van de longen kan elke hemoglobinemolecule in de rode
bloedcellen met 4 moleculen O2 binden (oxi
