CONTROLELEER
INLEIDING
Ondernemingen halen niet steeds op een positieve manier het nieuws fouten/
onregelmatigheden gebeuren
Doelstellingen van de onderneming
Alle offerte-aanvragen tijdig beantwoord?
Verdwijnt er geen voorraad uit het magazijn?
Wordt het juiste personeel aangetrokken?
Wordt er aangekocht tegen de beste prijs/kwaliteit verhouding?
Verdwijnen er geen activa uit de onderneming?
Gebeurt de productie zo efficiënt mogelijk?
Zit de onderneming op schema om haar doelstellingen te bereiken welke risico’s bedreigen het
behalen van onze doelstellingen is de administratieve organisatie wel afgestemd op het
beheersen van deze risico’s en het behalen van de ondernemingsdoelstellingen interne
beheersing/ interne controle/ interne audit
CORPORATE GOVERNANCE
= de wijze waarop een onderneming goed, efficiënt en verantwoord dient te worden geleid.
Zorg dragen voor de rechten van alle belanghebbenden (stakeholders)
Relatie met de eigenaars, aandeelhouders, werknemers, klanten, leveranciers en de
samenleving
Een gebrek aan deugdelijk bestuur kan de onderneming ernstige schade toebrengen.
De bedoeling is het vermijden dat bestuurders zich verrijken ten koste van de onderneming, en het
voorkomen van fraude.
Het ‘comply or explain’ principe
Efficiënt en verantwoordelijk bestuur rechten van de stakeholders
Schandalen (door hebzucht) Enron, Parmalat, Ahold, Worldcom, bankencrisis
Gevolg codes of conduct (= gedragsregels en aanbevelingen)
,Code of conducts
VS
o Sarbanes-Oxley wet (SOX)
Bestuurders persoonlijk aansprakelijk bij wanbeleid
Jaarverslag: hoofdstuk rond interne controle
Europa
o Elke lidstaat moet referentiecode uitwerken
o Comply or explain principe
België
o Code 2020: beursgenoteerde ondernemingen
o Code Buysse: niet-beursgenoteerde ondernemingen
BELGISCHE CORPORATE GOVERNANCE CODE 2020
= Voor beursgenoteerde bedrijven in België
Gebaseerd op de best practices op het gebied van deugdelijk bestuur in de overige EU-
landen en met verwachtingen van de samenleving en de stakeholders
Doelstelling: waardecreatie op lange termijn remuneratieverslag
10 principes
Principe 4: gespecialiseerde comités staan de raad bij in de uitvoering van zijn
verantwoordelijkheden
o Auditcomité
o Remuneratiecomité
o Benoemingscomité
Principe 7: vergoeding leden RVB en management op billijke en verantwoorde wijze
o Waardecreatie op LT
CODE BUYSSE 3
= voor niet-beursgenoteerde bedrijven in België (klein, middelgroot als groot)
Grote diversiteit: zelfregulering centraal
Aanbevelingen
o Interne controle
o Risicobeheer
o Remuneratie
Belangrijkste aspect van deugdelijk bestuur
o Interne controle
Evaluatie van prestaties
Risicobeheersing
Naleving van overeengekomen procedures en processen
,Hoofdstuk 1: wat is interne controle
Fouten gebeuren maar hoe gaan we deze risico’s beheersen?
DELEGATIE LEIDT TOT NOOD AAN CONTROLE
Managers belangrijk: redelijke mate van zekerheid reasonable assurance dat risico’s niet te
groot worden dat ze een bedreiging vormen voor de doelstellingen OF voortbestaan onderneming
Eindverantwoordelijkheid = MANAGEMENT implementeert maatregelen voor risicobeheersing
Nood aan interne controle vloeit voort uit het feit dat het management taken en activiteiten aan
personeelsleden delegeert en dat deze personen feilbaar zijn.
Het vloeit dus voort uit het werken met arbeidsverdeling.
HET COSO-MODEL
= het model voor interne controle
’70-’80 schandalen en faillissementen
o Oprichting Treadway Commission: opstellen van richtlijnen voor een intern
controlesysteem
Controleomgeving
Gedragscodes
Auditcomité
Actieve en objectieve interne controlefunctie
= het COSO-rapport waarin alles samengevoegd zit
Definitie volgens het COSO-rapport
Internal control is a process, effected by an entity’s board of directors, management and personnel,
designed to provide reasonable assurence regarding the achievement of objectives in the following
categories:
1. activiteiten: effectief en efficiënt?
2. financiële verslaggeving: betrouwbaar?
3. naleving (rechts)regels (compliance, interne/externe)
4. Beveiligen van de activa
, DE COMPONENTEN VAN HET COSO-RAPPORT
Informatie en controle
bewa
king
controleactiviteiten
risico-evaluatie
controleomgeving
Controleomgeving: basis zijn de mensen die de controle uitvoeren en de omgeving waarin ze werken
Risico-evaluatie: voor elk functioneel domein doelstellingen formuleren + samenhang
Controleactiviteiten: controleprocedures die moeten zorgen dat de geïdentificeerde risico’s worden
aangepakt
Informatie en communicatie: doorstroming van alle noodzakelijke gegevens, communicatie naar elk
lid van de organisatie
Bewaking: proces bewaken en bijsturen
De controleomgeving
= bestaat uit een groot aantal factoren randvoorwaarden (kunnen de financiële rapportering
beïnvloeden
1. Integriteit en ethische waarden
2. Managementstijl
3. Personeelsbeleid
Integriteit en ethische waarden
De aanwezigheid van ethische codes binnen de onderneming (waarden en normen)
Gedragingen afstemmen op wat gebruikelijk is binnen de onderneming OF functie
Management heeft een voorbeeldfunctie (gedrag + communicatie)
INLEIDING
Ondernemingen halen niet steeds op een positieve manier het nieuws fouten/
onregelmatigheden gebeuren
Doelstellingen van de onderneming
Alle offerte-aanvragen tijdig beantwoord?
Verdwijnt er geen voorraad uit het magazijn?
Wordt het juiste personeel aangetrokken?
Wordt er aangekocht tegen de beste prijs/kwaliteit verhouding?
Verdwijnen er geen activa uit de onderneming?
Gebeurt de productie zo efficiënt mogelijk?
Zit de onderneming op schema om haar doelstellingen te bereiken welke risico’s bedreigen het
behalen van onze doelstellingen is de administratieve organisatie wel afgestemd op het
beheersen van deze risico’s en het behalen van de ondernemingsdoelstellingen interne
beheersing/ interne controle/ interne audit
CORPORATE GOVERNANCE
= de wijze waarop een onderneming goed, efficiënt en verantwoord dient te worden geleid.
Zorg dragen voor de rechten van alle belanghebbenden (stakeholders)
Relatie met de eigenaars, aandeelhouders, werknemers, klanten, leveranciers en de
samenleving
Een gebrek aan deugdelijk bestuur kan de onderneming ernstige schade toebrengen.
De bedoeling is het vermijden dat bestuurders zich verrijken ten koste van de onderneming, en het
voorkomen van fraude.
Het ‘comply or explain’ principe
Efficiënt en verantwoordelijk bestuur rechten van de stakeholders
Schandalen (door hebzucht) Enron, Parmalat, Ahold, Worldcom, bankencrisis
Gevolg codes of conduct (= gedragsregels en aanbevelingen)
,Code of conducts
VS
o Sarbanes-Oxley wet (SOX)
Bestuurders persoonlijk aansprakelijk bij wanbeleid
Jaarverslag: hoofdstuk rond interne controle
Europa
o Elke lidstaat moet referentiecode uitwerken
o Comply or explain principe
België
o Code 2020: beursgenoteerde ondernemingen
o Code Buysse: niet-beursgenoteerde ondernemingen
BELGISCHE CORPORATE GOVERNANCE CODE 2020
= Voor beursgenoteerde bedrijven in België
Gebaseerd op de best practices op het gebied van deugdelijk bestuur in de overige EU-
landen en met verwachtingen van de samenleving en de stakeholders
Doelstelling: waardecreatie op lange termijn remuneratieverslag
10 principes
Principe 4: gespecialiseerde comités staan de raad bij in de uitvoering van zijn
verantwoordelijkheden
o Auditcomité
o Remuneratiecomité
o Benoemingscomité
Principe 7: vergoeding leden RVB en management op billijke en verantwoorde wijze
o Waardecreatie op LT
CODE BUYSSE 3
= voor niet-beursgenoteerde bedrijven in België (klein, middelgroot als groot)
Grote diversiteit: zelfregulering centraal
Aanbevelingen
o Interne controle
o Risicobeheer
o Remuneratie
Belangrijkste aspect van deugdelijk bestuur
o Interne controle
Evaluatie van prestaties
Risicobeheersing
Naleving van overeengekomen procedures en processen
,Hoofdstuk 1: wat is interne controle
Fouten gebeuren maar hoe gaan we deze risico’s beheersen?
DELEGATIE LEIDT TOT NOOD AAN CONTROLE
Managers belangrijk: redelijke mate van zekerheid reasonable assurance dat risico’s niet te
groot worden dat ze een bedreiging vormen voor de doelstellingen OF voortbestaan onderneming
Eindverantwoordelijkheid = MANAGEMENT implementeert maatregelen voor risicobeheersing
Nood aan interne controle vloeit voort uit het feit dat het management taken en activiteiten aan
personeelsleden delegeert en dat deze personen feilbaar zijn.
Het vloeit dus voort uit het werken met arbeidsverdeling.
HET COSO-MODEL
= het model voor interne controle
’70-’80 schandalen en faillissementen
o Oprichting Treadway Commission: opstellen van richtlijnen voor een intern
controlesysteem
Controleomgeving
Gedragscodes
Auditcomité
Actieve en objectieve interne controlefunctie
= het COSO-rapport waarin alles samengevoegd zit
Definitie volgens het COSO-rapport
Internal control is a process, effected by an entity’s board of directors, management and personnel,
designed to provide reasonable assurence regarding the achievement of objectives in the following
categories:
1. activiteiten: effectief en efficiënt?
2. financiële verslaggeving: betrouwbaar?
3. naleving (rechts)regels (compliance, interne/externe)
4. Beveiligen van de activa
, DE COMPONENTEN VAN HET COSO-RAPPORT
Informatie en controle
bewa
king
controleactiviteiten
risico-evaluatie
controleomgeving
Controleomgeving: basis zijn de mensen die de controle uitvoeren en de omgeving waarin ze werken
Risico-evaluatie: voor elk functioneel domein doelstellingen formuleren + samenhang
Controleactiviteiten: controleprocedures die moeten zorgen dat de geïdentificeerde risico’s worden
aangepakt
Informatie en communicatie: doorstroming van alle noodzakelijke gegevens, communicatie naar elk
lid van de organisatie
Bewaking: proces bewaken en bijsturen
De controleomgeving
= bestaat uit een groot aantal factoren randvoorwaarden (kunnen de financiële rapportering
beïnvloeden
1. Integriteit en ethische waarden
2. Managementstijl
3. Personeelsbeleid
Integriteit en ethische waarden
De aanwezigheid van ethische codes binnen de onderneming (waarden en normen)
Gedragingen afstemmen op wat gebruikelijk is binnen de onderneming OF functie
Management heeft een voorbeeldfunctie (gedrag + communicatie)
