Hoorcollege 1: Inleiding vennootschapsbelasting
Wie wordt er nou belast?
Inkomstenbelasting wordt geheven van natuurlijke personen, en die belastingplichtigen worden over
verschillende inkomensbestanddelen belast. (woon, WuO, beleggingsinkomen etc.).
Vennootschapsbelasting is een heffing over lichamen. Dat staat ook in artikel 1 VPB.
Definitie begrip lichamen is er niet maar wetgever heeft er wel voor gekozen om in artikel 2 en 3 VPB
specifieke lichamen te benoemen. Die zijn dan belastingplichtig voor de VPB.
Hoofdregel: alle inkomsten worden in de heffing betrokken (ondernemingsinkomsen en
vermogensinkomsen), tenzij: beperkt belastingplichtige dan is het enkel ondernemingsinkomen
Waarom heffen we überhaupt vennootschapsbelasting? Wat is daar nou de zin van?
Deze vraag kan je beantwoorden langs 2 richtlijnen. Je kunt kijken naar de juridische argumenten maar
ook naar een paar economische argumenten kun je kijken waarom je VPB zou moeten heffen.
Uit perspectief van het neutraliteitsbeginsel: Doordat je op meerdere manieren je onderneming kan
drijven zorgt de VPB er dus voor dat je minder snel te maken hebt met negatieve
concurrentieverhoudingen.
Antropomorfe visie
Philips heeft eigen draagkracht los van haar aandeelhouders net als natuurlijke personen.
Helemaal daar tegenover staat de visie van volstrekte zelfstandigheid, zo’n bv/nv is volgens deze
visie helemaal niets zonder perspectief van de aandeelhouders. De bv of nv is dus eigenlijk
volgens de laatste visie voor 100% een verlengstuk van de aandeelhouders. Zo’n argument klopt
eigenlijk wel als jij zelf als DGA 100% van de aandelenbezit.
Leer van het globale evenwicht (vergelijking DGA met IB – ondernemer)
Dat is wat we net zagen bij de verhouding tussen een IB-ondernemer en de DGA. Je hebt wel een
VPB nodig want op het moment dat je dat niet doet dan gaat iedereen in de BV ondernemen. Het
moet dus min of meer gelijk zijn.
Compensatietheorie
Op het moment dat jij in een BV onderneemt en je gaat vermogenswinsten maken dan zouden die
vermogenswinsten in de belastingheffing moeten worden betrokken. In het verleden werden
inkomsten uit het vermogen niet in de heffing betrokken, je zou dan kunnen zeggen dat op het
moment dat je VPB heft dan hef je al over een deel van die waardestijging van die aandelen. Dat
wordt dan geheven op het niveau van de vennootschap zelf en niet op het niveau van de
aandeelhouder zelf.
Profijtbeginsel
In dit beginsel zitten 2 elementen:
1. BV heeft een beperkte aansprakelijkheid, dit zou dus al een rechtvaardiging zijn om belasting te
betalen. Dit is wel een heel apart argument.
2. Andere kant van het profijtbeginsel zou je kunnen zeggen dat het voordeel komt van
overheidsprestaties. Het hangt met de zelfstandigheidsgedachte van de entiteiten. Een stichting of
vereniging heeft ook zijn voordelen dat het zo in de rechtssysteem is betrokken.
Bij dit beginsel is het moeilijk om een link te leggen over hoeveel belasting je moet betalen en hoeveel
zo’n onderneming daadwerkelijk profijt heeft van het overheidsbeleid. Het is eigenlijk bijna nooit
mogelijk om er een causale relatie van te maken.
Wie wordt er nou belast?
Inkomstenbelasting wordt geheven van natuurlijke personen, en die belastingplichtigen worden over
verschillende inkomensbestanddelen belast. (woon, WuO, beleggingsinkomen etc.).
Vennootschapsbelasting is een heffing over lichamen. Dat staat ook in artikel 1 VPB.
Definitie begrip lichamen is er niet maar wetgever heeft er wel voor gekozen om in artikel 2 en 3 VPB
specifieke lichamen te benoemen. Die zijn dan belastingplichtig voor de VPB.
Hoofdregel: alle inkomsten worden in de heffing betrokken (ondernemingsinkomsen en
vermogensinkomsen), tenzij: beperkt belastingplichtige dan is het enkel ondernemingsinkomen
Waarom heffen we überhaupt vennootschapsbelasting? Wat is daar nou de zin van?
Deze vraag kan je beantwoorden langs 2 richtlijnen. Je kunt kijken naar de juridische argumenten maar
ook naar een paar economische argumenten kun je kijken waarom je VPB zou moeten heffen.
Uit perspectief van het neutraliteitsbeginsel: Doordat je op meerdere manieren je onderneming kan
drijven zorgt de VPB er dus voor dat je minder snel te maken hebt met negatieve
concurrentieverhoudingen.
Antropomorfe visie
Philips heeft eigen draagkracht los van haar aandeelhouders net als natuurlijke personen.
Helemaal daar tegenover staat de visie van volstrekte zelfstandigheid, zo’n bv/nv is volgens deze
visie helemaal niets zonder perspectief van de aandeelhouders. De bv of nv is dus eigenlijk
volgens de laatste visie voor 100% een verlengstuk van de aandeelhouders. Zo’n argument klopt
eigenlijk wel als jij zelf als DGA 100% van de aandelenbezit.
Leer van het globale evenwicht (vergelijking DGA met IB – ondernemer)
Dat is wat we net zagen bij de verhouding tussen een IB-ondernemer en de DGA. Je hebt wel een
VPB nodig want op het moment dat je dat niet doet dan gaat iedereen in de BV ondernemen. Het
moet dus min of meer gelijk zijn.
Compensatietheorie
Op het moment dat jij in een BV onderneemt en je gaat vermogenswinsten maken dan zouden die
vermogenswinsten in de belastingheffing moeten worden betrokken. In het verleden werden
inkomsten uit het vermogen niet in de heffing betrokken, je zou dan kunnen zeggen dat op het
moment dat je VPB heft dan hef je al over een deel van die waardestijging van die aandelen. Dat
wordt dan geheven op het niveau van de vennootschap zelf en niet op het niveau van de
aandeelhouder zelf.
Profijtbeginsel
In dit beginsel zitten 2 elementen:
1. BV heeft een beperkte aansprakelijkheid, dit zou dus al een rechtvaardiging zijn om belasting te
betalen. Dit is wel een heel apart argument.
2. Andere kant van het profijtbeginsel zou je kunnen zeggen dat het voordeel komt van
overheidsprestaties. Het hangt met de zelfstandigheidsgedachte van de entiteiten. Een stichting of
vereniging heeft ook zijn voordelen dat het zo in de rechtssysteem is betrokken.
Bij dit beginsel is het moeilijk om een link te leggen over hoeveel belasting je moet betalen en hoeveel
zo’n onderneming daadwerkelijk profijt heeft van het overheidsbeleid. Het is eigenlijk bijna nooit
mogelijk om er een causale relatie van te maken.
