Week 1periode 3
OJB stemstoornissen
- Anatomie fysiologie van de larynx
- Meest voorkomende stemstoornissen
Interactie 2 ec
Onderzoek/diagnostiek 2 ec
Behandelen 3 ec
Wat kan je horen aan een stem: schor/hees/druk op de stem: geknepen
Afwijking in de stemkwaliteit –> niet altijd stoornis: verkoudheid, gaat weer over. blijvend/niet
blijvend
Mensen die hees praten maar er geen last van hebben.
Twee andere belangrijke aspecten van de stem:
Luidheid - Zacht en hard
Toonhoogte – laag en hoog
Fonetogram: plaatje wat je kan maken met je stem. 2Dementionaal vlak. Verticale en horizontale as:
cijfers van dB (luidheid), aan de linkerkant van de as. Toonhoogte in Herz aan de andere kant.
Luidheid
dB
Hz Toonhoogte
Rechts/links: stemgeving
Zachte klank: laagste toon die we kunnen maken.
Hoogste toon: luid. (gillen)
Eivormig beeld van de stem. > zangers hebben het grootste ei: ze trainen hun stem en heel goed
kunnen beheersen. Hoe betere beheersing over de stem hoe makkelijker het is om hoger te gaan en
,zacht te blijven. > het grootste fonetogram. Iemand die een stoornis heeft: fonetogram wordt
kleiner.
Glijtoon maken: zacht blijven van laag naar hoog gaat moeilijk.
Menselijke stem bestaat in 2 delen: kopstem en borststem, dikke en dunne stembanden
Stemstoornis: het gaat als eerste mis in de kopstem. Stemknobbeltjes: mensen hebben geen
kopstem meer.
FILMPJE> kraakjes, nasaal, geknepen, articulatie slecht. > Nog steeds kraak. Nog meer ontspannen
moet het. Houding, adem ging het over. Ontspannen stemgebruik oefeningen: resonans.
Powerpoints en boek.
Stemgeving:
Subglottale systeem- onder de stembanden/plooien
Stemplooien: je stembanden zijn geen banden maar plooien die verschillende vormen aannemen.
Gebied waar de stembanden zich bevinden: glottis
Stemplooien – verschillende vormen
Glottale systeem (larynx): in de larynx bevindt zich de glottis, de stemspleet. De ruimte die de
stemplooien afsluiten (wanneer je slikt/stem geeft etc.).
Supraglottale systeem– boven de stemplooien / aanzetstuk: vocal trackt.
Glottale systeem (larynx): Intrinsieke & extrinsieke larynxspieren
Aansturing van de zenuwen en de structuren van de larynx
m. = musculus
Een spier noem je meestal van de structuren waarvan en waartoe hij loopt: bv de musculus
thyroarythenoideus – die spier loopt van het thyroid naar het arythenoide. > heet ook wel de
musculus vocalis: deze 2 spieren zijn ook toevallig de spieren waarmee je stemgeeft, de musculus
vocalis. Is gelijk aan de musculus thyroarythenoideus.
Soms heet een spier niet vanwaar hij vandaan loopt en waar hij naartoe loopt. Dan heeft hij een
andere naam door omstandigheden.
3D model, maar meestal naar een 2Dementionaal vlak.
Plaatje van boven naar beneden: caudaal. Naar de darmen toe.
Stemplooien van de larynx: je kijkt van boven naar beneden. (caudaal)
Craniaal: naar de schedel toe > zo kijken we nooit. We kijken altijd van bovenaf.
, Dorsaal: van voor naar achter, BV: je hebt het thyroid en dan kijk je naar de arythenoide toe. Die zit
achter. Je kijkt richting achter de rug. Als het ene orgaan achter het andere orgaan ligt van vooraf
gezien, dan ligt hij dorsaal aan de rugzijde. Richting de rug kijken. BV: plaatje van de voorkant van de
larynx, je kijkt naar achter toe, je kijkt doorsaal. Of een plaatje vanaf de achterkant: een plaatje waar
je eerst de arythenoide ziet en vervolgens daar achter het schildkraakbeen van de achterkant: je kijkt
richting de buikzijde. Richting de ventrale zijde.
Vlakken: ene helft van de larynx goed in beeld krijgen: het saggitale vlak. (linker/rechterdeel), iemand
zo doorsnijden en dan naar een plaatje kijken. Dan kun je of naar rechts of naar links kijken.
Coronaal/Frontaal vlak: verticale doorsnede > Dorsaal of ventraal kijken. BV: larynx, of je kijkt naar
het puntje naar de achterkant van het thyroid, dan kijk je dus ventraal of je kijkt richting de
arythenoid/slokdarm,/ruggenwervels: dit noem je dorsaal.
Mezelf door midden snijden: kijk je naar het puntje van mijn neus of naar mijn achterhoofd. Dan is
dit ventraal en dat dorsaal.
Dorsaal = naar de rug toe, en ventraal = naar de buik toe
Transversale vlak: ter hoogte van de larynx doorsnijden, je kan of omhoog kijken richting je hersenen
of richting je buik.
Craniaal/caudaal
Tong is een grote spier. Mondholte, neusholte > wat is er zo bijzonder aan onze farynx (keel)? > wij
hebben kruisende wegen: wij kunnen ons verslikken. De lucht die we inademen komt van bovenaf,
hij komt hier vanachter en die moet naar voren, want die moet de luchtpijp in. Het eten wat we
vermalen we hier met de tong. Die verzamelt en duwt dat naar achteren. Het eten komt hier van
onderen van voren, maar het eten moet naar achteren, het moet de slokdarm in. Daarom kunnen wij
ons verslikken.
Primaire functie van de larynx: slikken -> afsluiten van de luchtpijp. Als onze luchtpijp niet goed
wordt afgesloten iedere keer als wij slikken, dan krijgen we een longontsteking en ga je dood aan.
Ademen is ook een primaire functie.
Laryngectomie: larynx is weggehaald. Mensen kunnen niet meer iets zwaars optillen want ze kunnen
de druk niet meer verdelen.
Stemgeven = een seculaire functie
thyroid: schildkraakbeen
- saggitaal vlak: linker rechter deel iemand doorsnijden. Naar links of naar rechts kijken.
- corontaal: verticale doorsnede
- ventraal: naar de buik
- dorsaal: naar de rug
tong mondholte, neusholte
Afsluiten van de luchtpijp
OJB stemstoornissen
- Anatomie fysiologie van de larynx
- Meest voorkomende stemstoornissen
Interactie 2 ec
Onderzoek/diagnostiek 2 ec
Behandelen 3 ec
Wat kan je horen aan een stem: schor/hees/druk op de stem: geknepen
Afwijking in de stemkwaliteit –> niet altijd stoornis: verkoudheid, gaat weer over. blijvend/niet
blijvend
Mensen die hees praten maar er geen last van hebben.
Twee andere belangrijke aspecten van de stem:
Luidheid - Zacht en hard
Toonhoogte – laag en hoog
Fonetogram: plaatje wat je kan maken met je stem. 2Dementionaal vlak. Verticale en horizontale as:
cijfers van dB (luidheid), aan de linkerkant van de as. Toonhoogte in Herz aan de andere kant.
Luidheid
dB
Hz Toonhoogte
Rechts/links: stemgeving
Zachte klank: laagste toon die we kunnen maken.
Hoogste toon: luid. (gillen)
Eivormig beeld van de stem. > zangers hebben het grootste ei: ze trainen hun stem en heel goed
kunnen beheersen. Hoe betere beheersing over de stem hoe makkelijker het is om hoger te gaan en
,zacht te blijven. > het grootste fonetogram. Iemand die een stoornis heeft: fonetogram wordt
kleiner.
Glijtoon maken: zacht blijven van laag naar hoog gaat moeilijk.
Menselijke stem bestaat in 2 delen: kopstem en borststem, dikke en dunne stembanden
Stemstoornis: het gaat als eerste mis in de kopstem. Stemknobbeltjes: mensen hebben geen
kopstem meer.
FILMPJE> kraakjes, nasaal, geknepen, articulatie slecht. > Nog steeds kraak. Nog meer ontspannen
moet het. Houding, adem ging het over. Ontspannen stemgebruik oefeningen: resonans.
Powerpoints en boek.
Stemgeving:
Subglottale systeem- onder de stembanden/plooien
Stemplooien: je stembanden zijn geen banden maar plooien die verschillende vormen aannemen.
Gebied waar de stembanden zich bevinden: glottis
Stemplooien – verschillende vormen
Glottale systeem (larynx): in de larynx bevindt zich de glottis, de stemspleet. De ruimte die de
stemplooien afsluiten (wanneer je slikt/stem geeft etc.).
Supraglottale systeem– boven de stemplooien / aanzetstuk: vocal trackt.
Glottale systeem (larynx): Intrinsieke & extrinsieke larynxspieren
Aansturing van de zenuwen en de structuren van de larynx
m. = musculus
Een spier noem je meestal van de structuren waarvan en waartoe hij loopt: bv de musculus
thyroarythenoideus – die spier loopt van het thyroid naar het arythenoide. > heet ook wel de
musculus vocalis: deze 2 spieren zijn ook toevallig de spieren waarmee je stemgeeft, de musculus
vocalis. Is gelijk aan de musculus thyroarythenoideus.
Soms heet een spier niet vanwaar hij vandaan loopt en waar hij naartoe loopt. Dan heeft hij een
andere naam door omstandigheden.
3D model, maar meestal naar een 2Dementionaal vlak.
Plaatje van boven naar beneden: caudaal. Naar de darmen toe.
Stemplooien van de larynx: je kijkt van boven naar beneden. (caudaal)
Craniaal: naar de schedel toe > zo kijken we nooit. We kijken altijd van bovenaf.
, Dorsaal: van voor naar achter, BV: je hebt het thyroid en dan kijk je naar de arythenoide toe. Die zit
achter. Je kijkt richting achter de rug. Als het ene orgaan achter het andere orgaan ligt van vooraf
gezien, dan ligt hij dorsaal aan de rugzijde. Richting de rug kijken. BV: plaatje van de voorkant van de
larynx, je kijkt naar achter toe, je kijkt doorsaal. Of een plaatje vanaf de achterkant: een plaatje waar
je eerst de arythenoide ziet en vervolgens daar achter het schildkraakbeen van de achterkant: je kijkt
richting de buikzijde. Richting de ventrale zijde.
Vlakken: ene helft van de larynx goed in beeld krijgen: het saggitale vlak. (linker/rechterdeel), iemand
zo doorsnijden en dan naar een plaatje kijken. Dan kun je of naar rechts of naar links kijken.
Coronaal/Frontaal vlak: verticale doorsnede > Dorsaal of ventraal kijken. BV: larynx, of je kijkt naar
het puntje naar de achterkant van het thyroid, dan kijk je dus ventraal of je kijkt richting de
arythenoid/slokdarm,/ruggenwervels: dit noem je dorsaal.
Mezelf door midden snijden: kijk je naar het puntje van mijn neus of naar mijn achterhoofd. Dan is
dit ventraal en dat dorsaal.
Dorsaal = naar de rug toe, en ventraal = naar de buik toe
Transversale vlak: ter hoogte van de larynx doorsnijden, je kan of omhoog kijken richting je hersenen
of richting je buik.
Craniaal/caudaal
Tong is een grote spier. Mondholte, neusholte > wat is er zo bijzonder aan onze farynx (keel)? > wij
hebben kruisende wegen: wij kunnen ons verslikken. De lucht die we inademen komt van bovenaf,
hij komt hier vanachter en die moet naar voren, want die moet de luchtpijp in. Het eten wat we
vermalen we hier met de tong. Die verzamelt en duwt dat naar achteren. Het eten komt hier van
onderen van voren, maar het eten moet naar achteren, het moet de slokdarm in. Daarom kunnen wij
ons verslikken.
Primaire functie van de larynx: slikken -> afsluiten van de luchtpijp. Als onze luchtpijp niet goed
wordt afgesloten iedere keer als wij slikken, dan krijgen we een longontsteking en ga je dood aan.
Ademen is ook een primaire functie.
Laryngectomie: larynx is weggehaald. Mensen kunnen niet meer iets zwaars optillen want ze kunnen
de druk niet meer verdelen.
Stemgeven = een seculaire functie
thyroid: schildkraakbeen
- saggitaal vlak: linker rechter deel iemand doorsnijden. Naar links of naar rechts kijken.
- corontaal: verticale doorsnede
- ventraal: naar de buik
- dorsaal: naar de rug
tong mondholte, neusholte
Afsluiten van de luchtpijp
