Deschryvere Amber Torhout 1 BALO a
Didactisch handelen
Een klas managen = klassenmanagement
Klassenmanagement= hoe houden we alles onder controle?
Klassenmanagement
• Streng zijn
• Orde houden
• Tempo
• Sturen
• Rust
• Structuur
• Organisatie lesovergang
= de maatregelen die een leerkracht neemt om een omgeving te
scheppen waarin leerlingen succesvol kunnen leren en werken
Kounin=
Wat? Hij trachtte de vraag naar een goed klassenmanagement te
beantwoorden
Hoe? Hij plaatste effectieve en niet-effectieve leerkrachten
tegenover elkaar. Hij registreerde videobeelden van klassen
die het ‘ideale’ voorstelden maar ook van slecht
georganiseerde klassen
Resultaat? Hij merkte op dat de twee niet veel verschilden
wanneer ze op storend gedrag van de leerlingen ingaan maar dat
ze verschilden over didactische vaardigheden.
Die didactische vaardigheden noemen we managementvaardigheden
Hij kwam tot 5 belangrijke managementvaardigheden
1. Alert zijn
2. Het spreiden van aandacht of simultaan gedrag
3. Continuïteit en vaart
4. Het erbij houden van de groep
5. Het verantwoordelijk stellen van de leerlingen voor hun
eigen leren
, 1. Alert zijn
- Alert zijn is alles in de gaten houden wat er zich in de
klas afspeelt ( wie babbelt er, wie geeft briefjes door.)
- Erbij zijn en ogen op je achterhoofd hebben
- Zoveel mogelijk oogcontact met de leerlingen en zo min
mogelijk met je rug naar de klas
- Je maakt je alertheid zichtbaar
Snel ingrijpen heeft voordelen:
o Je voorkomt dat de anderen ‘ besmet geraken’
o Je speelt in op het rimpelingseffect ( je heeft een
leerling een positieve opmerking zodat de anderen
die dit niet doen dit wel gaan doen)
o Je heeft subtiele signalen ( oogcontact, klein
handgebaar, op een leerling tikken)
o Voorkomen dat kleine incidenten groter
Rimpelingseffect =
Een rimpeleffect treedt op wanneer een aanvankelijke verstoring van een systeem zich naar
buiten voortplant om een steeds groter deel van het systeem te verstoren, zoals rimpelingen die
zich over het water uitbreiden wanneer er een object in valt.
= de kinderen volgen elkaar dus en als de ene babbelt doen de
anderen dit ook
2
, 2. Het spreiden van de aandacht of simultaan gedrag
- Verschillende zaken tegelijk doen
- Tijdens het noteren op het bord -> ook de klas in de
gaten hebben
- Tijdens het individueel helpen -> de klas bewaken
- Aandacht simultaan verspreiden
Simultaan= gelijktijdig
3. Continuïteit en vaart
- Een vlot en soepel verloop van opeenvolgende activiteiten
zonder te veel storende onderbrekingen
- Niet snel maar vlot lesgeven
Hoe krijg je dit nu?
➢ Taakgerichte signalen
➢ Nieuwe instructie moet duidelijk zijn voor de leerlingen
➢ Onderbrekingen moeten vermeden worden
➢ Niet-oplettende leerlingen benaderen zonder de anderen te
storen
➢ Vlotte overgangen tussen de lesonderdelen door dit aan te
kondigen, stilte te vragen, rustig de volgende instructie
te geven en duidelijk aan te geven wanneer de leerlingen
aan de slag kunnen
➢ Onmiddellijk aan de slag gaan zodat de kinderen de kans
niet hebben om leuke dingen te doen
➢ Vermijd aparte uitleg als alle anderen al aan het werk
zijn
3
, 4. Het erbij houden van de groep
De leerkracht slaagt erin om alle leerlinge actief bij de les
te betrekken
Hoe kan je zoveel mogelijk leerlingen actief bij de les
betrekken?
➢ Hou minder geconcentreerde en hyperactieve leerlingen
dicht
➢ Formuleer vragen en opdrachten en duidt daarna pas
leerlingen aan
➢ Geef de leerlingen genoeg bedenktijd om hun antwoord te
laten formuleren
➢ Vermijd pedagogische echo ( voortdurend de antwoorden van
leerlingen herhalen)
➢ Stel vragen kriskras door de klas
➢ Laat alle leerlingen eens antwoorden
➢ Speel vragen door
➢ Herhaal niet constant de eigen vraag
➢ Laat leerlingen reageren op elkaar bedenkingen en vragen
➢ Gebruik voldoende variatie in de werkvormen door nieuw
materiaal te voorzien
➢ Loop rond en controleer de prestaties van de kinderen
5. Het verantwoordelijk stellen van de leerlingen voor hun
eigen leren
Maak de leerlingen zelf verantwoordelijk
Hoe kan dit?
➢ Voer zelfstandige taken en opdrachten in
➢ Betrek de leerlingen bij keuzes van de uitwerking van
een les
➢ Laat de leerlingen hun inbreng doen in de planning
➢ Een ideeënbusje plaatsen
➢ Groepswerk en projecten organiseren
4
Didactisch handelen
Een klas managen = klassenmanagement
Klassenmanagement= hoe houden we alles onder controle?
Klassenmanagement
• Streng zijn
• Orde houden
• Tempo
• Sturen
• Rust
• Structuur
• Organisatie lesovergang
= de maatregelen die een leerkracht neemt om een omgeving te
scheppen waarin leerlingen succesvol kunnen leren en werken
Kounin=
Wat? Hij trachtte de vraag naar een goed klassenmanagement te
beantwoorden
Hoe? Hij plaatste effectieve en niet-effectieve leerkrachten
tegenover elkaar. Hij registreerde videobeelden van klassen
die het ‘ideale’ voorstelden maar ook van slecht
georganiseerde klassen
Resultaat? Hij merkte op dat de twee niet veel verschilden
wanneer ze op storend gedrag van de leerlingen ingaan maar dat
ze verschilden over didactische vaardigheden.
Die didactische vaardigheden noemen we managementvaardigheden
Hij kwam tot 5 belangrijke managementvaardigheden
1. Alert zijn
2. Het spreiden van aandacht of simultaan gedrag
3. Continuïteit en vaart
4. Het erbij houden van de groep
5. Het verantwoordelijk stellen van de leerlingen voor hun
eigen leren
, 1. Alert zijn
- Alert zijn is alles in de gaten houden wat er zich in de
klas afspeelt ( wie babbelt er, wie geeft briefjes door.)
- Erbij zijn en ogen op je achterhoofd hebben
- Zoveel mogelijk oogcontact met de leerlingen en zo min
mogelijk met je rug naar de klas
- Je maakt je alertheid zichtbaar
Snel ingrijpen heeft voordelen:
o Je voorkomt dat de anderen ‘ besmet geraken’
o Je speelt in op het rimpelingseffect ( je heeft een
leerling een positieve opmerking zodat de anderen
die dit niet doen dit wel gaan doen)
o Je heeft subtiele signalen ( oogcontact, klein
handgebaar, op een leerling tikken)
o Voorkomen dat kleine incidenten groter
Rimpelingseffect =
Een rimpeleffect treedt op wanneer een aanvankelijke verstoring van een systeem zich naar
buiten voortplant om een steeds groter deel van het systeem te verstoren, zoals rimpelingen die
zich over het water uitbreiden wanneer er een object in valt.
= de kinderen volgen elkaar dus en als de ene babbelt doen de
anderen dit ook
2
, 2. Het spreiden van de aandacht of simultaan gedrag
- Verschillende zaken tegelijk doen
- Tijdens het noteren op het bord -> ook de klas in de
gaten hebben
- Tijdens het individueel helpen -> de klas bewaken
- Aandacht simultaan verspreiden
Simultaan= gelijktijdig
3. Continuïteit en vaart
- Een vlot en soepel verloop van opeenvolgende activiteiten
zonder te veel storende onderbrekingen
- Niet snel maar vlot lesgeven
Hoe krijg je dit nu?
➢ Taakgerichte signalen
➢ Nieuwe instructie moet duidelijk zijn voor de leerlingen
➢ Onderbrekingen moeten vermeden worden
➢ Niet-oplettende leerlingen benaderen zonder de anderen te
storen
➢ Vlotte overgangen tussen de lesonderdelen door dit aan te
kondigen, stilte te vragen, rustig de volgende instructie
te geven en duidelijk aan te geven wanneer de leerlingen
aan de slag kunnen
➢ Onmiddellijk aan de slag gaan zodat de kinderen de kans
niet hebben om leuke dingen te doen
➢ Vermijd aparte uitleg als alle anderen al aan het werk
zijn
3
, 4. Het erbij houden van de groep
De leerkracht slaagt erin om alle leerlinge actief bij de les
te betrekken
Hoe kan je zoveel mogelijk leerlingen actief bij de les
betrekken?
➢ Hou minder geconcentreerde en hyperactieve leerlingen
dicht
➢ Formuleer vragen en opdrachten en duidt daarna pas
leerlingen aan
➢ Geef de leerlingen genoeg bedenktijd om hun antwoord te
laten formuleren
➢ Vermijd pedagogische echo ( voortdurend de antwoorden van
leerlingen herhalen)
➢ Stel vragen kriskras door de klas
➢ Laat alle leerlingen eens antwoorden
➢ Speel vragen door
➢ Herhaal niet constant de eigen vraag
➢ Laat leerlingen reageren op elkaar bedenkingen en vragen
➢ Gebruik voldoende variatie in de werkvormen door nieuw
materiaal te voorzien
➢ Loop rond en controleer de prestaties van de kinderen
5. Het verantwoordelijk stellen van de leerlingen voor hun
eigen leren
Maak de leerlingen zelf verantwoordelijk
Hoe kan dit?
➢ Voer zelfstandige taken en opdrachten in
➢ Betrek de leerlingen bij keuzes van de uitwerking van
een les
➢ Laat de leerlingen hun inbreng doen in de planning
➢ Een ideeënbusje plaatsen
➢ Groepswerk en projecten organiseren
4
