SAMENVATT
ING
Bestuursprocesrecht (JUR-
2BES1)
RU 2020/2021, semester 1
Behaald cijfer door de auteur: 8,5
Woord vooraf: “Met deze samenvatting heeft u in
één klap de kern van de stof te pakken. Met behulp
van deze stappenplannen – in combinatie met uw
eigen voorbeelden uit de werkgroepen en het
college – bent u in staat een fraai cijfer voor het
tentamen te behalen. Veel succes met het
Pagina 1 van 33
, JUR-2BES1 – bestuurs(proces)recht – 1 – 7EC: samenvatting werkgroepen
Ookal kan een derde/belanghebbende geen formeel besluit aanvragen/aanvechten, een informeer verzoek kan
natuurlijk altijd.
Week 1: plaats en structuur van de Awb
- P. 2: structuur Awb
- P. 3: hetgeen de Awb regelt
- P. 3: afwijken/aanvullen/geding van de Awb
Week 2: het begrip bestuursorgaan en ZBO
- P. 4: bestuursorgaanbegrip
- P. 4: zelfstandig bestuursorgaan
Week 3: het begrip belanghebbende
- P. 5: belanghebbendheid van belangenorgansisaties
- P. 5: belanghebbendheid van bestuursorganen
- P.6: belanghebbendheid van natuurlijke personen
Week 4: verkrijgen van bestuursbevoegdheden
- P. 7: (aanwijzingen) gedeconcentreerd ambt
- P. 7-8: mandateren (o.a. beslissing op bezwaar)
- P. 8: annexe/geïmpliceerde bevoegdheden
- P. 8: delegeren
- P. 8: gesloten stelsel van bevoegdheidsverdeling
Week 5: soorten bestuursbevoegdheden
- P. 9: aanwenden van een bevoegdheid (beleidsvrijheid en beoordelingsruimte)
- P. 10: toetsing beleidsruimte en beoordelingsruimte
Week 6: het besluitbegrip
- P. 11-12: besluitbegrip & functeis
Week 7: soorten besluiten
- P. 13: soorten besluiten (BAS/beschikking etc.)
- P. 14: beleidsregels: handelen? motiveren? * beroep?
- P. 15: AVV’s: handelen? beroep?
Week 8: overheid en privaatrecht
- P. 15: geoorloofdheid privaatrechtelijke ovk
- P. 16: privaatrechtelijke ovk; toepassing recht
- P. 16: privaatrechtelijke ovk; compententie rechter
- P. 17: overzicht beleids- en bevoegdheidenovk / wijze van contracteren / verschillende
rechtsleren
Week 9: procedurele normen bestuurshandelen
- P. 18: aanvraag buiten behandeling + beroep
- P. 18: herhaalde aanvraag verkorte afwijzing?
- P. 19: informatievergaring (3:2 Awb) beleidsruimte en beslissingsruimte
- P.19-20: horen aanvrager, horen derden, wettelijk adviseur, motiveren van besluiten*
Week 10: materiële normen inzake bestuurshandelen
- P. 20: specialiteitsbeginsel (3:4 lid 1 Awb) icm verbod ddp (3:3 Awb)
- P. 21: soorten abbb’s & gevolgen
- P. 21: gelijkheidsbeginsel
- P. 22: vetrouwensbeginsel
- P. 23: evenredigheidsbeginsel (3:4 lid 2 Awb)
Week 11: doorwerking EVRM in het bestuursrecht
- P. 24: EVRM+EHRM / EU-Handvest / waarom EVRM ipv Grondwet
- P. 25: schending eigendom? (EHRM Tre Trakorer Aktiebolag t. Sweden)
- P. 25: schending recht eerbiediging privé-, familie en gezinsleven? (EHRM Giacomelli t. Italië)
- P. 26: schending EOA wegens deskundige? (EHRM Korosec t. Slovenia)
Week 12: Unierecht en het Nederlandse bestuursrecht
- P. 27: schending hoorplicht? (HvJEU Mukarubega)
- P. 27: rechtstreekse werking driehoeksverhouding? (HvJEU Wells)
- P. 28: terugvordering van gelden (HvJEU Alcan)
- P. 29: verplicht terugkomen op besluit (HvJEU Kühne & Heitz)
Pagina 2 van 33
,Week 1: plaats en structuur van de Awb in het bestuursrecht
Overig
Hoofdstuk 1: inleidende bepalingen
Titel 1.1 definities en reikwijdte
Titel 1.2 uitvoering van bindende besluiten van de EG
Hoofdstuk 2: verkeer tussen burgers en bestuursorganen
Afdeling 2.1 algemene bepalingen
Afdeling 2.2 gebruik van de taal in het bestuurlijk verkeer
Afdeling 2.3 verkeer langs elektronische weg
Hoofdstuk 3: algemene bepalingen over besluiten
Afdeling 3.1 inleidende bepalingen
Afdeling 3.2 zorgvuldigheid en belangenafweging
Afdeling 3.3 advisering
Afdeling 3.4 uniforme openbare voorbereidingsprocedure
Afdeling 3.5 samenhangende besluiten
Afdeling 3.6 bekendmaking en mededeling
Afdeling 3.7 motivering
Hoofdstuk 4: bijzondere bepalingen over besluiten
Titel 4.1 beschikkingen
Titel 4.2 subsidies
Titel 4.3 beleidsregels
Titel 4.4 geldschulden
Hoofdstuk 5: handhaving
Titel 5.1 algemene bepalingen
Titel 5.2 toezicht op de naleving
Titel 5.3 herstelsancties
Titel 5.4 bestuurlijke boete
Hoofdstuk 6: algemene bepalingen over bezwaar en beroep
Afdeling 6.1 inleidende bepalingen
Afdeling 6.2 overige algemene bepalingen
Hoofdstuk 7: bijzondere bepalingen over bezwaar en administratief beroep
Afdeling 7.1 en 7.2 bepalingen over de bezwaarschriftprocedure
Afdeling 7.3 bepalingen over administratief beroep
Hoofdstuk 8: bijzondere bepalingen over beroep en hoger beroep bij de bestuursrechter
Titel 8.1 en 8.2 bepalingen over beroep in eerste aanleg
Titel 8.3 voorlopige voorzieningen
Titel 8.4 schadevergoeding
Titel 8.5 hoger Beroep
Titel 8.6 herziening
Hoofdstuk 9: klachtbehandeling
Titel 9.1 klachtbehandeling door een bestuursorgaan
Titel 9.2 klachtbehandeling door een ombudsman
Hoofdstuk 10: bepalingen over bestuursorganen
Titel 10.1 mandaat en delegatie
Afdeling 10.1.1 mandaat
Afdeling 10.1.2 delegatie
Afdeling 10.1.3 attributie
Titel 10.2 toezicht op bestuursrorganen
Hoofdstuk 11: slotbepalingen
De Awb regelt twee dingen:
(1) hoe een besluit moet worden genomen.
Pagina 3 van 33
, Bevoegdheid tot het nemen van een besluit (in bijz. wetgeving); de procedure voor het
nemen van een besluit (Awb én bijz. wetgeving); inhoudelijke normen waaraan het besluit
moet voldoen (Awb én bijz. wetgeving, denk aan 3:4 Awb).
(2) welke rechtsbescherming daartegen open staat.
De vraag naar welke rechter bevoegd is in elke aanleg, de bezwaarprocedure en de
procesregels die van toepassing zijn bij de rechtbank resp. hoger beroep. Dit is allemaal
geregeld in de Awb, tenzij een wet in formele zin anders stelt
Het begrip ‘bestuursorgaan’ maakt de toepassing echter breder: hoofdstuk 2 Awb en 3:1 2 Awb (vb.
feitelijke handelingen).
Het afwijken/aanvullen van de Awb kan in beginsel alléén middels een wet in formele zin. Indien er
in de Awb echter staat ‘tenzij bij wettelijk voorschrift bepaald’ (vb. 4:1 Awb), dan geldt dat elke wet
in materiële zin kan afwijken. Dus ook een APV.
Verdere gelding:
Let in kader ook op de definitie’s van begrippen (vb. 1:2, 1:3 en 1:5 3 Awb); die gelden altijd
en ook voor andere wetgevering, tenzij de w.i.f.z. afwijkt.
Voor art. 2:4 Awb (verbod op vooringenomenheid) geldt dat zij op alle bestuurshandelingen
van toepassing is, zo volgt uit art. 2:1 Awb ‘in het verkeer’.
Let op de schakelbepaling art. 3:12 Awb zodat afdl. 3.2 t/m 3.4 van toepassing zijn bij
feitelijke en privaatrechtelijke handelingen. Let ook op het geval van 3:1 1 Awb bij Avv’s
zodat bijvoorbeelde de motiveringsplicht niet van toepassing is.
Week 2: het begrip bestuursorgaan i.d.z.v. 1:11 Awn en het begrip ZBO
(zelfstandig bestuursorgaan)
Kennisclip: het bestuursorgaanbegrip als subjectbegrip van het bestuursrecht
Is een orgaan een bestuursorgaan? Ingevolge art. 1:11 Awb:
Pagina 4 van 33
ING
Bestuursprocesrecht (JUR-
2BES1)
RU 2020/2021, semester 1
Behaald cijfer door de auteur: 8,5
Woord vooraf: “Met deze samenvatting heeft u in
één klap de kern van de stof te pakken. Met behulp
van deze stappenplannen – in combinatie met uw
eigen voorbeelden uit de werkgroepen en het
college – bent u in staat een fraai cijfer voor het
tentamen te behalen. Veel succes met het
Pagina 1 van 33
, JUR-2BES1 – bestuurs(proces)recht – 1 – 7EC: samenvatting werkgroepen
Ookal kan een derde/belanghebbende geen formeel besluit aanvragen/aanvechten, een informeer verzoek kan
natuurlijk altijd.
Week 1: plaats en structuur van de Awb
- P. 2: structuur Awb
- P. 3: hetgeen de Awb regelt
- P. 3: afwijken/aanvullen/geding van de Awb
Week 2: het begrip bestuursorgaan en ZBO
- P. 4: bestuursorgaanbegrip
- P. 4: zelfstandig bestuursorgaan
Week 3: het begrip belanghebbende
- P. 5: belanghebbendheid van belangenorgansisaties
- P. 5: belanghebbendheid van bestuursorganen
- P.6: belanghebbendheid van natuurlijke personen
Week 4: verkrijgen van bestuursbevoegdheden
- P. 7: (aanwijzingen) gedeconcentreerd ambt
- P. 7-8: mandateren (o.a. beslissing op bezwaar)
- P. 8: annexe/geïmpliceerde bevoegdheden
- P. 8: delegeren
- P. 8: gesloten stelsel van bevoegdheidsverdeling
Week 5: soorten bestuursbevoegdheden
- P. 9: aanwenden van een bevoegdheid (beleidsvrijheid en beoordelingsruimte)
- P. 10: toetsing beleidsruimte en beoordelingsruimte
Week 6: het besluitbegrip
- P. 11-12: besluitbegrip & functeis
Week 7: soorten besluiten
- P. 13: soorten besluiten (BAS/beschikking etc.)
- P. 14: beleidsregels: handelen? motiveren? * beroep?
- P. 15: AVV’s: handelen? beroep?
Week 8: overheid en privaatrecht
- P. 15: geoorloofdheid privaatrechtelijke ovk
- P. 16: privaatrechtelijke ovk; toepassing recht
- P. 16: privaatrechtelijke ovk; compententie rechter
- P. 17: overzicht beleids- en bevoegdheidenovk / wijze van contracteren / verschillende
rechtsleren
Week 9: procedurele normen bestuurshandelen
- P. 18: aanvraag buiten behandeling + beroep
- P. 18: herhaalde aanvraag verkorte afwijzing?
- P. 19: informatievergaring (3:2 Awb) beleidsruimte en beslissingsruimte
- P.19-20: horen aanvrager, horen derden, wettelijk adviseur, motiveren van besluiten*
Week 10: materiële normen inzake bestuurshandelen
- P. 20: specialiteitsbeginsel (3:4 lid 1 Awb) icm verbod ddp (3:3 Awb)
- P. 21: soorten abbb’s & gevolgen
- P. 21: gelijkheidsbeginsel
- P. 22: vetrouwensbeginsel
- P. 23: evenredigheidsbeginsel (3:4 lid 2 Awb)
Week 11: doorwerking EVRM in het bestuursrecht
- P. 24: EVRM+EHRM / EU-Handvest / waarom EVRM ipv Grondwet
- P. 25: schending eigendom? (EHRM Tre Trakorer Aktiebolag t. Sweden)
- P. 25: schending recht eerbiediging privé-, familie en gezinsleven? (EHRM Giacomelli t. Italië)
- P. 26: schending EOA wegens deskundige? (EHRM Korosec t. Slovenia)
Week 12: Unierecht en het Nederlandse bestuursrecht
- P. 27: schending hoorplicht? (HvJEU Mukarubega)
- P. 27: rechtstreekse werking driehoeksverhouding? (HvJEU Wells)
- P. 28: terugvordering van gelden (HvJEU Alcan)
- P. 29: verplicht terugkomen op besluit (HvJEU Kühne & Heitz)
Pagina 2 van 33
,Week 1: plaats en structuur van de Awb in het bestuursrecht
Overig
Hoofdstuk 1: inleidende bepalingen
Titel 1.1 definities en reikwijdte
Titel 1.2 uitvoering van bindende besluiten van de EG
Hoofdstuk 2: verkeer tussen burgers en bestuursorganen
Afdeling 2.1 algemene bepalingen
Afdeling 2.2 gebruik van de taal in het bestuurlijk verkeer
Afdeling 2.3 verkeer langs elektronische weg
Hoofdstuk 3: algemene bepalingen over besluiten
Afdeling 3.1 inleidende bepalingen
Afdeling 3.2 zorgvuldigheid en belangenafweging
Afdeling 3.3 advisering
Afdeling 3.4 uniforme openbare voorbereidingsprocedure
Afdeling 3.5 samenhangende besluiten
Afdeling 3.6 bekendmaking en mededeling
Afdeling 3.7 motivering
Hoofdstuk 4: bijzondere bepalingen over besluiten
Titel 4.1 beschikkingen
Titel 4.2 subsidies
Titel 4.3 beleidsregels
Titel 4.4 geldschulden
Hoofdstuk 5: handhaving
Titel 5.1 algemene bepalingen
Titel 5.2 toezicht op de naleving
Titel 5.3 herstelsancties
Titel 5.4 bestuurlijke boete
Hoofdstuk 6: algemene bepalingen over bezwaar en beroep
Afdeling 6.1 inleidende bepalingen
Afdeling 6.2 overige algemene bepalingen
Hoofdstuk 7: bijzondere bepalingen over bezwaar en administratief beroep
Afdeling 7.1 en 7.2 bepalingen over de bezwaarschriftprocedure
Afdeling 7.3 bepalingen over administratief beroep
Hoofdstuk 8: bijzondere bepalingen over beroep en hoger beroep bij de bestuursrechter
Titel 8.1 en 8.2 bepalingen over beroep in eerste aanleg
Titel 8.3 voorlopige voorzieningen
Titel 8.4 schadevergoeding
Titel 8.5 hoger Beroep
Titel 8.6 herziening
Hoofdstuk 9: klachtbehandeling
Titel 9.1 klachtbehandeling door een bestuursorgaan
Titel 9.2 klachtbehandeling door een ombudsman
Hoofdstuk 10: bepalingen over bestuursorganen
Titel 10.1 mandaat en delegatie
Afdeling 10.1.1 mandaat
Afdeling 10.1.2 delegatie
Afdeling 10.1.3 attributie
Titel 10.2 toezicht op bestuursrorganen
Hoofdstuk 11: slotbepalingen
De Awb regelt twee dingen:
(1) hoe een besluit moet worden genomen.
Pagina 3 van 33
, Bevoegdheid tot het nemen van een besluit (in bijz. wetgeving); de procedure voor het
nemen van een besluit (Awb én bijz. wetgeving); inhoudelijke normen waaraan het besluit
moet voldoen (Awb én bijz. wetgeving, denk aan 3:4 Awb).
(2) welke rechtsbescherming daartegen open staat.
De vraag naar welke rechter bevoegd is in elke aanleg, de bezwaarprocedure en de
procesregels die van toepassing zijn bij de rechtbank resp. hoger beroep. Dit is allemaal
geregeld in de Awb, tenzij een wet in formele zin anders stelt
Het begrip ‘bestuursorgaan’ maakt de toepassing echter breder: hoofdstuk 2 Awb en 3:1 2 Awb (vb.
feitelijke handelingen).
Het afwijken/aanvullen van de Awb kan in beginsel alléén middels een wet in formele zin. Indien er
in de Awb echter staat ‘tenzij bij wettelijk voorschrift bepaald’ (vb. 4:1 Awb), dan geldt dat elke wet
in materiële zin kan afwijken. Dus ook een APV.
Verdere gelding:
Let in kader ook op de definitie’s van begrippen (vb. 1:2, 1:3 en 1:5 3 Awb); die gelden altijd
en ook voor andere wetgevering, tenzij de w.i.f.z. afwijkt.
Voor art. 2:4 Awb (verbod op vooringenomenheid) geldt dat zij op alle bestuurshandelingen
van toepassing is, zo volgt uit art. 2:1 Awb ‘in het verkeer’.
Let op de schakelbepaling art. 3:12 Awb zodat afdl. 3.2 t/m 3.4 van toepassing zijn bij
feitelijke en privaatrechtelijke handelingen. Let ook op het geval van 3:1 1 Awb bij Avv’s
zodat bijvoorbeelde de motiveringsplicht niet van toepassing is.
Week 2: het begrip bestuursorgaan i.d.z.v. 1:11 Awn en het begrip ZBO
(zelfstandig bestuursorgaan)
Kennisclip: het bestuursorgaanbegrip als subjectbegrip van het bestuursrecht
Is een orgaan een bestuursorgaan? Ingevolge art. 1:11 Awb:
Pagina 4 van 33
