Geschiedenis leerdoelen 2:
5.1 Het begin van de Europese overzeese expansie
Karel de vijfde had de macht van Europa.
Ze gingen niet gelijk van Spanje naar Amerika, omdat de schepen niet van goede kwaliteit
waren voor zo’n langen reis en ze wisten niet wat er was (zeemonsters).
Leg uit wat de motieven voor de ontdekkingsreizen waren:
Portugezen gingen als eerste ontdekken. Hendrik de Zeevaarder was de Portugezen koning.
Hij gaat handelsposten maken en hij laat forten bouwen.
Nieuwsgierigheid naar onbekende werelden
Verspreiding van het christendom
Handel met Azië
voorbeelden uit de eerste fase van de Europese expansie:
Europese expansie= uitbreiding van de Europese handel en macht.
Zijderoute= handel vanuit Azië
1453: Constantinopel wordt ingenomen door de ottomanen.
Reconquista= terug verovering van de moren.
Voorbeelden:
- De handel met Azië
- Verovering van nieuwe gebieden
5.2 Het veranderende mens- en wereldbeeld van de renaissance en het begin van een nieuwe
wetenschappelijke belangstelling
De mens en de wereld in de renaissance bedrijven in met name Italië vanaf het midden
van de 14e eeuw:
Renaissance= (wedergeboorte) herontdekking van de kunst en wetenschap van de klassieke
oudheid.
Doordat veel Griekse geleerden na de val van Constantinopel in 1453 naar Italië vluchtten.
Namen zij Griekse teksten mee uit de klassieke oudheid. Deze instroom van nieuwe kennis
en de hernieuwde focus op de klassieke oudheid leidde tot het bestuderen van de Griekse
en Romeinse klassieke werken. Om kennis te ontdekken moesten ze terug naar de oude
bronnen.
Vanaf 1450 verspreidde de renaissance, door handelscontacten en het uitvinden van de
boekdrukkunst, zich naar Europa en beïnvloedde daar de kunst, filosofie, wetenschap en
literatuur.
De nieuwe wetenschappelijke belangstelling, vanaf ongeveer het midden van de
veertiende eeuw beschrijven:
Halverwege de 14de eeuw ontwikkelde in Europa een nieuwe manier van denken, het
humanisme: laat het sombere wereldbeeld van de Middeleeuwen achter zich en focust op
het ontwikkelen van persoonlijke talenten op alle vlakken en toont meer interesse in de
wetenschap. Het humanisme is ontstaan in de renaissance (1350-1600) in Italië.
, 5.3 De hernieuwde oriëntatie op het erfgoed van de klassieke Oudheid
De hernieuwde belangstelling voor de klassieke Oudheid. Met name op het gebied van
bouwkunst, beeldende kunst en letteren (humanisme):
de 16de eeuw is een belangrijk deel van die tijd noemen we ook wel: de Renaissance=
wedergeboorte. Men kreeg opnieuw belangstelling voor de klassieke kunsten en kennis van
de Grieken en Romeinen. Ze ontdekte een nieuwe levensbeschouwing: manier van leven.
Vanaf 1453 ontdekte de Europeanen het humanisme, men ging de cultuur van de Grieken en
Romeinen waarderen en imiteren, vooral de kunst:
- Bouwkunst
- Schilderkunst: perspectief (diepte), achtergrond, mimiek, anatomie (kennis van het
menselijk lichaam.)
- Beeldhouwkunst: anatomie, Mimiek
5.4 De protestantse reformatie die splitsing van de christelijke kerk in West-Europa tot
gevolg had
Leg de denkbeelden van de Reformatie uit aan de hand van Maarten Luther en Johannes
Calvijn:
Reformatie= de reformatie was een periode in de 16e eeuw waarin de protesten zich
afscheidden van de Rooms-Katholieke kerk, omdat zij niet tevreden waren met veel dingen
die de Rooms-Katholieke kerk gebruikten
Maarten Luther vond van de reformatie:
- Hij was tegen de aflaathandel
- De kerk mocht zich niet met de overheid bemoeien
- De mens heeft zelf invloed op redding door geloof, lezen van de bijbel en verrichten
van goed werken
- Hij maakte de Bijbel in meerdere talen
- De paus was niet de leider van de kerk
Hij was het niet met de Katholieke kerk eens dus hij spijkerde de 95 stellingen aan de deur
van de kerk. Hij vond het raar dat de paus juist heel rijk leefde en de andere niet.
Johannes Calvijn van de reformatie:
- De kerk mocht zich niet met de overheid bemoeien
- God dienen door gebed, Bijbelstudie, matigheid
- De paus was niet de leider van de kerk
Johannes Calvijn besloot Maarten Luther te steunen, omdat zijn vader was geëxecuteerd
door de kerk. Hij was het niet met alles van Luther eens dus besloot hij het calvinisme op te
richten en net iets andere partij dan wat Luther had.
5.1 Het begin van de Europese overzeese expansie
Karel de vijfde had de macht van Europa.
Ze gingen niet gelijk van Spanje naar Amerika, omdat de schepen niet van goede kwaliteit
waren voor zo’n langen reis en ze wisten niet wat er was (zeemonsters).
Leg uit wat de motieven voor de ontdekkingsreizen waren:
Portugezen gingen als eerste ontdekken. Hendrik de Zeevaarder was de Portugezen koning.
Hij gaat handelsposten maken en hij laat forten bouwen.
Nieuwsgierigheid naar onbekende werelden
Verspreiding van het christendom
Handel met Azië
voorbeelden uit de eerste fase van de Europese expansie:
Europese expansie= uitbreiding van de Europese handel en macht.
Zijderoute= handel vanuit Azië
1453: Constantinopel wordt ingenomen door de ottomanen.
Reconquista= terug verovering van de moren.
Voorbeelden:
- De handel met Azië
- Verovering van nieuwe gebieden
5.2 Het veranderende mens- en wereldbeeld van de renaissance en het begin van een nieuwe
wetenschappelijke belangstelling
De mens en de wereld in de renaissance bedrijven in met name Italië vanaf het midden
van de 14e eeuw:
Renaissance= (wedergeboorte) herontdekking van de kunst en wetenschap van de klassieke
oudheid.
Doordat veel Griekse geleerden na de val van Constantinopel in 1453 naar Italië vluchtten.
Namen zij Griekse teksten mee uit de klassieke oudheid. Deze instroom van nieuwe kennis
en de hernieuwde focus op de klassieke oudheid leidde tot het bestuderen van de Griekse
en Romeinse klassieke werken. Om kennis te ontdekken moesten ze terug naar de oude
bronnen.
Vanaf 1450 verspreidde de renaissance, door handelscontacten en het uitvinden van de
boekdrukkunst, zich naar Europa en beïnvloedde daar de kunst, filosofie, wetenschap en
literatuur.
De nieuwe wetenschappelijke belangstelling, vanaf ongeveer het midden van de
veertiende eeuw beschrijven:
Halverwege de 14de eeuw ontwikkelde in Europa een nieuwe manier van denken, het
humanisme: laat het sombere wereldbeeld van de Middeleeuwen achter zich en focust op
het ontwikkelen van persoonlijke talenten op alle vlakken en toont meer interesse in de
wetenschap. Het humanisme is ontstaan in de renaissance (1350-1600) in Italië.
, 5.3 De hernieuwde oriëntatie op het erfgoed van de klassieke Oudheid
De hernieuwde belangstelling voor de klassieke Oudheid. Met name op het gebied van
bouwkunst, beeldende kunst en letteren (humanisme):
de 16de eeuw is een belangrijk deel van die tijd noemen we ook wel: de Renaissance=
wedergeboorte. Men kreeg opnieuw belangstelling voor de klassieke kunsten en kennis van
de Grieken en Romeinen. Ze ontdekte een nieuwe levensbeschouwing: manier van leven.
Vanaf 1453 ontdekte de Europeanen het humanisme, men ging de cultuur van de Grieken en
Romeinen waarderen en imiteren, vooral de kunst:
- Bouwkunst
- Schilderkunst: perspectief (diepte), achtergrond, mimiek, anatomie (kennis van het
menselijk lichaam.)
- Beeldhouwkunst: anatomie, Mimiek
5.4 De protestantse reformatie die splitsing van de christelijke kerk in West-Europa tot
gevolg had
Leg de denkbeelden van de Reformatie uit aan de hand van Maarten Luther en Johannes
Calvijn:
Reformatie= de reformatie was een periode in de 16e eeuw waarin de protesten zich
afscheidden van de Rooms-Katholieke kerk, omdat zij niet tevreden waren met veel dingen
die de Rooms-Katholieke kerk gebruikten
Maarten Luther vond van de reformatie:
- Hij was tegen de aflaathandel
- De kerk mocht zich niet met de overheid bemoeien
- De mens heeft zelf invloed op redding door geloof, lezen van de bijbel en verrichten
van goed werken
- Hij maakte de Bijbel in meerdere talen
- De paus was niet de leider van de kerk
Hij was het niet met de Katholieke kerk eens dus hij spijkerde de 95 stellingen aan de deur
van de kerk. Hij vond het raar dat de paus juist heel rijk leefde en de andere niet.
Johannes Calvijn van de reformatie:
- De kerk mocht zich niet met de overheid bemoeien
- God dienen door gebed, Bijbelstudie, matigheid
- De paus was niet de leider van de kerk
Johannes Calvijn besloot Maarten Luther te steunen, omdat zijn vader was geëxecuteerd
door de kerk. Hij was het niet met alles van Luther eens dus besloot hij het calvinisme op te
richten en net iets andere partij dan wat Luther had.
