Leerdoelen burgerlijk procesrecht
Tentamen 5 april 2023
Monica Blom
Week C3: kennismaken BPR, de dagvaarding, het verzoekschrift en de bevoegdheid van
een rechter
Literatuur:
Hoofdstuk 1 Basisbeginselen en deelnemers burgerlijk procesrecht
Hoofdstuk 2 paragraaf 2.1 Dagvaardingsprocedure in eerste aanleg - inleiding en bevoegdheid
rechter
Leerdoelen:
Leerdoel 1: De student kan de functies en bronnen van het burgerlijk procesrecht uitleggen.
De functies van het burgerlijk procesrecht (para 1.1)
Functies burgerlijk procesrecht:
1. Handhaven en beïnvloeden van materiele burgerlijke rechten en plichten
2. Het voorkomen van een gerechtelijke procedure
3. Het voorkomen van eigenrichting
Handhaven en beïnvloeden van materiele burgerlijke rechten en plichten:
1. Het effectueren van rechten en plichten
2. Het vaststellen van rechten en plichten
3. Het tot stand brengen van rechten en plichten
4. Het wijzigen van rechten en plichten
5. Het beëindigen van rechten en plichten
Het voorkomen van een gerechtelijke procedure:
➔ Preventiefunctie
De mogelijkheden die het burgerlijk procesrecht biedt, zoals het instellen van een vordering, kunnen
een preventieve werking hebben. Onder dreiging van een gerechtelijke procedure (kost tijd en geld)
zijn mensen vaak alsnog bereid om vrijwillig hun verplichtingen na te komen.
Bronnen (para 1.2.1):
Belangrijkste rechtsbronnen:
1. Wet
a. Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (Rv)
b. Wet op de rechterlijke organisatie (Wet RO)
2. Verdragen
3. jurisprudentie
1
,De wet:
Rv:
- bevat concrete regels voor het voeren van een procedure bij de burgerlijke rechter
- landelijke procesreglementen: hierin staan belangrijke nadere invullingen en praktische
toepassingen van bepaalde regels uit het Rv → www.rechtspraak.nl
Wet RO:
- de organisatie, taken en bevoegdheden van de rechtbanken, gerechtshoven en HR zijn
vastgelegd
internationale regelgeving:
1. EEX-verordening (herschikking) / Brussel I-bis
2. EG-Bewijsverordening
3. EG- Betekeningsverordening
4. EVRM
Jurisprudentie
Leerdoel 2: De student kan de algemene uitgangspunten die gelden binnen het burgerlijk
procesrecht herkennen en beschrijven.
Te vinden in art. 19 t/m 30 Rv (algemene voorschriften voor procedures), art. 6 EVRM (recht op een
eerlijk proces), de grondwet en de wet algemene bepalingen.
1. Recht op rechtspraak en rechtsbijstand
a. Eenieder staat het vrij om een procedure te starten bij de rechter en iedereen heeft
recht op rechtsbijstand → te weinig geld? Overheid gaat jou dan rechtsbijstand
financieren.
b. Art. 17, 18 en 112 GW
2. Onafhankelijke en onpartijdige rechter
a. Rechter moet geen verantwoording afleggen aan de politiek (trias politica)
b. Hij moet objectief naar een zaak kijken. Kan geen zaak behandelen van familielid of
vriend. “schijn van partijdigheid”. De rechter moet deze zaak verschonen.
c. Partij kan de rechter ook wraken, als de partij vindt dat de rechter partijdig is (art. 36
Rv).
3. Hoor en wederhoor
a. Beide partijen moeten evenveel tijd en gelegenheid krijgen in een procedure om een
standpunt naar voren te brengen. Art. 19 Rv
4. Behandeling en beslissing binnen redelijke termijn
a. Streeftermijn voor normale zaken 6 weken. Art. 20 Rv
5. Openbaarheid van zitting en uitspraak
a. Art. 27 lid 1 Rv
b. Art. 29 lid 1 Rv
6. Motiveringsbeginsel
a. Juridische onderbouwing voor de uitspraak (art. 30 Rv)
7. Geen rechtsweigering en volledige beslissing
a. De rechter kan niet weigeren om uitspraak te doen en moet altijd beslissen op alle
geschilpunten die partijen hebben aangedragen in de procedure.
2
, Art. 26 Rv en art. 13 wet algemene bepalingen. Art. 23 Rv.
8. Beginsel van partijautonomie
a. Partijen bepalen de omvang van de procedure, art. 24 Rv.
b. = lijdelijkheidsbeginsel
9. Ambtshalve aanvulling van rechtsgronden
a. De rechter mag de rechtsgrond aanvullen met rechtsgronden, art. 25 Rv.
Leerdoel 3: De student kent de definities en taken van de betrokkenen in het burgerlijk procesrecht
zoals de rechtshulpverlener, de gerechtsdeurwaarder, de griffier, de rechter en de rechtbank.
Rechtshulpverlener: art, 18 Gw
- Advocaat: is krachtens de Advocatenwet beëdigd om procespartijen van deskundige
rechtsbijstand te voorzien.
o Taken advocaat:
▪ Processtukken opstellen
▪ Aanspreekpunt tijdens zittingen en getuigenverhoren
▪ Woordvoerder tijdens zittingen
▪ Taken van administratief karakter (bewaken van s=termijnen, indienen van
stukken bij de rechtbank, et voldoen van het griffierecht en het zorgdragen
voor de uitwisseling van informatie en correspondentie tussen de
gerechtelijke instantie en procespartijen.
- Andere rechtshulpverleners art. 80 lid 1 Rv
o Vertrouwenspersoon
o Gemachtigde, art. 80 lid 2 Rv
De gerechtsdeurwaarder:
Definitie: is door de Kroon benoemd openbaar ambtenaar met officiele ambtstaken. Deze taken zijn
geregeld in de Gerechtsdeurwaarderswet.
Kerntaken:
1. Het uitbrengen van exploten
= schriftelijke aanzegging of mededeling van de ene partij aan de andere, die door een
gerechtsdeurwaarder wordt ondertekend en uitgebracht. (art. 45 tm 66 Rv)
2. Het leggen van conservatoir beslag
het is verstandig om het geld of de zaken waarover het geschil bestaat veilig te stellen.
3. Het ten uitvoer leggen van uitspraken van de rechter
Als een van de partijen zich niet houdt aan de uitspraak van de rechter, dan kan de
gerechtsdeurwaarder de nakoming van deze uitspraak afdwingen = tenuitvoerlegging of
executie.
De griffier:
= administratieve afdeling van een gerecht.
Taken:
- Beheren zittingsagenda, dossiers en het archief
- Telefonisch aanspreekpunt
- Verzorgen correspondentie met procespartijen of derden.
3
Tentamen 5 april 2023
Monica Blom
Week C3: kennismaken BPR, de dagvaarding, het verzoekschrift en de bevoegdheid van
een rechter
Literatuur:
Hoofdstuk 1 Basisbeginselen en deelnemers burgerlijk procesrecht
Hoofdstuk 2 paragraaf 2.1 Dagvaardingsprocedure in eerste aanleg - inleiding en bevoegdheid
rechter
Leerdoelen:
Leerdoel 1: De student kan de functies en bronnen van het burgerlijk procesrecht uitleggen.
De functies van het burgerlijk procesrecht (para 1.1)
Functies burgerlijk procesrecht:
1. Handhaven en beïnvloeden van materiele burgerlijke rechten en plichten
2. Het voorkomen van een gerechtelijke procedure
3. Het voorkomen van eigenrichting
Handhaven en beïnvloeden van materiele burgerlijke rechten en plichten:
1. Het effectueren van rechten en plichten
2. Het vaststellen van rechten en plichten
3. Het tot stand brengen van rechten en plichten
4. Het wijzigen van rechten en plichten
5. Het beëindigen van rechten en plichten
Het voorkomen van een gerechtelijke procedure:
➔ Preventiefunctie
De mogelijkheden die het burgerlijk procesrecht biedt, zoals het instellen van een vordering, kunnen
een preventieve werking hebben. Onder dreiging van een gerechtelijke procedure (kost tijd en geld)
zijn mensen vaak alsnog bereid om vrijwillig hun verplichtingen na te komen.
Bronnen (para 1.2.1):
Belangrijkste rechtsbronnen:
1. Wet
a. Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (Rv)
b. Wet op de rechterlijke organisatie (Wet RO)
2. Verdragen
3. jurisprudentie
1
,De wet:
Rv:
- bevat concrete regels voor het voeren van een procedure bij de burgerlijke rechter
- landelijke procesreglementen: hierin staan belangrijke nadere invullingen en praktische
toepassingen van bepaalde regels uit het Rv → www.rechtspraak.nl
Wet RO:
- de organisatie, taken en bevoegdheden van de rechtbanken, gerechtshoven en HR zijn
vastgelegd
internationale regelgeving:
1. EEX-verordening (herschikking) / Brussel I-bis
2. EG-Bewijsverordening
3. EG- Betekeningsverordening
4. EVRM
Jurisprudentie
Leerdoel 2: De student kan de algemene uitgangspunten die gelden binnen het burgerlijk
procesrecht herkennen en beschrijven.
Te vinden in art. 19 t/m 30 Rv (algemene voorschriften voor procedures), art. 6 EVRM (recht op een
eerlijk proces), de grondwet en de wet algemene bepalingen.
1. Recht op rechtspraak en rechtsbijstand
a. Eenieder staat het vrij om een procedure te starten bij de rechter en iedereen heeft
recht op rechtsbijstand → te weinig geld? Overheid gaat jou dan rechtsbijstand
financieren.
b. Art. 17, 18 en 112 GW
2. Onafhankelijke en onpartijdige rechter
a. Rechter moet geen verantwoording afleggen aan de politiek (trias politica)
b. Hij moet objectief naar een zaak kijken. Kan geen zaak behandelen van familielid of
vriend. “schijn van partijdigheid”. De rechter moet deze zaak verschonen.
c. Partij kan de rechter ook wraken, als de partij vindt dat de rechter partijdig is (art. 36
Rv).
3. Hoor en wederhoor
a. Beide partijen moeten evenveel tijd en gelegenheid krijgen in een procedure om een
standpunt naar voren te brengen. Art. 19 Rv
4. Behandeling en beslissing binnen redelijke termijn
a. Streeftermijn voor normale zaken 6 weken. Art. 20 Rv
5. Openbaarheid van zitting en uitspraak
a. Art. 27 lid 1 Rv
b. Art. 29 lid 1 Rv
6. Motiveringsbeginsel
a. Juridische onderbouwing voor de uitspraak (art. 30 Rv)
7. Geen rechtsweigering en volledige beslissing
a. De rechter kan niet weigeren om uitspraak te doen en moet altijd beslissen op alle
geschilpunten die partijen hebben aangedragen in de procedure.
2
, Art. 26 Rv en art. 13 wet algemene bepalingen. Art. 23 Rv.
8. Beginsel van partijautonomie
a. Partijen bepalen de omvang van de procedure, art. 24 Rv.
b. = lijdelijkheidsbeginsel
9. Ambtshalve aanvulling van rechtsgronden
a. De rechter mag de rechtsgrond aanvullen met rechtsgronden, art. 25 Rv.
Leerdoel 3: De student kent de definities en taken van de betrokkenen in het burgerlijk procesrecht
zoals de rechtshulpverlener, de gerechtsdeurwaarder, de griffier, de rechter en de rechtbank.
Rechtshulpverlener: art, 18 Gw
- Advocaat: is krachtens de Advocatenwet beëdigd om procespartijen van deskundige
rechtsbijstand te voorzien.
o Taken advocaat:
▪ Processtukken opstellen
▪ Aanspreekpunt tijdens zittingen en getuigenverhoren
▪ Woordvoerder tijdens zittingen
▪ Taken van administratief karakter (bewaken van s=termijnen, indienen van
stukken bij de rechtbank, et voldoen van het griffierecht en het zorgdragen
voor de uitwisseling van informatie en correspondentie tussen de
gerechtelijke instantie en procespartijen.
- Andere rechtshulpverleners art. 80 lid 1 Rv
o Vertrouwenspersoon
o Gemachtigde, art. 80 lid 2 Rv
De gerechtsdeurwaarder:
Definitie: is door de Kroon benoemd openbaar ambtenaar met officiele ambtstaken. Deze taken zijn
geregeld in de Gerechtsdeurwaarderswet.
Kerntaken:
1. Het uitbrengen van exploten
= schriftelijke aanzegging of mededeling van de ene partij aan de andere, die door een
gerechtsdeurwaarder wordt ondertekend en uitgebracht. (art. 45 tm 66 Rv)
2. Het leggen van conservatoir beslag
het is verstandig om het geld of de zaken waarover het geschil bestaat veilig te stellen.
3. Het ten uitvoer leggen van uitspraken van de rechter
Als een van de partijen zich niet houdt aan de uitspraak van de rechter, dan kan de
gerechtsdeurwaarder de nakoming van deze uitspraak afdwingen = tenuitvoerlegging of
executie.
De griffier:
= administratieve afdeling van een gerecht.
Taken:
- Beheren zittingsagenda, dossiers en het archief
- Telefonisch aanspreekpunt
- Verzorgen correspondentie met procespartijen of derden.
3
