HC2 NEUROLOGIE: ZENUWSTELSEL
VOORBEREIDING
Op een doordeweekse dag staat mijn wekker om 9 uur. Op het moment dat de wekker afgaat zet ik
deze meteen op snooze, zo kan ik nog wat verder slapen. Nadat de wekker een tweede keer afgaat,
duw ik op ‘stop’ en begin ik wat op mijn gsm te scrollen. Dan besluit ik op te staan, dit is vaak een
moeilijke keuze. Daarna trek ik mijn jogging aan, maak ik mijn bed op en doe ik de gordijnen open om
wat zonlicht binnen te laten in de kamer. Hierna besluit ik om naar het toilet te gaan en daarna naar
de badkamer, als eerste neem ik een verfrissende douche, als tweede doe ik mijn huidverzorging,
poets ik mijn tanden en kleed ik me aan. Wat handig is door corona is het aankleden een stuk
makkelijker geworden, de keuzestress voordien om een gepaste outfit te kiezen valt weg, nu draag ik
meestal een jogging. Nadien ga ik naar de keuken en maak ik mezelf iets als ontbijt. Na het ontbijt
kan ik met volle moed beginnen aan de dag. Bij het tegenkomen van mijn mama in huis, geef ik haar
altijd een knuffel en een kus.
Te beantwoorden vragen:
Herken je in je eigen tekst voorbeelden die verwijzen naar het reptielenbrein, het limbische
systeem, de neocortex? bv. kiezen tussen een yoghurt of een boterham.
o Reptielenbrein: ik schrik bij het onverwachts horen van een luide wekker.
o Limbische brein: de sociale binding met mijn mama wordt telkens onderhouden bij
onze ochtendroutine van een kus en een knuffel.
o Neocortex: ik ga mijn reflex van te blijven liggen in bed moeten onderdrukken, dus
moet ik toch besluiten om op te staan.
Geef van uit je tekst een voorbeeld van de sensorimotorische kring.
o Bij het horen van mijn wekker uiteindelijk toch besluiten om de wekker uit te zetten.
Heb je in je tekst een voorbeeld van extero- of interoreceptoren?
o Extero: Ik hoor van buitenaf de wekker afgaan.
o Intero: Ik voel dat ik moet plassen (urinewegen) dus besluit ik naar toilet te gaan.
Is er op een bepaald moment een verandering in verhouding tussen ortho- en
parasympathisch systeem?
o Parasympathisch: ik ben nog in rust als ik in mijn bed lig.
o Orthosympatisch: ik moet de klik maken om toch op te staan en in beweging te
komen.
1
,KENNISCLIP 1:
kan je de twee celtypes benoemen waaruit het zenuwweefsel is opgebouwd
kan je de kenmerken van neuronen benoemen en aanduiden op een afbeelding
kan je de verschillende soorten neuronen herkennen adhv een afbeelding en hun kenmerken
5.1 INDELING: 2 CELTYPES
Korte samenvatting: In het zenuwweefsel zijn twee celtypes (celtypen zijn de neuronen = de
zenuwcellen die geven de informatie door zoals we gezien hebben bij de sensorimotorische kring)
Daar hadden we het over sensorische input dat gebeurt via sensorische neuronen. We hebben gezien
dat er dan een verwerking was thv het centrale zenuwstelsel & een motorische output wanneer dat
het signaal richting de periferie gaat, richting ledematen, richting romp & richting organen
• Neuronen (zenuwcellen)
Doorsturen van impulsen
• Steuncellen (gliacellen genoemd binnen CZS) = dit is de overgrote meerderheid van de cellen
Functie
• Ondersteuning en bescherming: die neuronen gaan elektrische signalen
gaan doorgeven die vaak ook cruciale info bij hebben. Dan is het belangrijk
dat die goed ondersteund worden rondom rond, zodat hij niet van de ene
kant naar de andere kant in jouw hersenen zou kunnen verschuiven.
• Onderhoud van neuronen: voedingsstoffen worden aangeleverd en
afvalstoffen worden weggevoerd. Binnen de hersenen is dat heel belangrijk
dat je daar een afvoersysteem hebt en een aanvoer van voedingsstoffen.
5.2 BOUW VAN EEN NEURON
sensorische en motorische neuronen hebben
gemeenschappelijke kenmerken:
• Groot cellichaam, welke neuron je ook bekijkt.
2
, Je ziet daar op de rechterkant op de afbeelding een cel lichaam getekend met daar
een grote kern in, ook wel de nucleus genoemd In het Latijn.
• Twee typen uitlopers: benaming is afhankelijk van de richting van het signaal.
Axon (Neuriet): zenuwvezel, meestal lange celuitloper, 1 per cel
• Axon = wanneer het signaal wordt weggevoerd van cellichaam, je ziet dat
aan de rode de pijlen die weggaan van dat grote cel lichaam.
Dendriet: korte, vertakte celuitlopers, meerdere per cel
• Dendriet = de rode pijlen die in richting van het signaal gaan, het signaal/de
impuls komt altijd binnen via de dendrieten gaat zo naar het cellichaam
(grote schijf met nucleus)
Op de afbeelding zie je ook rode cirkeltjes staan wijzen op synapsen. Dat zijn
plaatsen waarbij je een prikkeloverdracht zal hebben van het ene neuron op het
andere. Dus twee neuronen die in elkaars buurt liggen gaan signalen aan elkaar
doorgeven, het axon van het ene neuron zal informatie doorgeven aan de
dendrieten van het volgende neuron.
AXON:
• Synoniem: neuriet
• Functie: Impulsgeleiding van het cellichaam af/weg EXAMEN!!
• Onderdelen:
Myelineschede: vetmantel rondom axon, zorgt voor elektrische isolatie, zorg ervoor
dat de prikkel niet van de ene van het ene axon op eender welk ander accent kan
overspringen.
3
VOORBEREIDING
Op een doordeweekse dag staat mijn wekker om 9 uur. Op het moment dat de wekker afgaat zet ik
deze meteen op snooze, zo kan ik nog wat verder slapen. Nadat de wekker een tweede keer afgaat,
duw ik op ‘stop’ en begin ik wat op mijn gsm te scrollen. Dan besluit ik op te staan, dit is vaak een
moeilijke keuze. Daarna trek ik mijn jogging aan, maak ik mijn bed op en doe ik de gordijnen open om
wat zonlicht binnen te laten in de kamer. Hierna besluit ik om naar het toilet te gaan en daarna naar
de badkamer, als eerste neem ik een verfrissende douche, als tweede doe ik mijn huidverzorging,
poets ik mijn tanden en kleed ik me aan. Wat handig is door corona is het aankleden een stuk
makkelijker geworden, de keuzestress voordien om een gepaste outfit te kiezen valt weg, nu draag ik
meestal een jogging. Nadien ga ik naar de keuken en maak ik mezelf iets als ontbijt. Na het ontbijt
kan ik met volle moed beginnen aan de dag. Bij het tegenkomen van mijn mama in huis, geef ik haar
altijd een knuffel en een kus.
Te beantwoorden vragen:
Herken je in je eigen tekst voorbeelden die verwijzen naar het reptielenbrein, het limbische
systeem, de neocortex? bv. kiezen tussen een yoghurt of een boterham.
o Reptielenbrein: ik schrik bij het onverwachts horen van een luide wekker.
o Limbische brein: de sociale binding met mijn mama wordt telkens onderhouden bij
onze ochtendroutine van een kus en een knuffel.
o Neocortex: ik ga mijn reflex van te blijven liggen in bed moeten onderdrukken, dus
moet ik toch besluiten om op te staan.
Geef van uit je tekst een voorbeeld van de sensorimotorische kring.
o Bij het horen van mijn wekker uiteindelijk toch besluiten om de wekker uit te zetten.
Heb je in je tekst een voorbeeld van extero- of interoreceptoren?
o Extero: Ik hoor van buitenaf de wekker afgaan.
o Intero: Ik voel dat ik moet plassen (urinewegen) dus besluit ik naar toilet te gaan.
Is er op een bepaald moment een verandering in verhouding tussen ortho- en
parasympathisch systeem?
o Parasympathisch: ik ben nog in rust als ik in mijn bed lig.
o Orthosympatisch: ik moet de klik maken om toch op te staan en in beweging te
komen.
1
,KENNISCLIP 1:
kan je de twee celtypes benoemen waaruit het zenuwweefsel is opgebouwd
kan je de kenmerken van neuronen benoemen en aanduiden op een afbeelding
kan je de verschillende soorten neuronen herkennen adhv een afbeelding en hun kenmerken
5.1 INDELING: 2 CELTYPES
Korte samenvatting: In het zenuwweefsel zijn twee celtypes (celtypen zijn de neuronen = de
zenuwcellen die geven de informatie door zoals we gezien hebben bij de sensorimotorische kring)
Daar hadden we het over sensorische input dat gebeurt via sensorische neuronen. We hebben gezien
dat er dan een verwerking was thv het centrale zenuwstelsel & een motorische output wanneer dat
het signaal richting de periferie gaat, richting ledematen, richting romp & richting organen
• Neuronen (zenuwcellen)
Doorsturen van impulsen
• Steuncellen (gliacellen genoemd binnen CZS) = dit is de overgrote meerderheid van de cellen
Functie
• Ondersteuning en bescherming: die neuronen gaan elektrische signalen
gaan doorgeven die vaak ook cruciale info bij hebben. Dan is het belangrijk
dat die goed ondersteund worden rondom rond, zodat hij niet van de ene
kant naar de andere kant in jouw hersenen zou kunnen verschuiven.
• Onderhoud van neuronen: voedingsstoffen worden aangeleverd en
afvalstoffen worden weggevoerd. Binnen de hersenen is dat heel belangrijk
dat je daar een afvoersysteem hebt en een aanvoer van voedingsstoffen.
5.2 BOUW VAN EEN NEURON
sensorische en motorische neuronen hebben
gemeenschappelijke kenmerken:
• Groot cellichaam, welke neuron je ook bekijkt.
2
, Je ziet daar op de rechterkant op de afbeelding een cel lichaam getekend met daar
een grote kern in, ook wel de nucleus genoemd In het Latijn.
• Twee typen uitlopers: benaming is afhankelijk van de richting van het signaal.
Axon (Neuriet): zenuwvezel, meestal lange celuitloper, 1 per cel
• Axon = wanneer het signaal wordt weggevoerd van cellichaam, je ziet dat
aan de rode de pijlen die weggaan van dat grote cel lichaam.
Dendriet: korte, vertakte celuitlopers, meerdere per cel
• Dendriet = de rode pijlen die in richting van het signaal gaan, het signaal/de
impuls komt altijd binnen via de dendrieten gaat zo naar het cellichaam
(grote schijf met nucleus)
Op de afbeelding zie je ook rode cirkeltjes staan wijzen op synapsen. Dat zijn
plaatsen waarbij je een prikkeloverdracht zal hebben van het ene neuron op het
andere. Dus twee neuronen die in elkaars buurt liggen gaan signalen aan elkaar
doorgeven, het axon van het ene neuron zal informatie doorgeven aan de
dendrieten van het volgende neuron.
AXON:
• Synoniem: neuriet
• Functie: Impulsgeleiding van het cellichaam af/weg EXAMEN!!
• Onderdelen:
Myelineschede: vetmantel rondom axon, zorgt voor elektrische isolatie, zorg ervoor
dat de prikkel niet van de ene van het ene axon op eender welk ander accent kan
overspringen.
3
