Hoofdstuk 1 Waar gaat het consumentenrecht over?
Wat regelt het consumentenrecht?
Het consumentenrecht regelt, zoals de naam het zegt, de rechten van de consumenten en
de verplichtingen van de verkoper. Daarnaast regelt het consumentenrecht wat de plichten
van de consumenten zijn.
Belangen voor de consumenten
Waarom is het van belang voor consumenten? Het consumentenrecht regelt immers onder
meer de rechten van de consumenten. De consumenten hebben in het kader van het
consumentenrecht veel rechten waardoor zij goed beschermd worden voor, bij en na het
aangaan van een overeenkomst.
Belangen voor de verkoper
Voor de verkoper is het consumentenrecht onder meer van belang omdat de verkoper hierin
kan zien wat zijn verplichtingen zijn jegens de consument zodat de verkoper hier rekening
mee kan houden bij het aanbieden, promoten, verkopen van producten en het bieden van
service na het aangaan van de overeenkomst.
Koopovereenkomst
In art. 6:213 BW staat dat een koopovereenkomst een koop is de overeenkomst waarbij de
een zich verbindt een zaak te geven en de ander daarvoor een prijs in geld te betalen.
In art. 7:5 lid 1 BW is consumentenkoop geregeld.
Consumentenkoop
Wanneer is het consumentenkoop? Dat staat omschreven in art. 7:5 BW. Consumentenkoop
heeft 4 vereiste, namelijk;
Koper is natuurlijk persoon.
De koop gaat om een roerende zaak.
Er moet sprake zijn van privédoeleinde.
Je moet het van een professionele verkoper kopen.
Vereiste 1 koper natuurlijke persoon
Wanneer een rechtspersoon van een professionele verkoper een product koopt, wordt de
rechtspersoon niet aangemerkt als consument. Evenmin is sprake van een
consumentenkoop wanneer een natuurlijke persoon van een andere natuurlijke persoon die
geen handelaar is een product koopt voor eigen gebruik.
Vereiste 2 Roerende zaak
De zaak die je koopt moet een roerende zaak zijn.
Vereiste 3 Privégebruik
Wanneer je een product koopt voor het uitoefenen van je handels-, bedrijf, ambacht, of
beroepsactiviteit, word je niet aangemerkt als consument omdat hier geen sprake is van een
privégebruik. Het derde vereiste is immers dat je het product voor je privégebruik koopt.
Vereiste 4 Professionele verkoper
Het vierde vereisten is dat je het product van een professionele verkoper koopt.
,Geen zaak, wel consumentenkoopregels
De consumentenkoopregels zijn in sommige gevallen ook van toepassing zonder dat er
sprake is van een koopovereenkomst met betrekking tot een zaak. Dit betekent dat je in die
gevallen als consument wordt aangemerkt zodat de beschermende regels, met uitzondering
van een aantal artikelen op jou van toepassing zijn.
1. Dieren
Dieren zijn geen zaken staat in artikel 3:2a BW. Koop je een kat, dan is er geen sprake van
een roerende zaak die je gekocht hebt. Dit betekent dat niet aan alle vereisten is voldaan om
van een consumentenkoop te spreken. In art. 3:2a lid 2 BW staat echter;
Bepalingen met betrekking tot zaken zijn op dieren van toepassing, met in achtneming van
de op wettelijke voorschriften en regels van ongeschreven recht gegronde beperkingen,
verplichtingen en rechtsbeginselen, alsmede de openbare orde en goede zeden.
De bepaling met betrekking tot zaken zijn dus op dieren van toepassing.
2. Elektriciteit, gas en warmte
Sluit je een overeenkomst waarvan de inhoud betrekking heeft op de gevallen die in art. 7:5
lid 5 BW worden genoemd, dan zijn de regels van de consumentenkoop van
overeenkomstige toepassing. Alleen de artikelen 7:9, 7:11 en 7:19a worden uitgezonderd.
De regels van consumentenkoop zijn dus ook van toepassing op overeenkomsten die
betrekking hebben op energie. Te denken valt bijvoorbeeld aan de levering van elektriciteit,
gas en warmte. Wanneer je bijvoorbeeld met een energiemaatschappij een overeenkomst
aangaat met betrekking tot levering van elektriciteit, dan zijn de regels van
consumentenkoop met uitzondering van bovengenoemde artikelen van toepassing.
3. Digitale inhoud
De regels van consumentenkoop zijn ook van toepassing op koopovereenkomsten die de
levering van digitale inhoud betreffen. Wat dit betreft kun je denken aan het downloaden of
streamen van muziek of films.
Gemengde overeenkomst
Er kan soms sprake zijn van een gemengde overeenkomst. Zo kan er sprake zijn van een
overeenkomst van aannemen van werk en ook een consumentenkoop. In artikel 7:5 lid 4 BW
staat wat de regels daarvan zijn;
Indien de te leveren roerende zaak nog tot stand moet worden gebracht en de overeenkomst
krachtens welke deze zaak moet worden geleverd voldoet aan de omschrijving van artikel
750, dan wordt de overeenkomst mede als een consumentenkoop aangemerkt indien de
overeenkomst wordt gesloten door een aannemer die handelt in de uitoefening van een
beroep of bedrijf, en een opdrachtgever, natuurlijk persoon, die niet handelt in de
uitoefening van een beroep of bedrijf. De bepalingen van deze titel en die van afdeling 1 van
titel 12 zijn naast elkaar van toepassing. In geval van strijd zijn de bepalingen van deze titel
van
Geen zaak, wel consumentenbescherming: vermogensrechten
Ook op het kopen van vermogensrechten kan de kooptitel van toepassing zijn. Zo bepaalt
artikel 7:47 BW:
,Een koop kan ook op een vermogensrecht betrekking hebben. In dat geval zijn de bepalingen
van de vorige afdelingen van toepassing voor zover dit in overeenstemming is met het recht.
Uitzonderingen consumentenrecht
1. Diensten
2. Water door leidingen
3. Onroerende zaken
Consumentenrecht regels dwingen van aard
Je hebt als consument weinig tot niet aan de beschermende regelingen van de kooptitel als
de handelaar van de regels kan afwijken of anderszins de regels kan ontwijken. Om die reden
is er door de wetgever gekozen om een groot aantal van deze regels een dwingend karakter
te geven zodat de handelaar van deze regels niet mag afwijken.
, Hoofdstuk 2 Bronnen van het consumentenrecht
Bron Europees recht
De regels van de Europese unie zijn erg belangrijk wat betreft het consumentenrecht. Het
nationale consumentenrecht van Nederland, maar ook dat van de andere landen van de
Europese unie zijn in vergaande mate beïnvloed door de Europese regels. De Europese unie
wil de bescherming voor de consumenten verhogen in alle lidstaten. De Europese unie doet
dit onder andere door de nationale wetten van de lidstaten met elkaar te harmoniseren.
Europese richtlijnen
Europese richtlijnen vormen een goed middel om de nationale wetten van de lidstaten te
harmoniseren. Door middel van een richtlijn wordt bepaald welke doelen binnen een
bepaald terrein op het gebied van het consumentenrecht bereikt moeten zijn. De in de
richtlijn vermelde regels moeten met andere woorden in de nationale wetten worden
geïmplementeerd.
De Europese verordeningen
Ook Europese verordeningen vormen een bron van het consumentenrecht. Een Europese
verordening is anders dan de Europese richtlijnen rechtstreeks van toepassing. Als burger
van een lidstaat kun je hier een beroep op doen.
Bron Burgerlijk wetboek
Zoals wij eerder hebben gezien is titel 1 van boek 7 BW een belangrijke bron als het gaat om
koopovereenkomsten, bijvoorbeeld consumentenkoop. Hiernaast zijn boeken 3 en 6 BW van
belang. Boek 6 BW is van belang omdat hierin de regels met betrekking tot het tot stand
komen van een overeenkomst te vinden is. Bovendien staan er ook regels met betrekking tot
de overeenkomst op afstand en de overeenkomst buit verkoopruimte in.
Bron Jurisprudentie
Ook jurisprudentie is een belangrijke bron van het consumentenrecht. Niet alleen de
uitspraken van de nationale rechter, maar ook van de Europese rechter is erg belangrijk in
het kader van consumentenrecht. Bijvoorbeeld het Hof van de Europese Unie.
Wat regelt het consumentenrecht?
Het consumentenrecht regelt, zoals de naam het zegt, de rechten van de consumenten en
de verplichtingen van de verkoper. Daarnaast regelt het consumentenrecht wat de plichten
van de consumenten zijn.
Belangen voor de consumenten
Waarom is het van belang voor consumenten? Het consumentenrecht regelt immers onder
meer de rechten van de consumenten. De consumenten hebben in het kader van het
consumentenrecht veel rechten waardoor zij goed beschermd worden voor, bij en na het
aangaan van een overeenkomst.
Belangen voor de verkoper
Voor de verkoper is het consumentenrecht onder meer van belang omdat de verkoper hierin
kan zien wat zijn verplichtingen zijn jegens de consument zodat de verkoper hier rekening
mee kan houden bij het aanbieden, promoten, verkopen van producten en het bieden van
service na het aangaan van de overeenkomst.
Koopovereenkomst
In art. 6:213 BW staat dat een koopovereenkomst een koop is de overeenkomst waarbij de
een zich verbindt een zaak te geven en de ander daarvoor een prijs in geld te betalen.
In art. 7:5 lid 1 BW is consumentenkoop geregeld.
Consumentenkoop
Wanneer is het consumentenkoop? Dat staat omschreven in art. 7:5 BW. Consumentenkoop
heeft 4 vereiste, namelijk;
Koper is natuurlijk persoon.
De koop gaat om een roerende zaak.
Er moet sprake zijn van privédoeleinde.
Je moet het van een professionele verkoper kopen.
Vereiste 1 koper natuurlijke persoon
Wanneer een rechtspersoon van een professionele verkoper een product koopt, wordt de
rechtspersoon niet aangemerkt als consument. Evenmin is sprake van een
consumentenkoop wanneer een natuurlijke persoon van een andere natuurlijke persoon die
geen handelaar is een product koopt voor eigen gebruik.
Vereiste 2 Roerende zaak
De zaak die je koopt moet een roerende zaak zijn.
Vereiste 3 Privégebruik
Wanneer je een product koopt voor het uitoefenen van je handels-, bedrijf, ambacht, of
beroepsactiviteit, word je niet aangemerkt als consument omdat hier geen sprake is van een
privégebruik. Het derde vereiste is immers dat je het product voor je privégebruik koopt.
Vereiste 4 Professionele verkoper
Het vierde vereisten is dat je het product van een professionele verkoper koopt.
,Geen zaak, wel consumentenkoopregels
De consumentenkoopregels zijn in sommige gevallen ook van toepassing zonder dat er
sprake is van een koopovereenkomst met betrekking tot een zaak. Dit betekent dat je in die
gevallen als consument wordt aangemerkt zodat de beschermende regels, met uitzondering
van een aantal artikelen op jou van toepassing zijn.
1. Dieren
Dieren zijn geen zaken staat in artikel 3:2a BW. Koop je een kat, dan is er geen sprake van
een roerende zaak die je gekocht hebt. Dit betekent dat niet aan alle vereisten is voldaan om
van een consumentenkoop te spreken. In art. 3:2a lid 2 BW staat echter;
Bepalingen met betrekking tot zaken zijn op dieren van toepassing, met in achtneming van
de op wettelijke voorschriften en regels van ongeschreven recht gegronde beperkingen,
verplichtingen en rechtsbeginselen, alsmede de openbare orde en goede zeden.
De bepaling met betrekking tot zaken zijn dus op dieren van toepassing.
2. Elektriciteit, gas en warmte
Sluit je een overeenkomst waarvan de inhoud betrekking heeft op de gevallen die in art. 7:5
lid 5 BW worden genoemd, dan zijn de regels van de consumentenkoop van
overeenkomstige toepassing. Alleen de artikelen 7:9, 7:11 en 7:19a worden uitgezonderd.
De regels van consumentenkoop zijn dus ook van toepassing op overeenkomsten die
betrekking hebben op energie. Te denken valt bijvoorbeeld aan de levering van elektriciteit,
gas en warmte. Wanneer je bijvoorbeeld met een energiemaatschappij een overeenkomst
aangaat met betrekking tot levering van elektriciteit, dan zijn de regels van
consumentenkoop met uitzondering van bovengenoemde artikelen van toepassing.
3. Digitale inhoud
De regels van consumentenkoop zijn ook van toepassing op koopovereenkomsten die de
levering van digitale inhoud betreffen. Wat dit betreft kun je denken aan het downloaden of
streamen van muziek of films.
Gemengde overeenkomst
Er kan soms sprake zijn van een gemengde overeenkomst. Zo kan er sprake zijn van een
overeenkomst van aannemen van werk en ook een consumentenkoop. In artikel 7:5 lid 4 BW
staat wat de regels daarvan zijn;
Indien de te leveren roerende zaak nog tot stand moet worden gebracht en de overeenkomst
krachtens welke deze zaak moet worden geleverd voldoet aan de omschrijving van artikel
750, dan wordt de overeenkomst mede als een consumentenkoop aangemerkt indien de
overeenkomst wordt gesloten door een aannemer die handelt in de uitoefening van een
beroep of bedrijf, en een opdrachtgever, natuurlijk persoon, die niet handelt in de
uitoefening van een beroep of bedrijf. De bepalingen van deze titel en die van afdeling 1 van
titel 12 zijn naast elkaar van toepassing. In geval van strijd zijn de bepalingen van deze titel
van
Geen zaak, wel consumentenbescherming: vermogensrechten
Ook op het kopen van vermogensrechten kan de kooptitel van toepassing zijn. Zo bepaalt
artikel 7:47 BW:
,Een koop kan ook op een vermogensrecht betrekking hebben. In dat geval zijn de bepalingen
van de vorige afdelingen van toepassing voor zover dit in overeenstemming is met het recht.
Uitzonderingen consumentenrecht
1. Diensten
2. Water door leidingen
3. Onroerende zaken
Consumentenrecht regels dwingen van aard
Je hebt als consument weinig tot niet aan de beschermende regelingen van de kooptitel als
de handelaar van de regels kan afwijken of anderszins de regels kan ontwijken. Om die reden
is er door de wetgever gekozen om een groot aantal van deze regels een dwingend karakter
te geven zodat de handelaar van deze regels niet mag afwijken.
, Hoofdstuk 2 Bronnen van het consumentenrecht
Bron Europees recht
De regels van de Europese unie zijn erg belangrijk wat betreft het consumentenrecht. Het
nationale consumentenrecht van Nederland, maar ook dat van de andere landen van de
Europese unie zijn in vergaande mate beïnvloed door de Europese regels. De Europese unie
wil de bescherming voor de consumenten verhogen in alle lidstaten. De Europese unie doet
dit onder andere door de nationale wetten van de lidstaten met elkaar te harmoniseren.
Europese richtlijnen
Europese richtlijnen vormen een goed middel om de nationale wetten van de lidstaten te
harmoniseren. Door middel van een richtlijn wordt bepaald welke doelen binnen een
bepaald terrein op het gebied van het consumentenrecht bereikt moeten zijn. De in de
richtlijn vermelde regels moeten met andere woorden in de nationale wetten worden
geïmplementeerd.
De Europese verordeningen
Ook Europese verordeningen vormen een bron van het consumentenrecht. Een Europese
verordening is anders dan de Europese richtlijnen rechtstreeks van toepassing. Als burger
van een lidstaat kun je hier een beroep op doen.
Bron Burgerlijk wetboek
Zoals wij eerder hebben gezien is titel 1 van boek 7 BW een belangrijke bron als het gaat om
koopovereenkomsten, bijvoorbeeld consumentenkoop. Hiernaast zijn boeken 3 en 6 BW van
belang. Boek 6 BW is van belang omdat hierin de regels met betrekking tot het tot stand
komen van een overeenkomst te vinden is. Bovendien staan er ook regels met betrekking tot
de overeenkomst op afstand en de overeenkomst buit verkoopruimte in.
Bron Jurisprudentie
Ook jurisprudentie is een belangrijke bron van het consumentenrecht. Niet alleen de
uitspraken van de nationale rechter, maar ook van de Europese rechter is erg belangrijk in
het kader van consumentenrecht. Bijvoorbeeld het Hof van de Europese Unie.
