Gezondheidspsychologie
kwartiel 3
Hoorcollege 1, H1 en H2
Hoofdstuk 1
Doel van gezondheidspsychologie is begrip ontwikkelen en vergroten van de biopsychosociale
factoren die belangrijk zijn voor:
- De bevordering en in het stand houden van de gezondheid; hoe zorg je ervoor dat mensen
gezond gaan leven en dat blijven doen?
- De verbetering van de gezondheidszorg en het gezondheidsbeleid; hoe zorg je ervoor dat
mensen mondkapjes dragen?
- Preventie en behandeling van ziekte; hoe voorkom je ziekte en hoe behandel je het dan
goed?
- Onderzoeken van oorzaken van ziekte; hoe wordt de één eerder ziek dan de ander?
Etiologie = oorzaak van een ziekte/afwijkend gedrag.
Biomedisch ziektemodel = ziekte en symptomen hebben een achterliggende fysiologische verklaring
(hoofdpijn = iets mis in je hoofd)
Biopsychosociaal ziektemodel = ziekte en symptomen zijn een combinatie van lichamelijke, sociale,
culturele en psychologische factoren (erkenning van de rol van gedrag) (hoofdpijn gevolg van stress)
Gezondheid (WHO)= een toestand van volledig lichamelijk, geestelijk en sociaal welzijn.
Gezondheid volgens de mens zelf:
- Snel herstellen, goede genen = gezond
- Geen klachten = gezond
- Goed voor jezelf kunnen zorgen = gezond (gezond eten, niet roken)
- Mentaal in balans zijn = gezond
- Kunnen functioneren = gezond (naar je werk gaan)
- Je fit en vitaal voelen = gezond
Positieve gezondheid = niet de afwezigheid van ziekte maar het vermogen van de mensen om met
de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven om te gaan en zoveel mogelijk eigen
regie te voeren.
Cultuurverschillen ideeën over gezondheid
- Ziekteattributies betekenis geven/oorzaak geven.
- Individualistische benadering ben ik gezond, ben ik in staat om mijn ding te doen?
- Collectivistische benadering ben je in staat om de groep te dienen?
- Holistische benadering gaat over het hele wezen, spiritueel gezond voelen
Maakt ook uit hoe oud je bent (levensloop). Kleuter heeft ander idee van gezond zijn dan een
bejaarde.
, Hoofstuk 2
Gezondheidsverschillen:
- Woonplaats en leefwijze (Gezonde leefstijl of niet?) (platteland gezonder dan in de stad)
- Omgeving, culturele en sociale factor
- Sociaal economische status (SES) = hoeveel geld je uit kan geven aan wonen, ziektekosten,
voeding hogere economische status leven gezonder en langer.
- Minderheidsstatus = Groepen die zich achtergesteld voelen of worden ongezonder door
stress, minder kans op banen enz. (migrantengroep of buitenlandse naam).
homoseksuelen minderheidsstatus door soa’s
- Geslacht vrouwen leven langer.
- Werk verschillende soorten stress, verschillende arbeidsomstandigheden.
Belangrijke begrippen
Prevalentie = aantal vastgestelde gevallen van een ziekte in een populatie op een bepaald
moment.
Incidentie = aantal nieuwe gevallen van een ziekte gedurende een bepaalde tijd.
Sociaal kapitaal = hulpmiddelen die in een gemeenschap aanwezig zijn om de sociale organisatie
vorm te geven.
Hoorcollege 2, H3 en H4
Hoofdstuk 3, ongezond gedrag
Wat is ongezond gedrag? roken, overmatig alcoholgebruik, overmatig schermgebruik.
8 risicofactoren die verantwoordelijk zijn voor 60% van de sterfgevallen aan hart- en vaatziekten:
- Alcoholgebruik
- Tabaksgebruik
- Hoge bloeddruk
- Geringe consumptie groente en fruit
- Weinig lichaamsbeweging
- Hoge BMI
- Hoge cholesterol
- Hoog bloedsuikergehalte
Doel van gezondheidspsychologie is inzicht krijgen in:
- Voorspellen van ongezond gedrag (risicofactoren) (waarom begin je met roken?)
- Instandhouden van ongezond gedrag
Met deze kennis interventies ontwikkelen om ongezond gedrag af te remmen
Risicofactoren = de factor wat de kans op risico vergroot
Waarom jongeren beginnen met riskant gedrag:
kwartiel 3
Hoorcollege 1, H1 en H2
Hoofdstuk 1
Doel van gezondheidspsychologie is begrip ontwikkelen en vergroten van de biopsychosociale
factoren die belangrijk zijn voor:
- De bevordering en in het stand houden van de gezondheid; hoe zorg je ervoor dat mensen
gezond gaan leven en dat blijven doen?
- De verbetering van de gezondheidszorg en het gezondheidsbeleid; hoe zorg je ervoor dat
mensen mondkapjes dragen?
- Preventie en behandeling van ziekte; hoe voorkom je ziekte en hoe behandel je het dan
goed?
- Onderzoeken van oorzaken van ziekte; hoe wordt de één eerder ziek dan de ander?
Etiologie = oorzaak van een ziekte/afwijkend gedrag.
Biomedisch ziektemodel = ziekte en symptomen hebben een achterliggende fysiologische verklaring
(hoofdpijn = iets mis in je hoofd)
Biopsychosociaal ziektemodel = ziekte en symptomen zijn een combinatie van lichamelijke, sociale,
culturele en psychologische factoren (erkenning van de rol van gedrag) (hoofdpijn gevolg van stress)
Gezondheid (WHO)= een toestand van volledig lichamelijk, geestelijk en sociaal welzijn.
Gezondheid volgens de mens zelf:
- Snel herstellen, goede genen = gezond
- Geen klachten = gezond
- Goed voor jezelf kunnen zorgen = gezond (gezond eten, niet roken)
- Mentaal in balans zijn = gezond
- Kunnen functioneren = gezond (naar je werk gaan)
- Je fit en vitaal voelen = gezond
Positieve gezondheid = niet de afwezigheid van ziekte maar het vermogen van de mensen om met
de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven om te gaan en zoveel mogelijk eigen
regie te voeren.
Cultuurverschillen ideeën over gezondheid
- Ziekteattributies betekenis geven/oorzaak geven.
- Individualistische benadering ben ik gezond, ben ik in staat om mijn ding te doen?
- Collectivistische benadering ben je in staat om de groep te dienen?
- Holistische benadering gaat over het hele wezen, spiritueel gezond voelen
Maakt ook uit hoe oud je bent (levensloop). Kleuter heeft ander idee van gezond zijn dan een
bejaarde.
, Hoofstuk 2
Gezondheidsverschillen:
- Woonplaats en leefwijze (Gezonde leefstijl of niet?) (platteland gezonder dan in de stad)
- Omgeving, culturele en sociale factor
- Sociaal economische status (SES) = hoeveel geld je uit kan geven aan wonen, ziektekosten,
voeding hogere economische status leven gezonder en langer.
- Minderheidsstatus = Groepen die zich achtergesteld voelen of worden ongezonder door
stress, minder kans op banen enz. (migrantengroep of buitenlandse naam).
homoseksuelen minderheidsstatus door soa’s
- Geslacht vrouwen leven langer.
- Werk verschillende soorten stress, verschillende arbeidsomstandigheden.
Belangrijke begrippen
Prevalentie = aantal vastgestelde gevallen van een ziekte in een populatie op een bepaald
moment.
Incidentie = aantal nieuwe gevallen van een ziekte gedurende een bepaalde tijd.
Sociaal kapitaal = hulpmiddelen die in een gemeenschap aanwezig zijn om de sociale organisatie
vorm te geven.
Hoorcollege 2, H3 en H4
Hoofdstuk 3, ongezond gedrag
Wat is ongezond gedrag? roken, overmatig alcoholgebruik, overmatig schermgebruik.
8 risicofactoren die verantwoordelijk zijn voor 60% van de sterfgevallen aan hart- en vaatziekten:
- Alcoholgebruik
- Tabaksgebruik
- Hoge bloeddruk
- Geringe consumptie groente en fruit
- Weinig lichaamsbeweging
- Hoge BMI
- Hoge cholesterol
- Hoog bloedsuikergehalte
Doel van gezondheidspsychologie is inzicht krijgen in:
- Voorspellen van ongezond gedrag (risicofactoren) (waarom begin je met roken?)
- Instandhouden van ongezond gedrag
Met deze kennis interventies ontwikkelen om ongezond gedrag af te remmen
Risicofactoren = de factor wat de kans op risico vergroot
Waarom jongeren beginnen met riskant gedrag:
