Middeleeuwse Geschiedenis
Hoorcollege 7-12
Aantekeningen van hoorcollege 7 t/m 12
Deeltentamen 2
Diede Beckers
, Middeleeuwse Geschiedenis Hoorcollege 7-12
Diede Beckers
Hoorcollege 7-12
Middeleeuwse Geschiedenis
Inhoudsopgave
College 7 21-mrt-2016 3
College 8 4-apr-2016 11
College 9 11-apr-2016 17
College 10 18-apr-2016 23
College 11 25-apr-2016 30
College 12 9-mei-2016 35
2
, Middeleeuwse Geschiedenis Hoorcollege 7-12
Diede Beckers
College 7 21-mrt-2016
Centrale middeleeuwen: grote veranderingen
Religieuze hervorming van de 11e en 12e eeuw. Je zou kunnen zeggen dat deze
hervorming qua radicaliteit niet onderdoet aan de hervorming van de 16e eeuw
Trefwoorden Hervormingsbeweging
• Hervorming = Restauratie =
o Herstel ‘vrijheid’
§ Teveel bemoeienis met het leven van de leken
o Reiniging van ‘vervuiling’ (pollutio)
§ Van binnenuit was de kerk ontreinigd geraakt, veel clerici waren
bevuild qua moraal en levensstijl à opvatting vanuit lekenwereld
• Agenda
o Lekeninvloed weg bij aanstelling clerus e.d.
o Hele clerus celibatair
§ Alle lagen, niet alleen de hoogsten
o Kloosterregels streng & zuiver
§ Monniken en kanunniken moeten doen waar het kloosterleven
voor gemaakt is: in afzondering bidden voor het zielenheil van de
mensen
o Strijd tegen ketters & ongelovigen
§ Negatieve kant van de hervormingsbewegingen
Hoofdlocaties en personen
Klooster Cluny: hervormd benedictijns klooster, in 10e eeuw ingericht met lekenkapitaal
van regionale machtige ridder. Uitgegroeid tot groot en belangrijk klooster. Gold na paus
in Rome als belangrijkste klooster in het christendom
Hendrik III (1039-1056): Roomse Rijk, stelde zich aan het hoofd van de
hervormingsgedachte (ondanks dat hij een leek was)
Petrus Damiani (c1007-1072): uit Ravenna, aangesloten bij een klooster die voorstond
om in afzondering te leven, soberheid te betrachten, heeft hij verder uitgebreid. Schreef
op wat hem niet aanstond in de kerk, woordvoerder van de hervormingsbeweging. Om
hem in gelegenheid te stellen om op meerdere plaatsen invloed te hebben, werd hij
kardinaal gemaakt
Religieuze vernieuwing, ca 950-1250
• Verkiezing bisschoppen & positie paus
o Investituurstrijd; hiërocratie & ‘monarchie’
• Reformatie clerus en kloosterwezen
o Nieuwe idealen; nieuwe vormen
• Nieuwe religieuze idealen
o Dichter bij Christus komen
• Vergroting invloed leken
o Pastorale revolutie
3
Hoorcollege 7-12
Aantekeningen van hoorcollege 7 t/m 12
Deeltentamen 2
Diede Beckers
, Middeleeuwse Geschiedenis Hoorcollege 7-12
Diede Beckers
Hoorcollege 7-12
Middeleeuwse Geschiedenis
Inhoudsopgave
College 7 21-mrt-2016 3
College 8 4-apr-2016 11
College 9 11-apr-2016 17
College 10 18-apr-2016 23
College 11 25-apr-2016 30
College 12 9-mei-2016 35
2
, Middeleeuwse Geschiedenis Hoorcollege 7-12
Diede Beckers
College 7 21-mrt-2016
Centrale middeleeuwen: grote veranderingen
Religieuze hervorming van de 11e en 12e eeuw. Je zou kunnen zeggen dat deze
hervorming qua radicaliteit niet onderdoet aan de hervorming van de 16e eeuw
Trefwoorden Hervormingsbeweging
• Hervorming = Restauratie =
o Herstel ‘vrijheid’
§ Teveel bemoeienis met het leven van de leken
o Reiniging van ‘vervuiling’ (pollutio)
§ Van binnenuit was de kerk ontreinigd geraakt, veel clerici waren
bevuild qua moraal en levensstijl à opvatting vanuit lekenwereld
• Agenda
o Lekeninvloed weg bij aanstelling clerus e.d.
o Hele clerus celibatair
§ Alle lagen, niet alleen de hoogsten
o Kloosterregels streng & zuiver
§ Monniken en kanunniken moeten doen waar het kloosterleven
voor gemaakt is: in afzondering bidden voor het zielenheil van de
mensen
o Strijd tegen ketters & ongelovigen
§ Negatieve kant van de hervormingsbewegingen
Hoofdlocaties en personen
Klooster Cluny: hervormd benedictijns klooster, in 10e eeuw ingericht met lekenkapitaal
van regionale machtige ridder. Uitgegroeid tot groot en belangrijk klooster. Gold na paus
in Rome als belangrijkste klooster in het christendom
Hendrik III (1039-1056): Roomse Rijk, stelde zich aan het hoofd van de
hervormingsgedachte (ondanks dat hij een leek was)
Petrus Damiani (c1007-1072): uit Ravenna, aangesloten bij een klooster die voorstond
om in afzondering te leven, soberheid te betrachten, heeft hij verder uitgebreid. Schreef
op wat hem niet aanstond in de kerk, woordvoerder van de hervormingsbeweging. Om
hem in gelegenheid te stellen om op meerdere plaatsen invloed te hebben, werd hij
kardinaal gemaakt
Religieuze vernieuwing, ca 950-1250
• Verkiezing bisschoppen & positie paus
o Investituurstrijd; hiërocratie & ‘monarchie’
• Reformatie clerus en kloosterwezen
o Nieuwe idealen; nieuwe vormen
• Nieuwe religieuze idealen
o Dichter bij Christus komen
• Vergroting invloed leken
o Pastorale revolutie
3
