Hoofdstuk 4:
De controlerende instellingen, naar een verscherpte controle
1. De kredietcrisis
Ontstaan van de kredietcrisis
In de VS zijn het niet de banken die hypothecaire kredieten toestaan maar kredietmaatschappijen. Zij
financieren zich via kredieten en verzamelen geen deposito’s. Deze kredietmaatschappijen
verpakken de verstrekte kredieten vervolgens in effecten en verkopen deze door aan andere
financiële instellingen. Dit noemen we Effectisering.
Effectisering van uitstaande kredieten door de kredietmaatschappijen: geen of beperkt
debiteurenrisico. Dit is het ontstaan van de NINJA-leningen (No Income, No Job and assets). De basis
hiervoor is niet TBC (terugbetalingscapaciteit) maar een waarborg.
Door de variabele rente, stegen de werkelijke rentevoeten en tegelijkertijd verloren mensen hun
werk en inkomen. De woningprijzen daalden, leningen werden geheel of gedeeltelijk opgevraagd.
Subprimes (primes zijn goede hypotheken, subprimes zijn rommelhypotheken) zijn leningen van een
lagere kwaliteit, leningen die zelfs verstrekt worden aan mensen zonder inkomen, lening met groter
dan 80% van de vastgoedwaarde. In het Nederlands noemen we dit rommelhypotheken.
Impact van de kredietcrisis op de financiële wereld
Voor de aandelenbeurzen
Internbankenmarkt stort in elkaar. De redenen is geen onderling vertrouwen. Lenen bij de
ECB, ‘the lender of last resort’, is niet gratis en beperkt in omvang. Dus: aandelen verkopen
of nieuw kapitaal ophalen, in een dalende markt.
Er ontstaan ook strenge boekhoudnormen (‘mark to market’, dat leidde tot afwaarderen van
activa.
Kredietcrisis werd financiële crisis, vervolgens een beurscrisis.
Voor de Verenigde Staten
Dieptepunten van de kredietcrisis in 2008 in de VS waren de nationalisatie van de
hypothecaire instelling Freddie Mac en Fannie Mae, de steun om verzekeraar AIG te redden,
de aanvraag tot gerechtelijk akkoord van Lehman Brothers en het faillissement van
Washington Mutal, de grootste spaarbank van de VS. Gelukkig nam JP Morgan Chase de
bankactiviteiten van Washington Mutal over, zodat het geld van de spaarders beschermd
was. Aandeelhouders en schuldeisers op groepsniveau zien hun investering waarschijnlijk
niet meer terug.
OPLOSSING: BAD BANK FOR BAD LOANS (bank voor alle slechte kredieten)
Voor België
Hoofdstuk 4, De controlerende instellingen: naar een verscherpte controle – Victor Bulcke
De controlerende instellingen, naar een verscherpte controle
1. De kredietcrisis
Ontstaan van de kredietcrisis
In de VS zijn het niet de banken die hypothecaire kredieten toestaan maar kredietmaatschappijen. Zij
financieren zich via kredieten en verzamelen geen deposito’s. Deze kredietmaatschappijen
verpakken de verstrekte kredieten vervolgens in effecten en verkopen deze door aan andere
financiële instellingen. Dit noemen we Effectisering.
Effectisering van uitstaande kredieten door de kredietmaatschappijen: geen of beperkt
debiteurenrisico. Dit is het ontstaan van de NINJA-leningen (No Income, No Job and assets). De basis
hiervoor is niet TBC (terugbetalingscapaciteit) maar een waarborg.
Door de variabele rente, stegen de werkelijke rentevoeten en tegelijkertijd verloren mensen hun
werk en inkomen. De woningprijzen daalden, leningen werden geheel of gedeeltelijk opgevraagd.
Subprimes (primes zijn goede hypotheken, subprimes zijn rommelhypotheken) zijn leningen van een
lagere kwaliteit, leningen die zelfs verstrekt worden aan mensen zonder inkomen, lening met groter
dan 80% van de vastgoedwaarde. In het Nederlands noemen we dit rommelhypotheken.
Impact van de kredietcrisis op de financiële wereld
Voor de aandelenbeurzen
Internbankenmarkt stort in elkaar. De redenen is geen onderling vertrouwen. Lenen bij de
ECB, ‘the lender of last resort’, is niet gratis en beperkt in omvang. Dus: aandelen verkopen
of nieuw kapitaal ophalen, in een dalende markt.
Er ontstaan ook strenge boekhoudnormen (‘mark to market’, dat leidde tot afwaarderen van
activa.
Kredietcrisis werd financiële crisis, vervolgens een beurscrisis.
Voor de Verenigde Staten
Dieptepunten van de kredietcrisis in 2008 in de VS waren de nationalisatie van de
hypothecaire instelling Freddie Mac en Fannie Mae, de steun om verzekeraar AIG te redden,
de aanvraag tot gerechtelijk akkoord van Lehman Brothers en het faillissement van
Washington Mutal, de grootste spaarbank van de VS. Gelukkig nam JP Morgan Chase de
bankactiviteiten van Washington Mutal over, zodat het geld van de spaarders beschermd
was. Aandeelhouders en schuldeisers op groepsniveau zien hun investering waarschijnlijk
niet meer terug.
OPLOSSING: BAD BANK FOR BAD LOANS (bank voor alle slechte kredieten)
Voor België
Hoofdstuk 4, De controlerende instellingen: naar een verscherpte controle – Victor Bulcke