2021-
2022
6.5 Moreel beraad
Linda van der Zijden
Social Work Flexibele
Deeltijd ~Den Haag
2021-2022
0|Pagina
,Inhoudsopgave
Inhoudsopgave.......................................................................................................................................1
Inleiding..................................................................................................................................................2
1. Normatieve professional....................................................................................................................3
2. Analyse ethisch dilemma....................................................................................................................9
2.1 Ethisch stappenplan......................................................................................................................9
Stap 1. Beschrijf de situatie............................................................................................................9
Stap 2. Wat is het ethisch dilemma?.............................................................................................10
Stap 3. Welke handelingsalternatieven heb je?............................................................................10
Stap 4. Wie zijn de betrokkenen en wat zijn hun belangen? Op welk niveau bevinden zich de
belangen?.....................................................................................................................................10
Stap 5. Welke waarden en normen spelen een rol? Welke artikelen uit de beroepscode zijn
relevant?.......................................................................................................................................11
Stap 6. Welk handelingsalternatief kies je?..................................................................................11
3. Moreel beraad..................................................................................................................................13
3.1 Moreel beraad als casus inbrenger.............................................................................................13
3.2 Feedback geven en ontvangen...................................................................................................13
3.3 Gespreksleider............................................................................................................................14
Bibliografie...........................................................................................................................................16
Bijlagen.................................................................................................................................................17
Bijlage 1. Beoordelingsformulier......................................................................................................17
1|Pagina
, Inleiding
Moreel beraad is een vorm van intervisie waar er wordt gekeken naar de morele /
ethische kanten van het werkveld. In deze module zal ik mij richten op mijn ontwikkeling
als normatieve professional. Ik zal aan de slag gaan met een casus uit mijn praktijk (GGZ)
waarbij ik tegen een ethisch dilemma aanloop. Het gaat hierbij dan om mijn normatieve
professionaliteit die een grote rol speelt in mijn kijk op het aanpakken van cliëntsituaties.
Door met collega’s of in dit geval medestudenten overleg te hebben over de casuïstiek
zal ik uiteindelijk door verschillende afwegingen te maken, tot een ethisch verantwoorde
beslissing komen. De waarden die ik hanteer zullen in deze module naar voren komen.
In deze module zal ik me bezig houden met de volgende leeruitkomst:
Je bent in staat kennis van verschillende ethische perspectieven toe te passen bij het
afwegen van keuzes. Je bent in staat moreel beraad met collega’s te voeren
over ethische keuzes en dit overleg te structureren.
Dit houdt in:
1. Je kunt een profielschets van jezelf geven als normatieve professional.
2. Je kunt een concreet ethisch dilemma waar jij zelf in je eigen praktijk mee te
maken hebt formuleren.
3. Je kunt het dilemma analyseren met behulp van een ethisch stappenplan waarin
verschillende ethische perspectieven, waaronder in ieder geval gevolgenethiek,
beginselethiek en deugdenethiek, een rol spelen.
4. Je kunt op constructieve wijze en aan de hand van een ethisch stappenplan met
verschillende ethische perspectieven met collega’s overleggen over de vraag wat
in een concrete situatie goed sociaal werk zou zijn.
5. Je kunt een moreel beraad met collega’s leiden.
Het eindproduct van deze module bestaat uit drie opdrachten.
In opdracht 1 zal ik een profielschets schrijven over mijzelf als normatieve professional
waarbij ik mij richt op welke normen en waarden er voor mij belangrijk zijn en welke
basishouding hieraan ten grondslag ligt.
In opdracht 2 zal ik een ethisch dilemma analyseren aan de hand van een stappenmodel.
In opdracht 3 zal ik het moreel beraad gaan uitvoeren, opnemen en vervolgens op mijn
handelen en vaardigheden reflecteren.
Het moreel beraad zal ik voeren met 3 medestudenten. Elke keer was er één iemand die
de casus inbracht waar we vervolgens over in dialoog gingen. Het doel van moreel
beraad is namelijk niet om met elkaar tot overeenstemming te komen of te discussiëren,
het gaat er om dat de casusinbrenger door input van de andere deelnemers in staat is
om vervolgens voor zichzelf een verantwoorde beslissing te nemen. Het dialoog over de
casus zal gevoerd worden vanuit een open, nieuwsgierige, empathische, maar ook
constructief-kritische houding.
2|Pagina
2022
6.5 Moreel beraad
Linda van der Zijden
Social Work Flexibele
Deeltijd ~Den Haag
2021-2022
0|Pagina
,Inhoudsopgave
Inhoudsopgave.......................................................................................................................................1
Inleiding..................................................................................................................................................2
1. Normatieve professional....................................................................................................................3
2. Analyse ethisch dilemma....................................................................................................................9
2.1 Ethisch stappenplan......................................................................................................................9
Stap 1. Beschrijf de situatie............................................................................................................9
Stap 2. Wat is het ethisch dilemma?.............................................................................................10
Stap 3. Welke handelingsalternatieven heb je?............................................................................10
Stap 4. Wie zijn de betrokkenen en wat zijn hun belangen? Op welk niveau bevinden zich de
belangen?.....................................................................................................................................10
Stap 5. Welke waarden en normen spelen een rol? Welke artikelen uit de beroepscode zijn
relevant?.......................................................................................................................................11
Stap 6. Welk handelingsalternatief kies je?..................................................................................11
3. Moreel beraad..................................................................................................................................13
3.1 Moreel beraad als casus inbrenger.............................................................................................13
3.2 Feedback geven en ontvangen...................................................................................................13
3.3 Gespreksleider............................................................................................................................14
Bibliografie...........................................................................................................................................16
Bijlagen.................................................................................................................................................17
Bijlage 1. Beoordelingsformulier......................................................................................................17
1|Pagina
, Inleiding
Moreel beraad is een vorm van intervisie waar er wordt gekeken naar de morele /
ethische kanten van het werkveld. In deze module zal ik mij richten op mijn ontwikkeling
als normatieve professional. Ik zal aan de slag gaan met een casus uit mijn praktijk (GGZ)
waarbij ik tegen een ethisch dilemma aanloop. Het gaat hierbij dan om mijn normatieve
professionaliteit die een grote rol speelt in mijn kijk op het aanpakken van cliëntsituaties.
Door met collega’s of in dit geval medestudenten overleg te hebben over de casuïstiek
zal ik uiteindelijk door verschillende afwegingen te maken, tot een ethisch verantwoorde
beslissing komen. De waarden die ik hanteer zullen in deze module naar voren komen.
In deze module zal ik me bezig houden met de volgende leeruitkomst:
Je bent in staat kennis van verschillende ethische perspectieven toe te passen bij het
afwegen van keuzes. Je bent in staat moreel beraad met collega’s te voeren
over ethische keuzes en dit overleg te structureren.
Dit houdt in:
1. Je kunt een profielschets van jezelf geven als normatieve professional.
2. Je kunt een concreet ethisch dilemma waar jij zelf in je eigen praktijk mee te
maken hebt formuleren.
3. Je kunt het dilemma analyseren met behulp van een ethisch stappenplan waarin
verschillende ethische perspectieven, waaronder in ieder geval gevolgenethiek,
beginselethiek en deugdenethiek, een rol spelen.
4. Je kunt op constructieve wijze en aan de hand van een ethisch stappenplan met
verschillende ethische perspectieven met collega’s overleggen over de vraag wat
in een concrete situatie goed sociaal werk zou zijn.
5. Je kunt een moreel beraad met collega’s leiden.
Het eindproduct van deze module bestaat uit drie opdrachten.
In opdracht 1 zal ik een profielschets schrijven over mijzelf als normatieve professional
waarbij ik mij richt op welke normen en waarden er voor mij belangrijk zijn en welke
basishouding hieraan ten grondslag ligt.
In opdracht 2 zal ik een ethisch dilemma analyseren aan de hand van een stappenmodel.
In opdracht 3 zal ik het moreel beraad gaan uitvoeren, opnemen en vervolgens op mijn
handelen en vaardigheden reflecteren.
Het moreel beraad zal ik voeren met 3 medestudenten. Elke keer was er één iemand die
de casus inbracht waar we vervolgens over in dialoog gingen. Het doel van moreel
beraad is namelijk niet om met elkaar tot overeenstemming te komen of te discussiëren,
het gaat er om dat de casusinbrenger door input van de andere deelnemers in staat is
om vervolgens voor zichzelf een verantwoorde beslissing te nemen. Het dialoog over de
casus zal gevoerd worden vanuit een open, nieuwsgierige, empathische, maar ook
constructief-kritische houding.
2|Pagina
