HOOFDSTUK 10: BROER-ZUS RELATIE
10.1. INLEIDING
Vaak w- ouders enkel in dialoog genomen
ð N- alle leden vh gezin w- gehoord
ð Andere kinderen, brussen w- te vaak buiten beschouwing gelaten -> !! deel vh gezin
Whole-family approach = naast aandacht vr de ouders, ook aandacht voor de brussen en hun stem/
verhaal ook gehoord w-
!!! aandacht aan besteden want ze kunnen emoties/ gevoelens ervaren die n- altijd makkelijk zijn
10.2. GEWONE BROER-ZUS RELATIE
® = een gegeven relatie want je kiest n- voor je broer/ zus
® Langstdurende relatie
® Dynamische relatie: beleving vd broer-zus verandert doorheen de jaren (haat-liefde)
® Rechtvaardige, symmetrische relatie: verloop ve gewone broe-zus relatie is dat een belans
bestaat in het geven en nemen en w- op termijn evenveel gegeven als ontvangen
Beïnvloedende factoren:
- Leeftijdsverschillen - Gemeenschappelijke interesses/ vrienden
- Plaats in de kinderrij - Persoonlijkheid
- Geslacht - Levensverhaal
- Relatie met ouders -…
Onmogelijk algemeen geldende patronen in broer-zus relatie te beschrijven
ð Altijd anders en anders beleefd
ð Broer/ zus uit diens eigenheid w- benaderd & ondersteund
DESIDENTIFICATIE
= het onderscheid tss broer & zus, dat aan eenieder affectieve en relationele kenmerken toekent die het
omgekeerde zijn van die van de ander
= verdedigingsmechanisme tegen rivaliteit tss brussen à geeft afgescheiden identiteit aan elk kind
ð In de 1ste plaats = opluchting
De ene en de ander zijn tegengestelden in een bepaalde eigenschap
ð W- door omgeving overgewaardeerd
Risico’s:
- Broer/ zus loopt gevaar stramien te volgen: deel vd ontwikkeling belemmerd
- Negatieve voorstelling van zichzelf
JALOEZIE EN RIVALITEIT
Gevoel van jaloezie & onrechtvaardigheid = veel aanwezig bij brussen
ð Ouders willen dit vermijden door krampachtig alles precies juist te verdelen -> kan dat gevoel net
aanwakkeren
74
GEZINS- EN CONTEXTBEGELEIDING | 2DE BACHELOR ORTHOPEDAGOGIE
, Ouders en opvoeders willen bij ruzie maken tussenkomen om te kalmeren ~ lopen risico het te
ð Gelijke afstand houden, verplichten ze kinderen tot overeenstemming te komen en moeten het
zelf oplossen
Geen enkel kind kan tot coalitite met ouder komen
Sterfte ouders: erfenis verdelen -> alles draait rond concrete goederen en geld à gaat eig over negatieve
gevoelens uit het verleden, onrechtvaardigheidsgevoel dat men altijd heeft gehad
Rivaliteit is het bij 2 kinderen in gezin à ontbreekt een 3de die het spel nuanceert
10.3. BRUSSEN
Brusrelatie:
® Gegeven relatie
® Langtdurende relatie
® Haat-liefde relatie
® Dynamische relatie
® Asymmetrische relatie: brus zonder beperking moet meer geven dan hij kan ontvangen
o Verschillend dan bij een gewone broer-zusrelatie
10.3.1. PARENTIFICATIE
Verschillende vormen van parentificatie:
® De zorgende brus
o Oudste brus/brus dichtste in kinderrij
o Vaak meisje
o Naast/boven de ouders staan
o Taken en verantwoordelijkheden opnemen
o Instinctieve drank > ouders vragen het vaak niet
o Expliciete opdracht: ‘later zal jij zorgen voor je brus met een beperking’ > hindert
ontwikkeling
® De perfecte brus
o Compenseren de beperking van hun brus door nooit problemen te stellen
o Zichzelf wegcijferen
o Verwachtingen proberen vullen dat brus met beperking niet kan
o Ouders leggen hogere verwachtingen
o Hoge prestatiedruk
® De afwezige brus
o Zelfstandige brus
o Veel vrienden, externe contacten
o Zoveel mogelijk tijd doorbrengen buiten gezin > ruimte om te zorgen voor brus met
beperking
De geïdentificeerde patiënt: gaat probleem uitmaken > vertonen van gedrags- of psychische problemen =
aandacht krijgen van het gezin
75
GEZINS- EN CONTEXTBEGELEIDING | 2DE BACHELOR ORTHOPEDAGOGIE
10.1. INLEIDING
Vaak w- ouders enkel in dialoog genomen
ð N- alle leden vh gezin w- gehoord
ð Andere kinderen, brussen w- te vaak buiten beschouwing gelaten -> !! deel vh gezin
Whole-family approach = naast aandacht vr de ouders, ook aandacht voor de brussen en hun stem/
verhaal ook gehoord w-
!!! aandacht aan besteden want ze kunnen emoties/ gevoelens ervaren die n- altijd makkelijk zijn
10.2. GEWONE BROER-ZUS RELATIE
® = een gegeven relatie want je kiest n- voor je broer/ zus
® Langstdurende relatie
® Dynamische relatie: beleving vd broer-zus verandert doorheen de jaren (haat-liefde)
® Rechtvaardige, symmetrische relatie: verloop ve gewone broe-zus relatie is dat een belans
bestaat in het geven en nemen en w- op termijn evenveel gegeven als ontvangen
Beïnvloedende factoren:
- Leeftijdsverschillen - Gemeenschappelijke interesses/ vrienden
- Plaats in de kinderrij - Persoonlijkheid
- Geslacht - Levensverhaal
- Relatie met ouders -…
Onmogelijk algemeen geldende patronen in broer-zus relatie te beschrijven
ð Altijd anders en anders beleefd
ð Broer/ zus uit diens eigenheid w- benaderd & ondersteund
DESIDENTIFICATIE
= het onderscheid tss broer & zus, dat aan eenieder affectieve en relationele kenmerken toekent die het
omgekeerde zijn van die van de ander
= verdedigingsmechanisme tegen rivaliteit tss brussen à geeft afgescheiden identiteit aan elk kind
ð In de 1ste plaats = opluchting
De ene en de ander zijn tegengestelden in een bepaalde eigenschap
ð W- door omgeving overgewaardeerd
Risico’s:
- Broer/ zus loopt gevaar stramien te volgen: deel vd ontwikkeling belemmerd
- Negatieve voorstelling van zichzelf
JALOEZIE EN RIVALITEIT
Gevoel van jaloezie & onrechtvaardigheid = veel aanwezig bij brussen
ð Ouders willen dit vermijden door krampachtig alles precies juist te verdelen -> kan dat gevoel net
aanwakkeren
74
GEZINS- EN CONTEXTBEGELEIDING | 2DE BACHELOR ORTHOPEDAGOGIE
, Ouders en opvoeders willen bij ruzie maken tussenkomen om te kalmeren ~ lopen risico het te
ð Gelijke afstand houden, verplichten ze kinderen tot overeenstemming te komen en moeten het
zelf oplossen
Geen enkel kind kan tot coalitite met ouder komen
Sterfte ouders: erfenis verdelen -> alles draait rond concrete goederen en geld à gaat eig over negatieve
gevoelens uit het verleden, onrechtvaardigheidsgevoel dat men altijd heeft gehad
Rivaliteit is het bij 2 kinderen in gezin à ontbreekt een 3de die het spel nuanceert
10.3. BRUSSEN
Brusrelatie:
® Gegeven relatie
® Langtdurende relatie
® Haat-liefde relatie
® Dynamische relatie
® Asymmetrische relatie: brus zonder beperking moet meer geven dan hij kan ontvangen
o Verschillend dan bij een gewone broer-zusrelatie
10.3.1. PARENTIFICATIE
Verschillende vormen van parentificatie:
® De zorgende brus
o Oudste brus/brus dichtste in kinderrij
o Vaak meisje
o Naast/boven de ouders staan
o Taken en verantwoordelijkheden opnemen
o Instinctieve drank > ouders vragen het vaak niet
o Expliciete opdracht: ‘later zal jij zorgen voor je brus met een beperking’ > hindert
ontwikkeling
® De perfecte brus
o Compenseren de beperking van hun brus door nooit problemen te stellen
o Zichzelf wegcijferen
o Verwachtingen proberen vullen dat brus met beperking niet kan
o Ouders leggen hogere verwachtingen
o Hoge prestatiedruk
® De afwezige brus
o Zelfstandige brus
o Veel vrienden, externe contacten
o Zoveel mogelijk tijd doorbrengen buiten gezin > ruimte om te zorgen voor brus met
beperking
De geïdentificeerde patiënt: gaat probleem uitmaken > vertonen van gedrags- of psychische problemen =
aandacht krijgen van het gezin
75
GEZINS- EN CONTEXTBEGELEIDING | 2DE BACHELOR ORTHOPEDAGOGIE