Samenvatting ethiek de basis tm h6

SAMENVATTING ETHIEK DE BASIS
Hoofdstuk 1
In het dagelijks leven oordeel je veel over alles om je heen. Het moreel oordeel is een
oordeel over het gedrag van mensen, of hoe ze met elkaar omgaan.
Een intuïtief moreel oordeel ontstaat in je bewustzijn, zonder dat je erover nadenkt / erover
na hebt gedacht.
3 verschillende processen die in je bewustzijn afspelen, om te begrijpen wanneer je
intuïtieve morele oordeel bewust wordt:
1. Je oordeelt, je vindt iets.
2. Je kent je oordeel.
3. Je voelt dat je het oneens bent met de ander.
 John Dewey: je voelt wie je bent, je weet wie je bent, en je kiest ervoor wie je bent.

Objectiveren: als je de wereld kent, plaats je wat er gebeurt buiten jezelf en beschrijf je het.
Het resultaat hiervan is kennis van de buitenwereld. Kennis is makkelijk uitwisselbaar tussen
mensen.
Subjectiveren: als je de wereld beleeft, richt je je op wat er innerlijk met je gebeurt. Je voelt
wat je zelf meemaakt. Het resultaat hiervan is een gevoel in je binnenwereld.
Normeren: je verbindt gedrag van andere mensen met je eigen oordeel, en je beoordeelt of
dat gedrag goed of slecht is. Er ontstaat hierdoor een tussenwereld (verbinding van jezelf
met anderen).

Kennen, beoordelen en beleven kunnen naar keuze worden toegepast. Het zijn brillen die je
op kunt zetten, zonder neutraal punt.
BLZ 14 BEWUSTZIJN SCHEMA

Een moreel oordeel heeft vijf kenmerken:
1. Het gaat over menselijk gedrag.
2. Het overstijgt het individuele, wat je zelf goed vindt verwacht je ook van anderen.
Andersom geldt het over slechte dingen.
3. Het is normatief (schrijft voor hoe het moet), het gaat erom hoe je behoort te
handelen. Het gaat niet om hoe iets is, maar om hoe het zou moeten zijn.
4. Is gericht op het goede.
5. Kan morele verontwaardiging veroorzaken, mensen hoeven het niet eens te zijn met
je.

Moraal: het geheel van morele oordelen van een groep dat ontstaat in een gesprek. Het is
het geheel van morele regels waaraan wij onszelf en anderen in redelijkheid gehouden
achten.
Ethiek: de wetenschap die moraal bestudeert
Een moraal is het resultaat/product van een gesprek.
Moreel vertoog: het geheel aan communicatie en interactie waarin mensen hun morele
oordelen, en daarmee hun moraal, vormen en op elkaar afstemmen.

, Verschil morele intuïtie en een morele professional:
1. Je morele intuïtie is niet uit te leggen aan anderen.
2. Als je alleen intuïtief oordeelt kun je niet leren van fouten van anderen.
3. Je intuïtie bereid je niet voor op nieuwe situaties, je bent namelijk alleen je eigen
situaties gewend.

Denkschema van het boek:
- Om onze morele competentie te verhogen moeten we onze morele oordelen beter
onderbouwen.
- Hiertoe formuleren we een morele vraag, waarop ons intuïtief moreel oordeel een
antwoord kan zijn.
- Deze vraag gaan we vervolgens systematisch beantwoorden
- In het proces vh beantwoorden vd vraag komen we vanzelf relevante morele
argumenten tegen.

Hoofdstuk 2.1 en 2.2
Een argument in de vorm van een regel waar je je aan houden moet is een norm. Als het
argument een regel is van hoe mensen met elkaar om moeten gaan is het een morele norm.

Waarden worden gebruikt om de gevolgen van een handeling moreel te beoordelen. De
gevolgen van je gedrag vergelijk je dan met een vooropgesteld doel dat je wilt realiseren.
Een morele waarde is een ideaal, een principe betreffende goed samenleven dat we
proberen te realiseren door middel van ons gedrag.
Waarden zijn ook wel idealen of doelen, die mensen door middel van bepaald gedrag
nastreven.