2022
Samenvatting
anatomie/fysiologie
PLP4
SPECIËLE ANESTHESIE
,Inhoudsopgave
4.44 Nieren en vocht- en elektrolytenbalans..................................................................................................2
4.45 Spierfysiologie........................................................................................................................................ 9
4.46 Vegetatieve zenuwstelsel..................................................................................................................... 13
4.47 Endocrinologie..................................................................................................................................... 17
, Hoorcolleges anatomie/fysiologie
4.44 Nieren en vocht- en elektrolytenbalans
Mensen bestaan voor 60% uit water:
- Intracellulair vocht: 40% veel K+, Mg2+ en
eiwitten
- Extracellulair vocht: 20% veel Na+, Ca2+, Cl- en
HCO-
o Plasma: 4%
o Interstitium: 15%
o Overig: 1%
Mensen verliezen ongeveer 2L per dag (zweet, ademen
en uitscheiden), moet worden aangevuld via drinken, vast
voedsel en oxidatie (citroenzuurcyclus).
Hoe ouder je wordt, hoe lager het vochtpercentage. Kinderen hebben meer interstitieel
vocht en ouderen hebben meer intracellulair vocht.
Insensible loss: vocht wat eruit gaat wat niet te meten is: uitademing, zweet hierdoor
positieve vochtbalans.
Bouw en functie van de nier
De nier is belangrijk voor handhaving van milieu interieur:
- Afvoer afvalstoffen
- Regulering osmolariteit
- Handhaving volume extracellulair vocht
- Zuur-base regulatie
- Electrolytenhuishouding
- Endocriene uitscheiding
- Aanmaak EPO, renine en calcitriol (vitamine D3)
Het nefron
Zuivering van het bloed gaat door middel van: filtratie, (selectieve) terugresorptie en
selectieve secretie/excretie.
Bloedsomloop nier
Bloed komt vanuit de aorta naar de niet via de a. renalis en vanaf de nier naar de vena
renalis. De arterie vertakt tot de a. arcuata en de vas afferens (arteriolen) die splitsen tot
haarvaten (de glomerulus) en dan de vas efferens (arteriolen) vormen.
Vocht vanuit de glomerulus proximale tubulus lis van Henle distale tubulus
verzamelbuis.
Glomerulus
Bestaat uit gefenestreerd endotheel: lange sleufvormige gaten. Hierdoor kunnen grote
ronde moleculen (zoals eiwitten) niet erdoorheen, kleine moleculen en vocht wel. Het kapsel
van Bowman ligt om de glomerulus heen en bestaat uit podocyten. Albumine kan een klein
beetje erdoorheen. Bij veel eiwitten in urine nierschade.
Filtratie is afhankelijk van: Renale flow (+- 1L per min) en de filtratiefractie (20%).
Normale filtratie is 125 ml/min = 180L per 24 uur 99% resorptie 2L urine.
Samenvatting
anatomie/fysiologie
PLP4
SPECIËLE ANESTHESIE
,Inhoudsopgave
4.44 Nieren en vocht- en elektrolytenbalans..................................................................................................2
4.45 Spierfysiologie........................................................................................................................................ 9
4.46 Vegetatieve zenuwstelsel..................................................................................................................... 13
4.47 Endocrinologie..................................................................................................................................... 17
, Hoorcolleges anatomie/fysiologie
4.44 Nieren en vocht- en elektrolytenbalans
Mensen bestaan voor 60% uit water:
- Intracellulair vocht: 40% veel K+, Mg2+ en
eiwitten
- Extracellulair vocht: 20% veel Na+, Ca2+, Cl- en
HCO-
o Plasma: 4%
o Interstitium: 15%
o Overig: 1%
Mensen verliezen ongeveer 2L per dag (zweet, ademen
en uitscheiden), moet worden aangevuld via drinken, vast
voedsel en oxidatie (citroenzuurcyclus).
Hoe ouder je wordt, hoe lager het vochtpercentage. Kinderen hebben meer interstitieel
vocht en ouderen hebben meer intracellulair vocht.
Insensible loss: vocht wat eruit gaat wat niet te meten is: uitademing, zweet hierdoor
positieve vochtbalans.
Bouw en functie van de nier
De nier is belangrijk voor handhaving van milieu interieur:
- Afvoer afvalstoffen
- Regulering osmolariteit
- Handhaving volume extracellulair vocht
- Zuur-base regulatie
- Electrolytenhuishouding
- Endocriene uitscheiding
- Aanmaak EPO, renine en calcitriol (vitamine D3)
Het nefron
Zuivering van het bloed gaat door middel van: filtratie, (selectieve) terugresorptie en
selectieve secretie/excretie.
Bloedsomloop nier
Bloed komt vanuit de aorta naar de niet via de a. renalis en vanaf de nier naar de vena
renalis. De arterie vertakt tot de a. arcuata en de vas afferens (arteriolen) die splitsen tot
haarvaten (de glomerulus) en dan de vas efferens (arteriolen) vormen.
Vocht vanuit de glomerulus proximale tubulus lis van Henle distale tubulus
verzamelbuis.
Glomerulus
Bestaat uit gefenestreerd endotheel: lange sleufvormige gaten. Hierdoor kunnen grote
ronde moleculen (zoals eiwitten) niet erdoorheen, kleine moleculen en vocht wel. Het kapsel
van Bowman ligt om de glomerulus heen en bestaat uit podocyten. Albumine kan een klein
beetje erdoorheen. Bij veel eiwitten in urine nierschade.
Filtratie is afhankelijk van: Renale flow (+- 1L per min) en de filtratiefractie (20%).
Normale filtratie is 125 ml/min = 180L per 24 uur 99% resorptie 2L urine.
