Samenvatting respiratoir stelsel

HET RESPIRATOIR STELSEL

1. Zuur-base evenwicht en bloedgassen
- Onderzoek van bloedgassen en pH v/h bloed  belangrijke informatie over
stoornissen i/h zuur-base evenwicht
- Zuur-base evenwicht: Verstoringen die samengaan met de CO2 concentratie
- Metabole zuur-base verstoringen: Verstoringen die samenhangen met de
bicarbonaatconcentratie (HCO3-)
- Beïnvloedt door longen als door nieren!
 Longen: pCO2 -> door sneller of trager te ademen
 Nieren reguleren: HCO3- ->door meer of minder bicarbonaten te weerhouden
- Arteriële bloedgassen: beste informatie over dit evenwicht
- Capillaire bloedgassen: nuttig voor pH en pCO2.waarden, minder waardevol voor pO2
- Meting van zuurstofsaturatie: pulse-oximetrie

1.1. pCO2
- Geeft informatie over de ventilatie thv de longen:
 Hypoventilatie  PCO2↑  respiratoire acidose
 Hyperventilatie  PCO2↓  respiratoire alkalose

1.2. pO2
- Hoeveelheid zuurstof die opgelost is in het plasma en dus
beschikbaar is voor de lichaamscellen
- De pO2 kan gedaald zijn bij een gestoord gasuitwisseling
Bijv: emfyseem, pneumonie, longoedeem

1.3. Bicarbonaat (HCO3-) en BE
- pH binnen de gewenste grenzen te houden
- HCO3-↓  metabole acidose
- HCO3-↑  metabole alkalose
- BE: Base Excess: het teveel of het tekort aan basen kan berekend worden
 Normaal is: > -2 EN < +2
Side note: < -2 = acidose , > +2 = alkalose

1.4. pH
- Welke mate een lichaamsvloeistof zuur of alkalisch is
- pH van het bloed: ongeveer 7,40
- pH van <7,35 = acidose
- pH van >7,45 = alkalose

Respiratoire acidose:
- pCO2 > 45 mmHg  pH < 7,35
- Bicarbonaat en BE aanvankelijk normaal  compensatie nieren: bicarbonaat
vasthouden
- Bij COPD, ARDS, depressie van AH-centrum tgv narcotiva of sedativa

, - De pt kan klagen van hoofdpijn en zweten, kan onrustig of verward zijn, blozend
gelaat

Respiratoire alkalose:
- pCO2 < 35 mmHg  pH > 7,45
- Bicarbonaat en BE aanvankelijk normaal  compensatie nieren: bicarbonaat
uitscheiden
- Bij hyperventilatie (vb bij angst)  klachten: paresthesieën, minder goed
functioneren van de hersenen, gevoel dreigend bewustzijnsverlies

Metabole acidose:
- Bicarbonaat < 24 MEQ/L EN BE< -2  PH < 7,35
- pCO2 aanvanelijk normaal maar vrij snel respiratoire reactie
- Bij diabetes keto-acidose, vasten, productie van melkzuur bij grote inspanningen,
verlies van bicarbonaat via diarree, nierinsufficiëntie

Metabole alkalose:
- Bicarbonaat > 28 MEQ/L EN BE: >+2  PH > 7,45
- pCO2 aanvankelijk normaaal maar vrij snel respiratoire reactie
- Bij HCL verlies bij ernstig braken of maagvochtaspiratie

1.5. O2-saturatie VS partiële arteriële
zuurstofspanning
- De partiële arteriële zuurstofspanning (PaO2) geeft weer hoeveel zuurstof opgelost is
in het bloed en op die manier de cellen kan bereiken
- De zuurstofsaturatie geeft het percentage hemoglobine weer dat verzadigd is met O 2
 Bv. Een waarde van 95% wil zeggen dat 95% van de bindingscapaciteit van
hemoglobine benut is.

De oxyhemoglobine-dissociatiecurve
De S-vorm van de zuurstof-hemoglobine-
curve wordt veroorzaakt door de sterkere
binding van zuurstof aan hemoglobine
wanneer meer zuurstofmoleculen gebonden
worden. Elk molecuul hemoglobine kan vier
moleculen zuurstof binden. Wanneer een
molecuul zuurstof is gebonden neemt de
affiniteit van hemoglobine voor zuurstof
steeds verder toe. De affiniteit voor zuurstof
is hoog in de longen waar de PO2 ongeveer
95mm Hg is (vlakke deel van de curve) en
laag in de perifere weefsels waar de PO2 ongeveer 40mm Hg is (steile deel van de curve).
Tijdens zware inspanning kan het zuurstofgebruik met een factor 20 toenemen. Dit kan
bereikt worden door de weefsel PO2 te laten dalen naar 15-25mm Hg.