Hoofdstuk 1: Bedrijf en bedrijfskunde
- Het bedrijf
- Wat is bedrijfskunde?
- De bedrijfskundige
- Kernbegrippen
Het bedrijf
Er zijn verschillende typen bedrijven, namelijk de organisatie, het bedrijf en de
onderneming:
Organisatie: een menselijke samenwerking die doelgericht is en als blijvend
bedoeld is
Bedrijf: een organisatie die goederen en/of diensten voorbrengen of handel
drijven met het doel deze op een afzetmarkt te verkopen
- Bedrijven zonder winstoogmerk (non-profitinstellingen): vaak voor
algemeen nut
- Bedrijven met winstoogmerk streven naar winst (onderneming): op eigen
kracht
Beschrijving van een organisatie is dat het een menselijk samenwerkingsverband
is dat doelgericht en blijvend is. Het omvat vier kenmerken:
- De mens in de organisaties
- De samenwerking in een organisatie: samen kun je meer bereiken dan
individueel
o Synergie-effect: het resultaat van het totale samenwerkingsverband
is groter dan een optelling van de resultaten van individuele
prestaties
- Doelgerichtheid binnen een organisatie: voor het creëren van eenheid
- Continuïteit in een organisatie: ernaar streven dat het blijft bestaan
o Going-concern-gedachte: bij het nemen van
managementbeslissingen ga je uit van de continuïteit van het bedrijf
Transformatieproces: schema die laat zien wat de input en output is binnen
een bedrijf, gericht op de doelstelling, dus op de output. Het schema houdt het
volgende in:
Vanuit de omgeving gaan er materialen, middelen en overige factoren in het
bedrijf, deze ondergaan een transformatie en hieruit volgt een gewenste en
ongewenste output naar de omgeving. In dit proces zijn er informatie-, goederen-
en geldstromen aanwezig.
Blackboxbenadering: Alleen wordt er gezien wat in een bedrijf gaat en wat
eruit komt en niet hoe dat gebeurd.
Wat is bedrijfskunde?
1. Bedrijfskunde gaat over bedrijven
Bedrijfskunde is het vakgebied dat zich bezighoudt met het op de juiste
wijze organiseren, in elkaar zetten, en regelen van bedrijven.
2. De bedrijfsomgeving is belangrijk in de bedrijfskunde (meso,
macro)
Elementen buiten het bedrijf die wel van invloed zijn op de werking van het
, bedrijf zijn belangrijk: klanten, overheid, vakbonden, de economische
situatie.
3. Bedrijfskunde is multidisciplinair
Er komen verschillende disciplines in de bedrijfskunde samen. Het is een
overkoepelend vakgebied dat andere vakgebieden combineert waar nodig
is. De vakgebieden:
a. Bedrijfseconomie: werking van financiën
b. Bedrijfspsychologie: Bestuderen van gedrag van mensen binnen een
bedrijf en adviezen
c. Technologieleer: de kennis van de technieken die gebruikt worden
binnen een bedrijf
d. Inkoopkunde: welke goederen en diensten er moeten worden
ingekocht
e. Marketing en Sales: wijze waarop bedrijven het meest succesvol hun
producten en diensten kunnen verkopen en vraag naar producten
kunnen verhogen
f. Organisatiekunde: de effectiefste én efficiëntste wijze van het
organiseren van de bedrijfsactiviteiten
g. Communicatiekunde: hoe communiceer je met elkaar
h. Management van Processen: hoe kun je het beste de verschillende
processen organiseren
i. Rechten: met welke wetten het bedrijf te maken krijgt
j. Bedrijfssociologie: hoe mensen in een bedrijf met elkaar omgaan
k. Facility management: de aandacht voor het gebouw, onderhoud,
werkplekken en kantines
l. Informatiekunde: hoe de informatietechnologieën ingezet kunnen
worden om de organisatiedoelen te bereiken
4. Bedrijfskunde is interdisciplinair
De verbinding van verschillende disciplines met elkaar voor bijvoorbeeld
het oplossen van problemen.
Voordeel is dat het heel breed georiënteerd is maar nadeel is dat je niet
specialistisch bent.
5. Bedrijfskunde is een wetenschap
Omdat het eigen ideeën en definities op de kennis loslaat en er onderzocht
wordt.
6. Bedrijfskunde is een kunde:
De directe toepassing in een concrete bedrijfssituatie.
Definitie: Bedrijfskunde is die tak van de wetenschap die zich bezighoudt
met de organisatie en omgeving van bedrijven. Bedrijfskunde kent een
integrale (alles- of veelomvattende), multi- en interdisciplinaire benadering
waarin op een wetenschappelijke manier aandacht wordt besteed aan
praktijkgerichte vraagstukken binnen bedrijven.
De bedrijfskundige
Bedrijfskundigen: mensen die de kennis en inzichten uit de bedrijfskunde
toepassen
Competenties (bekwaamheden)
1. Analytisch inzicht: werking van een bedrijf kunnen analyseren
2. Adviseren: adviserende rol waarbij je rekening moet houden met de
partijen
, 3. Samenwerken: Je moet kunnen samenwerken: inlevingsvermogen, tact
4. Communiceren: goed kunnen uitdrukken wat zijn ideeën zijn, met
bijbehorende uitleg en toelichting en kunnen presenteren, mondeling als
schriftelijk, en goed kunnen luisteren
5. Leiding kunnen geven: plannen, organiseren en delegeren
6. Stressbestendigheid: complex werkveld, met veel verschillende
belangen en meningen in je omgeving
Beroepen
Consultant, zelfstandig ondernemer, managementtrainee, manager,
beleidsmedewerker, accountmanager, lobbyist, controller, recruiter,
beleggingsanalist, manager Productontwikkeling Verzekeringsproducten,
medewerker Personeel en Organisatie, manager kwaliteit, directiesecretaris,
voorzitter projectteam
Hoofdstuk 2: De primaire processen in bedrijven
- Wat is het primaire proces?
- Het inkoopproces in bedrijven
- Het productieproces in bedrijven
- Het logistieke proces in bedrijven
- Het marketingproces in bedrijven
- Het verkoop- en serviceproces in bedrijven
Wat is het primaire proces?
Proces: een proces is een serie handelingen met een bepaald doel met een
begin en een eind. Input wordt omgezet in output. Binnen een proces zijn vaak
deelprocessen.
Soorten processen
Als je op een procesmatige manier naar een bedrijf kijkt let je op de volgende
drie aspecten:
- Effectiviteit: welk effect wil je en wordt dit effect behaald?
- Efficiëntie: met hoeveel middelen wordt het beoogde doel behaald?
- Besturing: hoe kan het proces worden bestuurd?
Er zijn drie soorten processen, namelijk:
- Primaire proces: het proces waar het in het bedrijf om gaat, de
kernactiviteiten
o Primaire functies: de deelhandelingen waarin je de
kernactiviteiten in kan onderverdelen
- Ondersteunende processen: deze processen zijn ondersteunend aan de
primaire processen
- Sturende processen: het aansturen en controleren van processen
Vaststellen primair proces
Het primaire proces kan worden opgedeeld in primaire functies. Het primaire
proces betreft dus alle handelingen die noodzakelijkerwijs verricht worden in een
bedrijf om een product of dienst tot stand te laten komen. Het gaat om de
volgende primaire functies:
- Inkoop
- Productie
, - Logistiek
- Marketing
- Verkoop
- Serviceverlening
Transformatie
Het product wordt door het proces heen gehaald en bij elke stap wordt een
transformatie ondergaan waarbij er waarde wordt toegevoegd.
Fabrikanten leveren grondstoffen aan een andere fabrikant, deze maken er
halffabricaten van en leveren het weer aan de volgende fabrikant. Zo worden de
producten steeds verder het proces in geduwd en worden de verschillende delen
geassembleerd/ samengevoegd.
Er moet op gelet worden dat bij elke stap de extra opbrengsten de kosten die
erbij horen overtreffen.
Fasen in het primaire proces
Deze komen overeen met de zojuist genoemde primaire functies. Elke stap voegt
waarde toe, mits dat door de klant wordt erkend.
- Stap 1 Primair proces: de ingaande logistiek
Grondstoffen, halffabricaten, productiemiddelen en personeel moet op de
juiste tijd op de juiste plek aanwezig zijn.
- Stap 2 Primair proces: productie
De feitelijke productie of transformatie waarmee waarde wordt
toegevoegd.
- Stap 3 Primair proces: de interne logistiek
Zorgen dat het product tijdens de productie op tijd op de juiste plek
terechtkomt. Denk aan het verschil tussen de auto door het
productieproces laten gaan (lopende band) of het productieproces naar de
auto laten toekomen.
- Stap 4 Primair proces: marketing en verkoop
Marketing voegt niet fysieke waarde toe
- Stap 5 Primair proces: service en dienstverlening
Dienstverlening zorgt voor waardebeleving bij de klant. Dit kan dus ook
niet-fysieke waarde toevoegen.
Het inkoopproces in bedrijven
Voor het toevoegen van waarde bij inkoop moet je slim en strategisch inkopen
zodat de kosten niet hoger worden en de winstmarge dus hoog blijft.
Soorten inkoopprocessen
- Directe inkoopprocessen: inkoop van alles wat direct met het
eindproduct/dienst te maken heeft.
- Ondersteunende inkoopprocessen: inkoop van alles wat
ondersteunend is, zoals onderhoud, energie, uitzendkrachten en
kantoorartikelen.
Onderdelen van het inkoopproces
1. Oriëntatie: wat je wilt en waarmee en welke prijs
2. Programma van eisen: eisen waaraan het product moet voldoen,
kwaliteitskenmerken, deze eisen kun je in het contract zetten
- Het bedrijf
- Wat is bedrijfskunde?
- De bedrijfskundige
- Kernbegrippen
Het bedrijf
Er zijn verschillende typen bedrijven, namelijk de organisatie, het bedrijf en de
onderneming:
Organisatie: een menselijke samenwerking die doelgericht is en als blijvend
bedoeld is
Bedrijf: een organisatie die goederen en/of diensten voorbrengen of handel
drijven met het doel deze op een afzetmarkt te verkopen
- Bedrijven zonder winstoogmerk (non-profitinstellingen): vaak voor
algemeen nut
- Bedrijven met winstoogmerk streven naar winst (onderneming): op eigen
kracht
Beschrijving van een organisatie is dat het een menselijk samenwerkingsverband
is dat doelgericht en blijvend is. Het omvat vier kenmerken:
- De mens in de organisaties
- De samenwerking in een organisatie: samen kun je meer bereiken dan
individueel
o Synergie-effect: het resultaat van het totale samenwerkingsverband
is groter dan een optelling van de resultaten van individuele
prestaties
- Doelgerichtheid binnen een organisatie: voor het creëren van eenheid
- Continuïteit in een organisatie: ernaar streven dat het blijft bestaan
o Going-concern-gedachte: bij het nemen van
managementbeslissingen ga je uit van de continuïteit van het bedrijf
Transformatieproces: schema die laat zien wat de input en output is binnen
een bedrijf, gericht op de doelstelling, dus op de output. Het schema houdt het
volgende in:
Vanuit de omgeving gaan er materialen, middelen en overige factoren in het
bedrijf, deze ondergaan een transformatie en hieruit volgt een gewenste en
ongewenste output naar de omgeving. In dit proces zijn er informatie-, goederen-
en geldstromen aanwezig.
Blackboxbenadering: Alleen wordt er gezien wat in een bedrijf gaat en wat
eruit komt en niet hoe dat gebeurd.
Wat is bedrijfskunde?
1. Bedrijfskunde gaat over bedrijven
Bedrijfskunde is het vakgebied dat zich bezighoudt met het op de juiste
wijze organiseren, in elkaar zetten, en regelen van bedrijven.
2. De bedrijfsomgeving is belangrijk in de bedrijfskunde (meso,
macro)
Elementen buiten het bedrijf die wel van invloed zijn op de werking van het
, bedrijf zijn belangrijk: klanten, overheid, vakbonden, de economische
situatie.
3. Bedrijfskunde is multidisciplinair
Er komen verschillende disciplines in de bedrijfskunde samen. Het is een
overkoepelend vakgebied dat andere vakgebieden combineert waar nodig
is. De vakgebieden:
a. Bedrijfseconomie: werking van financiën
b. Bedrijfspsychologie: Bestuderen van gedrag van mensen binnen een
bedrijf en adviezen
c. Technologieleer: de kennis van de technieken die gebruikt worden
binnen een bedrijf
d. Inkoopkunde: welke goederen en diensten er moeten worden
ingekocht
e. Marketing en Sales: wijze waarop bedrijven het meest succesvol hun
producten en diensten kunnen verkopen en vraag naar producten
kunnen verhogen
f. Organisatiekunde: de effectiefste én efficiëntste wijze van het
organiseren van de bedrijfsactiviteiten
g. Communicatiekunde: hoe communiceer je met elkaar
h. Management van Processen: hoe kun je het beste de verschillende
processen organiseren
i. Rechten: met welke wetten het bedrijf te maken krijgt
j. Bedrijfssociologie: hoe mensen in een bedrijf met elkaar omgaan
k. Facility management: de aandacht voor het gebouw, onderhoud,
werkplekken en kantines
l. Informatiekunde: hoe de informatietechnologieën ingezet kunnen
worden om de organisatiedoelen te bereiken
4. Bedrijfskunde is interdisciplinair
De verbinding van verschillende disciplines met elkaar voor bijvoorbeeld
het oplossen van problemen.
Voordeel is dat het heel breed georiënteerd is maar nadeel is dat je niet
specialistisch bent.
5. Bedrijfskunde is een wetenschap
Omdat het eigen ideeën en definities op de kennis loslaat en er onderzocht
wordt.
6. Bedrijfskunde is een kunde:
De directe toepassing in een concrete bedrijfssituatie.
Definitie: Bedrijfskunde is die tak van de wetenschap die zich bezighoudt
met de organisatie en omgeving van bedrijven. Bedrijfskunde kent een
integrale (alles- of veelomvattende), multi- en interdisciplinaire benadering
waarin op een wetenschappelijke manier aandacht wordt besteed aan
praktijkgerichte vraagstukken binnen bedrijven.
De bedrijfskundige
Bedrijfskundigen: mensen die de kennis en inzichten uit de bedrijfskunde
toepassen
Competenties (bekwaamheden)
1. Analytisch inzicht: werking van een bedrijf kunnen analyseren
2. Adviseren: adviserende rol waarbij je rekening moet houden met de
partijen
, 3. Samenwerken: Je moet kunnen samenwerken: inlevingsvermogen, tact
4. Communiceren: goed kunnen uitdrukken wat zijn ideeën zijn, met
bijbehorende uitleg en toelichting en kunnen presenteren, mondeling als
schriftelijk, en goed kunnen luisteren
5. Leiding kunnen geven: plannen, organiseren en delegeren
6. Stressbestendigheid: complex werkveld, met veel verschillende
belangen en meningen in je omgeving
Beroepen
Consultant, zelfstandig ondernemer, managementtrainee, manager,
beleidsmedewerker, accountmanager, lobbyist, controller, recruiter,
beleggingsanalist, manager Productontwikkeling Verzekeringsproducten,
medewerker Personeel en Organisatie, manager kwaliteit, directiesecretaris,
voorzitter projectteam
Hoofdstuk 2: De primaire processen in bedrijven
- Wat is het primaire proces?
- Het inkoopproces in bedrijven
- Het productieproces in bedrijven
- Het logistieke proces in bedrijven
- Het marketingproces in bedrijven
- Het verkoop- en serviceproces in bedrijven
Wat is het primaire proces?
Proces: een proces is een serie handelingen met een bepaald doel met een
begin en een eind. Input wordt omgezet in output. Binnen een proces zijn vaak
deelprocessen.
Soorten processen
Als je op een procesmatige manier naar een bedrijf kijkt let je op de volgende
drie aspecten:
- Effectiviteit: welk effect wil je en wordt dit effect behaald?
- Efficiëntie: met hoeveel middelen wordt het beoogde doel behaald?
- Besturing: hoe kan het proces worden bestuurd?
Er zijn drie soorten processen, namelijk:
- Primaire proces: het proces waar het in het bedrijf om gaat, de
kernactiviteiten
o Primaire functies: de deelhandelingen waarin je de
kernactiviteiten in kan onderverdelen
- Ondersteunende processen: deze processen zijn ondersteunend aan de
primaire processen
- Sturende processen: het aansturen en controleren van processen
Vaststellen primair proces
Het primaire proces kan worden opgedeeld in primaire functies. Het primaire
proces betreft dus alle handelingen die noodzakelijkerwijs verricht worden in een
bedrijf om een product of dienst tot stand te laten komen. Het gaat om de
volgende primaire functies:
- Inkoop
- Productie
, - Logistiek
- Marketing
- Verkoop
- Serviceverlening
Transformatie
Het product wordt door het proces heen gehaald en bij elke stap wordt een
transformatie ondergaan waarbij er waarde wordt toegevoegd.
Fabrikanten leveren grondstoffen aan een andere fabrikant, deze maken er
halffabricaten van en leveren het weer aan de volgende fabrikant. Zo worden de
producten steeds verder het proces in geduwd en worden de verschillende delen
geassembleerd/ samengevoegd.
Er moet op gelet worden dat bij elke stap de extra opbrengsten de kosten die
erbij horen overtreffen.
Fasen in het primaire proces
Deze komen overeen met de zojuist genoemde primaire functies. Elke stap voegt
waarde toe, mits dat door de klant wordt erkend.
- Stap 1 Primair proces: de ingaande logistiek
Grondstoffen, halffabricaten, productiemiddelen en personeel moet op de
juiste tijd op de juiste plek aanwezig zijn.
- Stap 2 Primair proces: productie
De feitelijke productie of transformatie waarmee waarde wordt
toegevoegd.
- Stap 3 Primair proces: de interne logistiek
Zorgen dat het product tijdens de productie op tijd op de juiste plek
terechtkomt. Denk aan het verschil tussen de auto door het
productieproces laten gaan (lopende band) of het productieproces naar de
auto laten toekomen.
- Stap 4 Primair proces: marketing en verkoop
Marketing voegt niet fysieke waarde toe
- Stap 5 Primair proces: service en dienstverlening
Dienstverlening zorgt voor waardebeleving bij de klant. Dit kan dus ook
niet-fysieke waarde toevoegen.
Het inkoopproces in bedrijven
Voor het toevoegen van waarde bij inkoop moet je slim en strategisch inkopen
zodat de kosten niet hoger worden en de winstmarge dus hoog blijft.
Soorten inkoopprocessen
- Directe inkoopprocessen: inkoop van alles wat direct met het
eindproduct/dienst te maken heeft.
- Ondersteunende inkoopprocessen: inkoop van alles wat
ondersteunend is, zoals onderhoud, energie, uitzendkrachten en
kantoorartikelen.
Onderdelen van het inkoopproces
1. Oriëntatie: wat je wilt en waarmee en welke prijs
2. Programma van eisen: eisen waaraan het product moet voldoen,
kwaliteitskenmerken, deze eisen kun je in het contract zetten
