Artikel Mark Bloch
Context over de auteur:
Startgedachte Mark Bloch Annales school:
Mark Bloch was historicus in de tijd van het positivisme* maar deze geschiedenis was er niet
in geslaagd de schaal van de oorlog te voorspellen. Hierdoor kreeg hij een soort existentiële
crisis: Waar dient geschiedenis dan nog voor?
=> Hij wordt professor is Strassbourg en richt een tijdsschrift op als tegenreactie. Hij wil van
geschiedenis iets anders maken dan puur positivistische verhalen => Het tijdschrift krijgt veel
reactie en wordt bekend.
Mark Bloch heeft verschillende werken gepubliceerd zie ppt (titel Auteur), laatste is waar we
tekst uit hebben gelezen
Algemene opmerkingen over ingezonden taken
o Deel 2 werd te weinig besproken. Hierin staan de consequenties en zijn ook
belangrijk te vermelden. Niet met oogkleppen op naar een tekst kijken: is net
het gevaar om de geschiedenis verkeerd te reconstrueren
o Soms wordt informatie herhaald => niet doen, kom tot de essentie
o Zo simpel mogelijk verwoorden, to the point
o Laatste zin moet een soort alomvattende verklaring zijn
Mooie zinnen uit een taak volgens professor:
o In de geschiedenis zijn verleden en heden sterk met elkaar verbonden
o Een historicus wil de verandering doorheen de tijd plaatsen
o Taak die start met “Tot voor kort leek er een consensus te bestaan …3 vond
hij heel goed buiten laatste stukje
HOOFDVRAAG: Op het spanningsveld van heden en verleden,
waar moeten historici zich bevinden Verleden nodig om heden te
begrijpen maar ook omgekeerd: heden nodig om verleden te begrijpen
Heden is oneindige verzameling van oneindig veel gebeurtenissen. Het is aan de historicus
hier een selectie in te maken en thema’s van te maken. De volledige oneindigheid trachten
te beschrijven heeft ook niet veel zin.
* Het positivisme: De filosofische opvatting dat alleen de empirische
wetenschappen geldige kennis opleveren. Kennis zou volgens deze opvatting dus
enkel verworven kunnen worden door het correct toepassen van
de wetenschappelijke methode, waardoor elke klassieke vorm van metafysica en
andere kennisgronden wordt verworpen: kennis is alleen mogelijk aangaande
de wereld der verschijnselen. De term duidt op een filosofie die zich enkel op
waarneembare feiten baseert (zie ook empirisme) en alle metafysische filosofie
en theologie, alsook normatieve kennis of ethiek en breder alle kennis die niet
zintuiglijk controleerbaar is, verwerpt.
,DEELVRAAG 1: Is het heden nodig om het verleden te kunnen verklaren? Functie
van het heden voor het verleden:
Volgens heel wat historici:
De geschiedenis mag niet worden onderzocht door te vertrekken vanuit het heden.
Wanneer dit wel wordt gedaan worden zaken uit het heden gelinkt aan zaken vanuit
het verleden en worden alleen de zaken die in het heden van belang zijn onderzocht.
Hierdoor wordt de geschiedenis niet in zijn totaliteit bekeken. Er wordt dan een
geschiedenis bekomen van “de winnaars” en dit is niet goed. Net ook de onterecht
onbenullig gelabelde zaken zijn van belang om een totale geschiedenis te kunnen
vormen. Niet vanuit het heden vertrekken
Volgens Bloch:
Hij is voorstander om de geschiedenis te onderzoeken vertrekkende vanuit het heden
desondanks de gevaren die andere historici delen. Niet om regressief te kunnen
onderzoeken (waar andere historici voor vrezen) MAAR om de maatschappij in hun
complexiteit te kunnen snappen want wij moeten eerst onze maatschappij volledig
begrijpen voor we een andere kunnen begrijpen.
Geschiedenis is een chronologische lijn waarbij vroegere situaties bepaalde gevolgen
impliceren waaruit de geschiedenis roeit (of groeit, heb hem niet zo goed verstaan).
Om het verleden te begrijpen moet je inzichten hebben in het heden en denken
vanuit het heden. Het heden is ook het best gedocumenteerd, hoe verder in de tijd
hoe minder gedocumenteerd. In het heden is dus de bewijsvoering overtuigender.
Je kan het verleden niet snappen zonder vanuit het heden te vertrekken omdat het
begrijpen van het heden toelaat verbanden te zien en die zijn net het belangrijkst om
een zo compleet mogelijke geschiedenis te kunnen vormen. Geschiedenis is de
wetenschap van de context, kan je enkel doen als je het verleden grondig kent en die
samenleving grondig hebt bestudeerd. Niet mogelijk zonder de maatschappij van nu
erbij te betrekken.
Geschiedenis is niet als exacte wetenschap, daar gaat men tot de kleinste details om
deze vervolgens experimenteel te bewijzen. Geschiedenis werkt vanuit perspectieven
die worden aangereikt door enerzijds historici en hun eigen realiteit, en anderzijds
het heden.
Alleen een gecombineerde blik op het verleden geeft de waarheid. Net door
confrontatie van meningen van anderen en debat. Zaken samenbrengen en net
die samenbrenging komt tot een visie op het verleden: geschiedenis
Dit maakt de combinatie verleden en heden net zo belangrijk.
,DEELVRAAG 2: Is het verleden nodig om het heden te kunnen verklaren? Functie
van het verleden voor het heden
In zijn tijd enorme veranderingen en snelle veranderingen die ook alsmaar sneller
werd. Wat doet dat met het verleden: Risico bestaat dat mensen denken dat het
verleden verder weg komt liggen en het verleden wordt irrelevant beschouwd.
Waarom verleden meenemen als het heden uit verandering bestaat? Alles is nieuw
en modern en alles ervoor is irrelevant.
Bloch: Confronteert snelheid van moderniteit met de enorme traagheid van andere
fenomenen. (Familierelaties, hoe kinderen tegenover ouders, omgangsvormen met
vrienden, …). De traagheid van sociale en culturele constructen van omgaan met
elkaar is van alle tijden en die verschillende temporaliteiten van het historisch
proces spelen een rol.
, Artikel David Lowenthal
Context over de auteur:
Geograaf en historicus, heel diverse carrière in de Verenigde Staten, vanaf 1972 in University
College London
Rijke ervaring in allerlei “Heritage” instellingen gewerkt (UNESCO, IC Museums, Council of
Europe, English Heritage etc.): zowel man van theorie als van praktijk grondlegger de
discipline erfgoed, zeer belangrijk iemand, lang gewerkt en nauwgezet gekeken wat erfgoed
is en wat het doet. Toen veld ontstond en kritisch nagekeken hoe ergoed tot stand komt:
dingen in artikel staan nadrukkelijk centraal in het veld
Belangrijkste publicaties:
§ The Past Is a Foreign Country, 1985
§ The Heritage Crusade and the Spoils of History, 1996
Context
Erfgoed, als de discipline die overblijfselen uit het verleden (tangible en intangible)
bestudeert, bewaart en overlevert en visies op het gebruik van het verleden in de huidige
samenleving onderzoekt en implementeert, is een volwaardige academische discipline
geworden, mede onder impuls van pioniers als David Lowenthal
Erfgoed is een snijpunt tussen verleden en heden, er is geen discussie mogelijk
Onderwerp
Beschouwend artikel over perceptie van verleden: inventariseert deze omgang en motivaties
om op bepaalde manieren met het overblijfselen uit dat verleden actief om te gaan. Het
artikel is soms wel narratief/chaotisch, free flow van ideeën en het zijn er zeer veel:
moeilijke en complexe literatuur (geen duidelijke lijn) synthetisch artikel ipv
probleemstellend. Onderwerpen die in de tekst voorkomen:
Nostalgie
Impact van het heden op het verleden
Functies van het verleden voor het heden
Maakbaarheid van het verleden
Veranderlijkheid van de interpretatie van het verleden
1) Nostalgia
Context over de auteur:
Startgedachte Mark Bloch Annales school:
Mark Bloch was historicus in de tijd van het positivisme* maar deze geschiedenis was er niet
in geslaagd de schaal van de oorlog te voorspellen. Hierdoor kreeg hij een soort existentiële
crisis: Waar dient geschiedenis dan nog voor?
=> Hij wordt professor is Strassbourg en richt een tijdsschrift op als tegenreactie. Hij wil van
geschiedenis iets anders maken dan puur positivistische verhalen => Het tijdschrift krijgt veel
reactie en wordt bekend.
Mark Bloch heeft verschillende werken gepubliceerd zie ppt (titel Auteur), laatste is waar we
tekst uit hebben gelezen
Algemene opmerkingen over ingezonden taken
o Deel 2 werd te weinig besproken. Hierin staan de consequenties en zijn ook
belangrijk te vermelden. Niet met oogkleppen op naar een tekst kijken: is net
het gevaar om de geschiedenis verkeerd te reconstrueren
o Soms wordt informatie herhaald => niet doen, kom tot de essentie
o Zo simpel mogelijk verwoorden, to the point
o Laatste zin moet een soort alomvattende verklaring zijn
Mooie zinnen uit een taak volgens professor:
o In de geschiedenis zijn verleden en heden sterk met elkaar verbonden
o Een historicus wil de verandering doorheen de tijd plaatsen
o Taak die start met “Tot voor kort leek er een consensus te bestaan …3 vond
hij heel goed buiten laatste stukje
HOOFDVRAAG: Op het spanningsveld van heden en verleden,
waar moeten historici zich bevinden Verleden nodig om heden te
begrijpen maar ook omgekeerd: heden nodig om verleden te begrijpen
Heden is oneindige verzameling van oneindig veel gebeurtenissen. Het is aan de historicus
hier een selectie in te maken en thema’s van te maken. De volledige oneindigheid trachten
te beschrijven heeft ook niet veel zin.
* Het positivisme: De filosofische opvatting dat alleen de empirische
wetenschappen geldige kennis opleveren. Kennis zou volgens deze opvatting dus
enkel verworven kunnen worden door het correct toepassen van
de wetenschappelijke methode, waardoor elke klassieke vorm van metafysica en
andere kennisgronden wordt verworpen: kennis is alleen mogelijk aangaande
de wereld der verschijnselen. De term duidt op een filosofie die zich enkel op
waarneembare feiten baseert (zie ook empirisme) en alle metafysische filosofie
en theologie, alsook normatieve kennis of ethiek en breder alle kennis die niet
zintuiglijk controleerbaar is, verwerpt.
,DEELVRAAG 1: Is het heden nodig om het verleden te kunnen verklaren? Functie
van het heden voor het verleden:
Volgens heel wat historici:
De geschiedenis mag niet worden onderzocht door te vertrekken vanuit het heden.
Wanneer dit wel wordt gedaan worden zaken uit het heden gelinkt aan zaken vanuit
het verleden en worden alleen de zaken die in het heden van belang zijn onderzocht.
Hierdoor wordt de geschiedenis niet in zijn totaliteit bekeken. Er wordt dan een
geschiedenis bekomen van “de winnaars” en dit is niet goed. Net ook de onterecht
onbenullig gelabelde zaken zijn van belang om een totale geschiedenis te kunnen
vormen. Niet vanuit het heden vertrekken
Volgens Bloch:
Hij is voorstander om de geschiedenis te onderzoeken vertrekkende vanuit het heden
desondanks de gevaren die andere historici delen. Niet om regressief te kunnen
onderzoeken (waar andere historici voor vrezen) MAAR om de maatschappij in hun
complexiteit te kunnen snappen want wij moeten eerst onze maatschappij volledig
begrijpen voor we een andere kunnen begrijpen.
Geschiedenis is een chronologische lijn waarbij vroegere situaties bepaalde gevolgen
impliceren waaruit de geschiedenis roeit (of groeit, heb hem niet zo goed verstaan).
Om het verleden te begrijpen moet je inzichten hebben in het heden en denken
vanuit het heden. Het heden is ook het best gedocumenteerd, hoe verder in de tijd
hoe minder gedocumenteerd. In het heden is dus de bewijsvoering overtuigender.
Je kan het verleden niet snappen zonder vanuit het heden te vertrekken omdat het
begrijpen van het heden toelaat verbanden te zien en die zijn net het belangrijkst om
een zo compleet mogelijke geschiedenis te kunnen vormen. Geschiedenis is de
wetenschap van de context, kan je enkel doen als je het verleden grondig kent en die
samenleving grondig hebt bestudeerd. Niet mogelijk zonder de maatschappij van nu
erbij te betrekken.
Geschiedenis is niet als exacte wetenschap, daar gaat men tot de kleinste details om
deze vervolgens experimenteel te bewijzen. Geschiedenis werkt vanuit perspectieven
die worden aangereikt door enerzijds historici en hun eigen realiteit, en anderzijds
het heden.
Alleen een gecombineerde blik op het verleden geeft de waarheid. Net door
confrontatie van meningen van anderen en debat. Zaken samenbrengen en net
die samenbrenging komt tot een visie op het verleden: geschiedenis
Dit maakt de combinatie verleden en heden net zo belangrijk.
,DEELVRAAG 2: Is het verleden nodig om het heden te kunnen verklaren? Functie
van het verleden voor het heden
In zijn tijd enorme veranderingen en snelle veranderingen die ook alsmaar sneller
werd. Wat doet dat met het verleden: Risico bestaat dat mensen denken dat het
verleden verder weg komt liggen en het verleden wordt irrelevant beschouwd.
Waarom verleden meenemen als het heden uit verandering bestaat? Alles is nieuw
en modern en alles ervoor is irrelevant.
Bloch: Confronteert snelheid van moderniteit met de enorme traagheid van andere
fenomenen. (Familierelaties, hoe kinderen tegenover ouders, omgangsvormen met
vrienden, …). De traagheid van sociale en culturele constructen van omgaan met
elkaar is van alle tijden en die verschillende temporaliteiten van het historisch
proces spelen een rol.
, Artikel David Lowenthal
Context over de auteur:
Geograaf en historicus, heel diverse carrière in de Verenigde Staten, vanaf 1972 in University
College London
Rijke ervaring in allerlei “Heritage” instellingen gewerkt (UNESCO, IC Museums, Council of
Europe, English Heritage etc.): zowel man van theorie als van praktijk grondlegger de
discipline erfgoed, zeer belangrijk iemand, lang gewerkt en nauwgezet gekeken wat erfgoed
is en wat het doet. Toen veld ontstond en kritisch nagekeken hoe ergoed tot stand komt:
dingen in artikel staan nadrukkelijk centraal in het veld
Belangrijkste publicaties:
§ The Past Is a Foreign Country, 1985
§ The Heritage Crusade and the Spoils of History, 1996
Context
Erfgoed, als de discipline die overblijfselen uit het verleden (tangible en intangible)
bestudeert, bewaart en overlevert en visies op het gebruik van het verleden in de huidige
samenleving onderzoekt en implementeert, is een volwaardige academische discipline
geworden, mede onder impuls van pioniers als David Lowenthal
Erfgoed is een snijpunt tussen verleden en heden, er is geen discussie mogelijk
Onderwerp
Beschouwend artikel over perceptie van verleden: inventariseert deze omgang en motivaties
om op bepaalde manieren met het overblijfselen uit dat verleden actief om te gaan. Het
artikel is soms wel narratief/chaotisch, free flow van ideeën en het zijn er zeer veel:
moeilijke en complexe literatuur (geen duidelijke lijn) synthetisch artikel ipv
probleemstellend. Onderwerpen die in de tekst voorkomen:
Nostalgie
Impact van het heden op het verleden
Functies van het verleden voor het heden
Maakbaarheid van het verleden
Veranderlijkheid van de interpretatie van het verleden
1) Nostalgia
