Ethiek
Casussen
- Zie cursus
Ethisch overleg
Definitie
- Ethisch overleg = mensen die in een groep op een gestructureerde wijze, een
ethische discussie houden over een zorg gerelateerd onderwerp.
- In elk Belgisch ziekenhuis is verplicht een Ethisch comité aanwezig.
- Vooral belangrijk om voortdurend te reflecteren over wat je doet of wat er gebeurd
is.
Leerdoelen
- ik bespreek in een ethisch werkoverleg (tijdens en buiten de contacturen) zorg-
gerelateerde onderwerpen.
- Ik beschrijf het doel en de werking van een ethisch comité en geef aan welke rol ik als
vroedvrouw hierbij kan spelen
- Ik zet mijn ethische vaardigheden in die nodig zijn om als vroedvrouw aan een
ethisch comité deel te nemen.
- Ik analyseer een (eigen of opgegeven) casus volgens een gestructureerde methode
op systematische wijze, alleen en in groep,rekening houdend met de in de cursus
aangereikte toetsstenen.
- Ik geef, rekening houdend met het Belgische wettelijke kader, een met ethische en
juridische argumenten onderbouwd ethisch advies met betrekking tot een casus die
verband houdt met de zorg en rond levenseindebeslissingen.
Het ethisch comité
In het ziekenhuis
1. Juridische aspecten:
Sinds 1994 moet er in elk ZH verplicht een commissie voor medische ethiek zijn.
Deze commissie gaat dan adviezen geven rond het ethische in verband met
ziekenzorg of protocollen.
Het comité bestaat uit 8 à 15 leden waarbij deze de artsen van het ZH zijn, een
huisarts niet gebonden aan het ZH, één lid van het verpleegkundig personeel en
een jurist.
2. Praktische werking:
Te weinig in beeld doordat wetenschappelijke onderzoeken de overhand nemen.
In praktijk hebben ziekenhuizen intussen soms twee verschillende vormen van
ethische commissie uitgebouwd: het wettelijk verplichte Ethisch Comité dat
vooral ingaat op protocollen van wetenschappelijke onderzoek, en een ethische
commissie die zich vooral buigt over concrete casussen.
, Rol van de vroedvrouw in het ethisch comité
- Het is wettelijk niet verplicht dat een vroedvrouw mee in zo’n ethisch comité zit,
maar kan wel een belangrijke rol spelen.
Kan advies aanvragen over een moeilijke situatie waar zij bij betrokken is.
Een cliënte aanraden om advies te vragen
- Als leerresultaat moeten wij als vroedvrouw kunnen deelnemen en ethisch advies
kunnen geven. Bijvoorbeeld door deel te nemen aan een ethisch overleg.
Ethische adviezen: de uitkomst van systematisch ethisch overleg
- Indien bepaalde problemen zich in een zorgsetting regelmatig voordoen, is het
mogelijk dat de ethische commissie zich grondig buigt over deze problematiek, en
vervolgens een advies uitbrengt, dat bindend is voor alle zorginstellingen van
dezelfde organisatie. Dergelijke adviezen bevatten de ethische consensus van de
leden van de werkgroep, gebaseerd op zowel literatuur, onderzoek als de
ervaringskennis die aanwezig is bij de deelnemers.
- Adviezen zijn nooit verplicht, men kan een second opinion vragen
Ethische bouwstenen
Inleiding (1)
Leerdoelen
- Ik onderscheid in een concrete casus welke criteria voor de dood ikzelf en
betrokkenen bij de situatie hanteren (fysiek, sociaal, als persoon dood).
- Ik geef aan of (en zo ja: bij wie) er een eenzijdige klemtoon op één van de criteria
voor dood is.
- Ik maak bespreekbaar hoe we diverse aspecten van visies op “dood” in evenwicht
houden.
- Ik doe concrete voorstellen hoe we in een gegeven situatie rekening kunnen houden
met onderscheiden verwachtingen met betrekking tot sterven om zo tot een
evenwicht te komen.
Vormen van dood (Wim Dekkers)
Sociaal dood - Wilt zeggen dat je op geen enkele vorm meer voorleeft bij
anderen, in hun gedachten of in de maatschappij
- Deze vorm van dood zijn is het minste verbonden met het
biologische concept van de dood. Je kan biologisch levend
zijn maar sociaal dood en omgekeerd.
Als persoon dood - Dood van de mens als persoon, van de mens zoals hij/zij is.
- Volgens sommige mensen is een persoon in coma, of een
zwaar dementerende mens reeds dood voor de fysische
dood intreedt. Anderen zijn ervan overtuigd dat wie iemand
is nooit verloren gaat. Dit hangt samen met
levensbeschouwelijke levensovertuiging.
Fysisch, biologisch - Het niet omkeerbare verlies van hart en longfunctie +
dood hersenendood
- Rekening houden met de persoon zelf, nabestaanden,
orgaantransplantatie en de zorgverleners (andere rechten
Casussen
- Zie cursus
Ethisch overleg
Definitie
- Ethisch overleg = mensen die in een groep op een gestructureerde wijze, een
ethische discussie houden over een zorg gerelateerd onderwerp.
- In elk Belgisch ziekenhuis is verplicht een Ethisch comité aanwezig.
- Vooral belangrijk om voortdurend te reflecteren over wat je doet of wat er gebeurd
is.
Leerdoelen
- ik bespreek in een ethisch werkoverleg (tijdens en buiten de contacturen) zorg-
gerelateerde onderwerpen.
- Ik beschrijf het doel en de werking van een ethisch comité en geef aan welke rol ik als
vroedvrouw hierbij kan spelen
- Ik zet mijn ethische vaardigheden in die nodig zijn om als vroedvrouw aan een
ethisch comité deel te nemen.
- Ik analyseer een (eigen of opgegeven) casus volgens een gestructureerde methode
op systematische wijze, alleen en in groep,rekening houdend met de in de cursus
aangereikte toetsstenen.
- Ik geef, rekening houdend met het Belgische wettelijke kader, een met ethische en
juridische argumenten onderbouwd ethisch advies met betrekking tot een casus die
verband houdt met de zorg en rond levenseindebeslissingen.
Het ethisch comité
In het ziekenhuis
1. Juridische aspecten:
Sinds 1994 moet er in elk ZH verplicht een commissie voor medische ethiek zijn.
Deze commissie gaat dan adviezen geven rond het ethische in verband met
ziekenzorg of protocollen.
Het comité bestaat uit 8 à 15 leden waarbij deze de artsen van het ZH zijn, een
huisarts niet gebonden aan het ZH, één lid van het verpleegkundig personeel en
een jurist.
2. Praktische werking:
Te weinig in beeld doordat wetenschappelijke onderzoeken de overhand nemen.
In praktijk hebben ziekenhuizen intussen soms twee verschillende vormen van
ethische commissie uitgebouwd: het wettelijk verplichte Ethisch Comité dat
vooral ingaat op protocollen van wetenschappelijke onderzoek, en een ethische
commissie die zich vooral buigt over concrete casussen.
, Rol van de vroedvrouw in het ethisch comité
- Het is wettelijk niet verplicht dat een vroedvrouw mee in zo’n ethisch comité zit,
maar kan wel een belangrijke rol spelen.
Kan advies aanvragen over een moeilijke situatie waar zij bij betrokken is.
Een cliënte aanraden om advies te vragen
- Als leerresultaat moeten wij als vroedvrouw kunnen deelnemen en ethisch advies
kunnen geven. Bijvoorbeeld door deel te nemen aan een ethisch overleg.
Ethische adviezen: de uitkomst van systematisch ethisch overleg
- Indien bepaalde problemen zich in een zorgsetting regelmatig voordoen, is het
mogelijk dat de ethische commissie zich grondig buigt over deze problematiek, en
vervolgens een advies uitbrengt, dat bindend is voor alle zorginstellingen van
dezelfde organisatie. Dergelijke adviezen bevatten de ethische consensus van de
leden van de werkgroep, gebaseerd op zowel literatuur, onderzoek als de
ervaringskennis die aanwezig is bij de deelnemers.
- Adviezen zijn nooit verplicht, men kan een second opinion vragen
Ethische bouwstenen
Inleiding (1)
Leerdoelen
- Ik onderscheid in een concrete casus welke criteria voor de dood ikzelf en
betrokkenen bij de situatie hanteren (fysiek, sociaal, als persoon dood).
- Ik geef aan of (en zo ja: bij wie) er een eenzijdige klemtoon op één van de criteria
voor dood is.
- Ik maak bespreekbaar hoe we diverse aspecten van visies op “dood” in evenwicht
houden.
- Ik doe concrete voorstellen hoe we in een gegeven situatie rekening kunnen houden
met onderscheiden verwachtingen met betrekking tot sterven om zo tot een
evenwicht te komen.
Vormen van dood (Wim Dekkers)
Sociaal dood - Wilt zeggen dat je op geen enkele vorm meer voorleeft bij
anderen, in hun gedachten of in de maatschappij
- Deze vorm van dood zijn is het minste verbonden met het
biologische concept van de dood. Je kan biologisch levend
zijn maar sociaal dood en omgekeerd.
Als persoon dood - Dood van de mens als persoon, van de mens zoals hij/zij is.
- Volgens sommige mensen is een persoon in coma, of een
zwaar dementerende mens reeds dood voor de fysische
dood intreedt. Anderen zijn ervan overtuigd dat wie iemand
is nooit verloren gaat. Dit hangt samen met
levensbeschouwelijke levensovertuiging.
Fysisch, biologisch - Het niet omkeerbare verlies van hart en longfunctie +
dood hersenendood
- Rekening houden met de persoon zelf, nabestaanden,
orgaantransplantatie en de zorgverleners (andere rechten
