Samenvatting:
Sociale Agogiek
Daphné De Loof
3de bachelor criminologie 2022-2023
1
,2
, Les 1: Inleiding en het veld van sociaal werk
Definitie ‘sociaal werk’ volgens IASSW (= internationale vereniging)
= een op de praktijk gebaseerd beroep en academische discipline die sociale
verandering en ontwikkeling, sociale cohesie, … bevordert
Centraal:
➢ Sociale rechtvaardigheid
➢ Mensenrechten
➢ Collectieve sociale verantwoordelijkheid
➢ Respect voor vormen van diversiteit
Maakt gebruik van:
➢ Inheemse, traditionele kennis (indigenous knowledge)
➢ Sociaal werktheorieën
➢ Vele diverse praktijken & terreinen
1.1 Sociaal werk als pedagogisch handelen
= intentioneel tussenkomen in het socialisatieproces van kinderen,
jongeren en volwassenen met als doel dit proces te beïnvloeden in
een wenselijke richting
° Intentioneel → welzijnsverhoging verkrijgen door het sturen van socialisatiekaders
° Socialisatieproces/socialisatiekader = (on)bewust aanleren van gewoonten,
waarden, normen en kennis van een bepaalde groep of maatschappij
° Gericht op kinderen, jongeren en volwassenen
Kenmerken van sociaal werk als pedagogisch handelen:
* vertrekt vanuit specifieke opvattingen (geen neutrale ideeën)
- dus moeten we ons keuze verantwoorden
- opvattingen variëren doorheen de tijd vb. pedagogische tik
- vb. wat is een goede burger – hardwerkende burger
* geeft vorm aan relatie tussen private en publieke
- privaat (wat ouders kiezen) en publiek (maatschappelijke verwachtingen)
- maatschappelijk tussenkomen wanneer er een conflict is tussen beide
- vb. stellen we het individu of de samenleving in vraag?
3
, * niet per definitie positief
- kan mogelijkheden ook beperken of leiden tot sociale uitsluiting
- vb. hangjongeren (heeft ook positieve functie dus tussenkomen doet meer kwaad)
* niet neutraal
- geeft mee vorm aan de problemen vb. spijbelen: probleem of goed in deze context
- gaat de bestaande orde bevestigen of veranderen
- er is vraag naar verantwoording over je keuzes als pedagoog
1.2 Sociale agogiek
Sociale agogiek ligt tussen sociale pedagogiek en sociaal werk:
→ Sociale pedagogiek = studie van samenhang tussen cultuur en opvoeding
vb. wat is een goede burger, een goede samenleving
→ Sociaal werk = studie van de intentionele interventies
Dus in de sociale agogiek reflecteert men over sociaal werk als intentionele pedagogische
interventies in een maatschappelijke context (hoe ontstaan, welke vorm, …)
⇒ kijkt naar de (historische) context van sociale problemen
1.3 Sociaal werker in de context
Diversiteit…
… van mensen – kinderen, gehandicapten, daklozen, …
… van vaardigheden – luisteren, praten, rapporteren, …
De werkcontext van een sociaal werker
- wordt bepaald door de cliënt (doelgroep)
- wordt bepaald door de organisatie (cultuur, regels en collega’s)
- interdisciplinaire teams uit verschillende disciplines
4
Sociale Agogiek
Daphné De Loof
3de bachelor criminologie 2022-2023
1
,2
, Les 1: Inleiding en het veld van sociaal werk
Definitie ‘sociaal werk’ volgens IASSW (= internationale vereniging)
= een op de praktijk gebaseerd beroep en academische discipline die sociale
verandering en ontwikkeling, sociale cohesie, … bevordert
Centraal:
➢ Sociale rechtvaardigheid
➢ Mensenrechten
➢ Collectieve sociale verantwoordelijkheid
➢ Respect voor vormen van diversiteit
Maakt gebruik van:
➢ Inheemse, traditionele kennis (indigenous knowledge)
➢ Sociaal werktheorieën
➢ Vele diverse praktijken & terreinen
1.1 Sociaal werk als pedagogisch handelen
= intentioneel tussenkomen in het socialisatieproces van kinderen,
jongeren en volwassenen met als doel dit proces te beïnvloeden in
een wenselijke richting
° Intentioneel → welzijnsverhoging verkrijgen door het sturen van socialisatiekaders
° Socialisatieproces/socialisatiekader = (on)bewust aanleren van gewoonten,
waarden, normen en kennis van een bepaalde groep of maatschappij
° Gericht op kinderen, jongeren en volwassenen
Kenmerken van sociaal werk als pedagogisch handelen:
* vertrekt vanuit specifieke opvattingen (geen neutrale ideeën)
- dus moeten we ons keuze verantwoorden
- opvattingen variëren doorheen de tijd vb. pedagogische tik
- vb. wat is een goede burger – hardwerkende burger
* geeft vorm aan relatie tussen private en publieke
- privaat (wat ouders kiezen) en publiek (maatschappelijke verwachtingen)
- maatschappelijk tussenkomen wanneer er een conflict is tussen beide
- vb. stellen we het individu of de samenleving in vraag?
3
, * niet per definitie positief
- kan mogelijkheden ook beperken of leiden tot sociale uitsluiting
- vb. hangjongeren (heeft ook positieve functie dus tussenkomen doet meer kwaad)
* niet neutraal
- geeft mee vorm aan de problemen vb. spijbelen: probleem of goed in deze context
- gaat de bestaande orde bevestigen of veranderen
- er is vraag naar verantwoording over je keuzes als pedagoog
1.2 Sociale agogiek
Sociale agogiek ligt tussen sociale pedagogiek en sociaal werk:
→ Sociale pedagogiek = studie van samenhang tussen cultuur en opvoeding
vb. wat is een goede burger, een goede samenleving
→ Sociaal werk = studie van de intentionele interventies
Dus in de sociale agogiek reflecteert men over sociaal werk als intentionele pedagogische
interventies in een maatschappelijke context (hoe ontstaan, welke vorm, …)
⇒ kijkt naar de (historische) context van sociale problemen
1.3 Sociaal werker in de context
Diversiteit…
… van mensen – kinderen, gehandicapten, daklozen, …
… van vaardigheden – luisteren, praten, rapporteren, …
De werkcontext van een sociaal werker
- wordt bepaald door de cliënt (doelgroep)
- wordt bepaald door de organisatie (cultuur, regels en collega’s)
- interdisciplinaire teams uit verschillende disciplines
4
