1
ZELFSTUDIEOPDRACHT 3 BACTERIOLOGIE: BESTRIJDING VAN BACTERIËLE INFECTIES
Hoofdstuk 1: Algemeen
Het eerste echter antibioticum (geproduceerd door schimmels) was penicilline
-> Toevallig ontdekt door Flemming (1929)
-> Schimmelcontaminant (Penicillium notatum) op een petrischaal geënt met stafylokokken
Inhibitie vd groei vd bacterie
-> Remmende stof w penicilline genoemd
1.1 Werkingsmechanisme van antibiotica
Antibiotica zijn chemische middelen die specifiek virale metabole processen van bacteriën verstoren
-> Leidt tot:
Bacteriostase
-> Remming van de groei
-> Volstaat in de meeste gevallen voor een efficiënte behandeling
Het immuunsysteem ruimt de geïnhibeerde, niet-gedode bacteriën op (bv. Fagocytose)
Vb. Tetracycline, chlooramfenicol, macroliden, trimethoprim, linocomycine, clindamycine
Bactericide
-> Doden van de bacterie
-> Bij behandeling van infecties waarbij de humorale en cellulaire immuniteit moeilijk toegang heeft
(Hersenen of prothesen)
Wnnr er immuundeficiëntie is
-> Indien men de keuze heeft: Kiezen voor bactericide
Vb. Penicillines, cefalosporines, aminoglycosiden, rifamycine, vancomycine
-> Vele antibiotica zijn bactericide of bacteriostatisch afhankelijk van de omstandigheden:
De concentratie vh antibioticum en het groeistadium vd bacterie
vB. Penicilline
-> Werkt bactericide voor snelgroeiende bacteriën
-> Heeft maar weinig effect op organismen in een stationaire fase
De specificiteit van antibiotica voor bacteriën berust op 3 mogelijkheden:
1. Ofwel bestaat het metabole proces of het doelwitenzym alleen bij de micro-organismen
En dus niet bij de mensen
2. Ofwel is het bacteriële metabolisme of enzym vele malen gevoeliger voor het antibioticum dan het
homoloog bij de mens
3. Ofwel w het antibioticum actief in de bacteriële cel opgestapeld en bereikt het er hogere
concentraties
In ieder geval moet er in de micro-organismen een vitaal doelwit aanwezig zijn dat gevoelig is voor de werking
vd lage concentraties antibioticum die ‘in vivo’ kunnen bereikt w in de gastheer
Met een minimum toxiciteit voor de gastheer!
Therapeutische marge: Het verschil tussen de actieve concentratie antibioticum en de toxische concentratie
ZELFSTUDIEOPDRACHT 3 BACTERIOLOGIE: BESTRIJDING VAN BACTERIËLE INFECTIES
Hoofdstuk 1: Algemeen
Het eerste echter antibioticum (geproduceerd door schimmels) was penicilline
-> Toevallig ontdekt door Flemming (1929)
-> Schimmelcontaminant (Penicillium notatum) op een petrischaal geënt met stafylokokken
Inhibitie vd groei vd bacterie
-> Remmende stof w penicilline genoemd
1.1 Werkingsmechanisme van antibiotica
Antibiotica zijn chemische middelen die specifiek virale metabole processen van bacteriën verstoren
-> Leidt tot:
Bacteriostase
-> Remming van de groei
-> Volstaat in de meeste gevallen voor een efficiënte behandeling
Het immuunsysteem ruimt de geïnhibeerde, niet-gedode bacteriën op (bv. Fagocytose)
Vb. Tetracycline, chlooramfenicol, macroliden, trimethoprim, linocomycine, clindamycine
Bactericide
-> Doden van de bacterie
-> Bij behandeling van infecties waarbij de humorale en cellulaire immuniteit moeilijk toegang heeft
(Hersenen of prothesen)
Wnnr er immuundeficiëntie is
-> Indien men de keuze heeft: Kiezen voor bactericide
Vb. Penicillines, cefalosporines, aminoglycosiden, rifamycine, vancomycine
-> Vele antibiotica zijn bactericide of bacteriostatisch afhankelijk van de omstandigheden:
De concentratie vh antibioticum en het groeistadium vd bacterie
vB. Penicilline
-> Werkt bactericide voor snelgroeiende bacteriën
-> Heeft maar weinig effect op organismen in een stationaire fase
De specificiteit van antibiotica voor bacteriën berust op 3 mogelijkheden:
1. Ofwel bestaat het metabole proces of het doelwitenzym alleen bij de micro-organismen
En dus niet bij de mensen
2. Ofwel is het bacteriële metabolisme of enzym vele malen gevoeliger voor het antibioticum dan het
homoloog bij de mens
3. Ofwel w het antibioticum actief in de bacteriële cel opgestapeld en bereikt het er hogere
concentraties
In ieder geval moet er in de micro-organismen een vitaal doelwit aanwezig zijn dat gevoelig is voor de werking
vd lage concentraties antibioticum die ‘in vivo’ kunnen bereikt w in de gastheer
Met een minimum toxiciteit voor de gastheer!
Therapeutische marge: Het verschil tussen de actieve concentratie antibioticum en de toxische concentratie
