samenvatting verstandelijke beperking volwassenen

VERSTANDELIJKE BEPERING (VOLWASSENEN)

HOOFDSTUK 1: HULPVERLENING AAN MENSEN MET VB

1.2: HULPVERLENING


1.2.1: EEN NORMAAL LEVEN
Mensen met verstandelijke beperking = MVB

Bij vraag tot ondersteuning kijken we naar
 Ernst (mate van beperking)
 Leeftijdsfase (vraag verschilt per leeftijd)
 Wensen naar kansrijk leven (wensen van mensen zijn uniek)
 Mogelijkheden.

Ondersteuning is heel divers (methodieken) en is afhankelijk van mensbeeld van de begeleider/samenleving.

Mensbeeld = hoe dat de ondersteuner gaat kijken naar de mens.


1.2.2: VISIE ONTWIKKELING, VAN AFWIJKEND NAAR GEWOON
Mensen met beperking hebben lang geleden (weinig kan sop overleven), door voedselschaarste en slechte gezondheid.

Rond 1900 ontstond de zorg voor de “zwakzinnigen”.

Vroeger werd er heel anders gekeken naar mensen met een beperking, er is een evolutie ontstaan.

 1900: segregeatie  abnormale individuen (mensen met beperking) zijn waardeloos.
 Nazi regime  “zalig de armen der geest, aan hen behoort het rijk der hemelen”
 1948  universele verklaring rechten van de mens
 2007  verdrag inzake de rechten van personen met handicap

Segregeren = buiten de maatschappij zetten.


1.2.3 & 1.2.4 ALS ACHTERGROND INFO

1.3: ONTWIKKELING IN HULPVERLENING

Paradigmaverschuivingen zijn belangrijk




1.3.2: OPVATTINGEN OVER HULPVERLENING
Paradigmaverschuivingen:
medisch model = defectparadigma (uit maatschappij
halen en in instelling steken)

ontwikkelingsmodel = normalisatieparadigma
burgerschapsmodel = ondersteuningsparadigma

,Hoe kijkt maatschappij naar personen met beperking?

Medisch model / defectparadigma:
 Tot 1970
 Mens met beperking
 Behandelen/verzorgen
 Stoornis compenseren: instituten met professionelen/levenslang opvang in aparte scholen, instituten.
 Segregatie
 Ouders van oudere mensen met beperking (soms ander paradigma dan nu).

Ontwikkelingsmodel/normalisatieparadigma:
 1970-1990
 Aanvankelijk: licht verstandelijke beperking
 Geen beperkingen maar mogelijkheden
 Leerling -> trainen, leren en vaardigheden ontwikkelen
 Deelname aan maatschappij: recht
 Verantwoordelijkheid: maatschappij
- Mogelijkheden bieden om deel te nemen aan de maatschappij
- Attitudeverandering maatschappij
 Normalisatie: zullen normaler worden
 Speciale voorzieningen

Voor het eerst begeleid zelfstandig wonen
Structureel in maatschappij zitten
Verantwoordelijkheid in maatschappij nog niet verbeterd

Normalisatieparadigma:
 Knelpunt: vraagt attitudeverandering
 Geen positieve invloed voor mensen ernstige verstandelijke beperking.
 Fysiek-structurele dimensie: wel
 Sociale integratie: niet
 Omgeving/werk/buurt: weet niet hoe om te gaan met persoon met de verstandelijke beperking.

Burgerschapsmodel/ondersteunings-paradigma:
 Sinds 1990
 Kenmerken:
- Volwaardig burgerschap (inclusie)
- Keuze en controle (zeggenschap)
- Ondersteuning (hoofdstuk 3)
- Kwaliteit van bestaan

Mensen met mentale beperking, burgers van maatschappij laten worden = volwaardig burgerschap (rechten en plichten)
Keuze en controle is belangrijk  ik mag kiezen wat ik doe, eet, wil, … ?
Wat wil cliënt in zijn leven?
Ondersteunen  dingen mogelijk maken, wat cliënt wil.
Sociaal netwerk wordt ingezet om mensen te ondersteunen.

 Grote evolutie sinds “zorgen
voor”
 Vermaatschappelijking van zorg

, Vertrekken vanuit volwaardig burgerschap, werken naar kwaliteit van bestaan, door keuze en controle te
bevorderen en sociaal netwerk, …




1.4: ROL VAN SAMENLEVING
1.6: WAAR STAAN WE NU: BELEIDSKALENDER

Ondersteuning aan volwassenen met VB  minister Wouter Beke/VAPH
Heel veel evolutie
Waar staan we in Vlaanderen?

Ondersteuning naar volwassenen VB:

 Persoonsvolgende financiering:
- Vraaggestuurde werking:
 Vraaggestuurd vs vroeger aanbodgestuurd
- Persoonsvolgend budget = persoon krijgt budget in zijn zak (zoals studiepunten)
 Cliënt koopt zorg in




HOOFDSTUK 3: ONDERSTEUNEN VAN CLIËNT

3.1: INLEIDING

Keuze voor term ondersteunen
Ondersteunen is essentieel  vraag gestuurd werken

Goede vraagverduidelijking om goed te ondersteunen.

3.2: ONDERSTEUNING


3.2.1: WAT IS ONDERSTEUNEN?
Zorgen voor MVB (defectparadigma, aangeleerde afhankelijkheid)
Begeleiden van MVB (normalisatieparadigma)
Ondersteunen van MVB (burger …)

ZORGEN – BEGELEIDEN – ONDERSTEUNEN
Ondersteunen:

,  Cliënt geeft aan wat belangrijk is in zijn leven
 Nodig: cliënt te stimuleren om keuzes te maken
 Als ondersteuner: goed luisteren naar de cliënt  communicatie is essentieel

Begeleiden:
 Nadruk op verzorgen

Zorg vs ondersteunen:




Ondersteuning is gericht op de relatie tussen de persoon en de samenleving.
Doel is de kwaliteit van bestaan te bevorderen.
Ondersteuning wordt betrokken uit verscheidene hulpbronnen.




3.2.2: ONDERSTEUNEN OP LEVENSDOMEINEN
Ondersteunen -> cliëntgericht -> voor iedereen anders
 Andere intensiteit van ondersteunen:
- Voorwaarden scheppen om zelfstandig act uitvoeren
- Hulpmiddelen & Leren en trainen
- Aanvullen van de cliënt
- Overnemen
 Op andere (aspecten van) levensdomeinen

Hoe weet je op welke levensdomeinen iemand kan ondersteund worden?

Quality of life  kan richting gevend zijn

Verdiepend kwaliteit van leven  wat verstaan jullie onder kwaliteit van leven/bestaan?

Definitie kwaliteit van leven (prof schalock)
 Geen eenduidige def
 Consensus : basisprincipes -> tastbaar maken kvl
 Basisprincipes: kvl =
- multidimensioneel begrip voor iedereen gelijk
- objectieve & subjectieve component
- wordt positief beïnvoed dr. Zelfbepaling, levensdoel, en gevoel van verbondenheid