ALGEMENE
ECONOMIE
Samenvatting
Edumundo
Commerciële Economie
CE2: Marketingomgeving
,INHOUDSOPGAVE
1 DESTEP: ECONOMISCHE FACTOREN .................................................. 4
1.1 DESTEP ....................................................................................... 4
1.2 Economische factoren .................................................................... 4
2 MACRO-ECONOMIE: AANBOD, CONJUNCTUUR EN INFLATIE .............. 5
2.1 Bruto binnenlands product en economische groei .............................. 5
2.2 Aanbodzijde van de goederenmarkt ................................................. 5
2.3 Vraagzijde van de goederenmarkt ................................................... 6
3 MACRO-ECONOMIE: ARBEIDSMARKT, EXPORT- EN IMPORTSECTOR
EN ACTUELE STAND VAN DE ECONOMIE ............................................ 8
3.1 Arbeidsmarkt ................................................................................ 8
3.2 De export- en importsector ............................................................ 9
3.3 Actuele stand van de Nederlandse economie en verwachtingen op
korte termijn ................................................................................ 9
4 VOLLEDIGE VRIJE MEDEDINGING EN PRIJSVORMING ..................... 10
4.1 Vraag naar goederen ................................................................... 10
4.2 Aanbod van goederen .................................................................. 10
4.3 Marktevenwicht .......................................................................... 10
4.4 Marktonevenwichtigheden ............................................................ 10
5 OMZETBELASTING ........................................................................... 11
5.1 Omzetbelasting: theorie en voorbeelden ........................................ 11
6 DE INKOMENSELASTICITEIT EN DE PRIJSELASTICITEIT VAN DE
VRAAG ............................................................................................. 12
6.1 De inkomenselasticiteit van de vraag naar goederen ........................ 12
6.2 De prijselasticiteit van de vraag naar goederen ............................... 12
6.3 De kruiselingse prijselasticiteit van de vraag ................................... 12
6.4 De prijselasticiteit van het aanbod van goederen ............................. 12
2
,7 SYLLABUS: SUPPLEMENT – WERELDHANDEL EN DE IMPORT- EN
EXPORTSECTOR VAN NEDERLAND ................................................... 13
7.1 Vrijhandel en protectionisme ........................................................ 13
7.2 De export- en importsector van Nederland ..................................... 14
8 SYLLABUS: MARKTVORMEN ............................................................. 16
8.1 Volledig vrije mededinging (= volkomen concurrentie) ..................... 16
8.2 Monopolistische concurrentie ........................................................ 16
8.3 Oligopolie................................................................................... 16
8.4 Monopolie .................................................................................. 17
9 SYLLABUS: SUBSIDIES EN BELASTINGEN ........................................ 18
9.1 Subsidies en belastingen .............................................................. 18
9.2 Prijs- en hoeveelheidseffecten van subsidies ................................... 18
9.3 Prijs- en hoeveelheidseffecten van extra belastingen in de vorm van
accijnzen ................................................................................... 19
3
,1 DESTEP: ECONOMISCHE FACTOREN
1.1 DESTEP
Macro omgeving van een bedrijf bestaat uit factoren/ontwikkelingen uit
maatschappij die van invloed kunnen zijn op de afzetmogelijkheden en
keuze van de doelgroepen, onderverdelen in DESTEP:
- D: Demografische omgeving
- E: Economische omgeving
- S: Sociaal-culturele omgeving
- T: Technologische omgeving
- E: Ecologische omgeving
- P: Politiek-juridische omgeving
Randvoorwaarden: waaraan moet voldaan om proces te laten
plaatsvinden, zoals economische groei een randvoorwaarde is voor de
groei van de afzet van bedrijven
1.2 Economische factoren
Factoren van invloed op consumptiegedrag van huishoudens (B2C):
1. Koopkracht (= reëel inkomen)
- Nominaal inkomen: uitgedrukt in geld (in euro, het ‘nummertje’)
- Reëel inkomen: nominaal inkomen gecorrigeerd met inflatie
- Koopkracht: geeft aan hoeveel er met het geld gekocht kan
worden, het besteedbaar inkomen
- Inflatie: stijging van algemene prijspeil van goederen en diensten,
waarde van geld daalt (minder kunnen kopen met hetzelfde bedrag)
- Deflatie: daling van algemene prijspeil van goederen en diensten,
waarde van geld stijgt (meer kunnen kopen met hetzelfde bedrag)
2. Rentestand: interest die moet worden betaald over een lening
- Hoge rentestand à minder lenen à minder bestedingen à sparen
- Lage rentestand à meer lenen à meer bestedingen à uitgeven
3. Consumentenvertrouwen: vertrouwen/verwachtingen van
consumenten tov de ontwikkelingen van de economie
4. Vermogenspositie (spaargeld, aandelen, huis, pensioen)
5. Mogelijkheid tot lenen (meer leenmogelijkheden = meer te besteden)
Factoren van invloed op investeringsgedrag van bedrijven (B2B):
1. Afzetverwachtingen
- Belangrijkste prikkel om te investeren: verwachting dat deze winst
genereert à meer afzet
2. Beschikbaarheid van risicokapitaal
- Risicokapitaal kan zijn ingehouden winst of geleend geld
3. Rentestand
- Hoge rente à lenen duur à minder lenen à minder investeringen
- Lage rente à lenen aantrekkelijk à meer lenen à meer
investeringen
4
, 2 MACRO-ECONOMIE: AANBOD,
CONJUNCTUUR EN INFLATIE
2.1 Bruto binnenlands product en economische groei
Lage economische groei à lagere groei van inkomen
Lagere bestedingen à lagere economische groei
Bruto binnenlands product (BBP): totale productie van goederen en
diensten van een land, optelsom van productie van bedrijven en overheid
- Product = inkomen: waarde van productie is precies gelijk aan het
inkomen als beloning van de productiefactoren (reële bruto product =
reële bruto inkomen)
- Economische groei: groei van het reële BBP
- Recessie: economische groei minstens twee kwartalen achter elkaar
negatief, kan uitmonden in economische crisis
- Economische crisis: bedrijven draaien slecht, er ontstaat veel
werkloosheid, bestedingen vallen ver terug, overheidstekort loopt op
- Nominaal BBP: BBP in geldeenheden (in euro’s of dollars)
BBP wordt bepaald door de aanbod- en de vraagkant van de economie
2.2 Aanbodzijde van de goederenmarkt
Productiecapaciteit: maximale productie die kan worden bereikt, dus
het maximaal te bereiken reële BBP à aanbodzijde van de economie
bepaalt de productiecapaciteit
Goederen en diensten worden geproduceerd met een combinatie van de
vier productiefactoren, bij elke factor hoort een eigen beloning:
1. Arbeid à Loon
2. Kapitaal à Interest/huur
3. Natuur (grondstoffen) à Pacht
4. Ondernemerschap à Winst
Aanbodzijde geeft voorwaarden om tot een redelijke economische groei te
kunnen komen, voorwaarde is dat productiecapaciteit stijgt, deze wordt
bepaald door de kwantiteit en kwaliteit van de productiefactoren:
- Omvang beroepsbevolking stijgt à kwantiteit arbeid neemt toe à kan
meer geproduceerd worden
- Meer geld aan onderwijs (scholing) à kwaliteit arbeid neemt toe à kan
meer geproduceerd worden
- Netto investeringen nemen toe à kwantiteit/kwaliteit kapitaal neemt
toe à kan meer geproduceerd worden
- Technologische vernieuwing à kwaliteit kapitaal neemt toe à kan
meer geproduceerd worden
5
ECONOMIE
Samenvatting
Edumundo
Commerciële Economie
CE2: Marketingomgeving
,INHOUDSOPGAVE
1 DESTEP: ECONOMISCHE FACTOREN .................................................. 4
1.1 DESTEP ....................................................................................... 4
1.2 Economische factoren .................................................................... 4
2 MACRO-ECONOMIE: AANBOD, CONJUNCTUUR EN INFLATIE .............. 5
2.1 Bruto binnenlands product en economische groei .............................. 5
2.2 Aanbodzijde van de goederenmarkt ................................................. 5
2.3 Vraagzijde van de goederenmarkt ................................................... 6
3 MACRO-ECONOMIE: ARBEIDSMARKT, EXPORT- EN IMPORTSECTOR
EN ACTUELE STAND VAN DE ECONOMIE ............................................ 8
3.1 Arbeidsmarkt ................................................................................ 8
3.2 De export- en importsector ............................................................ 9
3.3 Actuele stand van de Nederlandse economie en verwachtingen op
korte termijn ................................................................................ 9
4 VOLLEDIGE VRIJE MEDEDINGING EN PRIJSVORMING ..................... 10
4.1 Vraag naar goederen ................................................................... 10
4.2 Aanbod van goederen .................................................................. 10
4.3 Marktevenwicht .......................................................................... 10
4.4 Marktonevenwichtigheden ............................................................ 10
5 OMZETBELASTING ........................................................................... 11
5.1 Omzetbelasting: theorie en voorbeelden ........................................ 11
6 DE INKOMENSELASTICITEIT EN DE PRIJSELASTICITEIT VAN DE
VRAAG ............................................................................................. 12
6.1 De inkomenselasticiteit van de vraag naar goederen ........................ 12
6.2 De prijselasticiteit van de vraag naar goederen ............................... 12
6.3 De kruiselingse prijselasticiteit van de vraag ................................... 12
6.4 De prijselasticiteit van het aanbod van goederen ............................. 12
2
,7 SYLLABUS: SUPPLEMENT – WERELDHANDEL EN DE IMPORT- EN
EXPORTSECTOR VAN NEDERLAND ................................................... 13
7.1 Vrijhandel en protectionisme ........................................................ 13
7.2 De export- en importsector van Nederland ..................................... 14
8 SYLLABUS: MARKTVORMEN ............................................................. 16
8.1 Volledig vrije mededinging (= volkomen concurrentie) ..................... 16
8.2 Monopolistische concurrentie ........................................................ 16
8.3 Oligopolie................................................................................... 16
8.4 Monopolie .................................................................................. 17
9 SYLLABUS: SUBSIDIES EN BELASTINGEN ........................................ 18
9.1 Subsidies en belastingen .............................................................. 18
9.2 Prijs- en hoeveelheidseffecten van subsidies ................................... 18
9.3 Prijs- en hoeveelheidseffecten van extra belastingen in de vorm van
accijnzen ................................................................................... 19
3
,1 DESTEP: ECONOMISCHE FACTOREN
1.1 DESTEP
Macro omgeving van een bedrijf bestaat uit factoren/ontwikkelingen uit
maatschappij die van invloed kunnen zijn op de afzetmogelijkheden en
keuze van de doelgroepen, onderverdelen in DESTEP:
- D: Demografische omgeving
- E: Economische omgeving
- S: Sociaal-culturele omgeving
- T: Technologische omgeving
- E: Ecologische omgeving
- P: Politiek-juridische omgeving
Randvoorwaarden: waaraan moet voldaan om proces te laten
plaatsvinden, zoals economische groei een randvoorwaarde is voor de
groei van de afzet van bedrijven
1.2 Economische factoren
Factoren van invloed op consumptiegedrag van huishoudens (B2C):
1. Koopkracht (= reëel inkomen)
- Nominaal inkomen: uitgedrukt in geld (in euro, het ‘nummertje’)
- Reëel inkomen: nominaal inkomen gecorrigeerd met inflatie
- Koopkracht: geeft aan hoeveel er met het geld gekocht kan
worden, het besteedbaar inkomen
- Inflatie: stijging van algemene prijspeil van goederen en diensten,
waarde van geld daalt (minder kunnen kopen met hetzelfde bedrag)
- Deflatie: daling van algemene prijspeil van goederen en diensten,
waarde van geld stijgt (meer kunnen kopen met hetzelfde bedrag)
2. Rentestand: interest die moet worden betaald over een lening
- Hoge rentestand à minder lenen à minder bestedingen à sparen
- Lage rentestand à meer lenen à meer bestedingen à uitgeven
3. Consumentenvertrouwen: vertrouwen/verwachtingen van
consumenten tov de ontwikkelingen van de economie
4. Vermogenspositie (spaargeld, aandelen, huis, pensioen)
5. Mogelijkheid tot lenen (meer leenmogelijkheden = meer te besteden)
Factoren van invloed op investeringsgedrag van bedrijven (B2B):
1. Afzetverwachtingen
- Belangrijkste prikkel om te investeren: verwachting dat deze winst
genereert à meer afzet
2. Beschikbaarheid van risicokapitaal
- Risicokapitaal kan zijn ingehouden winst of geleend geld
3. Rentestand
- Hoge rente à lenen duur à minder lenen à minder investeringen
- Lage rente à lenen aantrekkelijk à meer lenen à meer
investeringen
4
, 2 MACRO-ECONOMIE: AANBOD,
CONJUNCTUUR EN INFLATIE
2.1 Bruto binnenlands product en economische groei
Lage economische groei à lagere groei van inkomen
Lagere bestedingen à lagere economische groei
Bruto binnenlands product (BBP): totale productie van goederen en
diensten van een land, optelsom van productie van bedrijven en overheid
- Product = inkomen: waarde van productie is precies gelijk aan het
inkomen als beloning van de productiefactoren (reële bruto product =
reële bruto inkomen)
- Economische groei: groei van het reële BBP
- Recessie: economische groei minstens twee kwartalen achter elkaar
negatief, kan uitmonden in economische crisis
- Economische crisis: bedrijven draaien slecht, er ontstaat veel
werkloosheid, bestedingen vallen ver terug, overheidstekort loopt op
- Nominaal BBP: BBP in geldeenheden (in euro’s of dollars)
BBP wordt bepaald door de aanbod- en de vraagkant van de economie
2.2 Aanbodzijde van de goederenmarkt
Productiecapaciteit: maximale productie die kan worden bereikt, dus
het maximaal te bereiken reële BBP à aanbodzijde van de economie
bepaalt de productiecapaciteit
Goederen en diensten worden geproduceerd met een combinatie van de
vier productiefactoren, bij elke factor hoort een eigen beloning:
1. Arbeid à Loon
2. Kapitaal à Interest/huur
3. Natuur (grondstoffen) à Pacht
4. Ondernemerschap à Winst
Aanbodzijde geeft voorwaarden om tot een redelijke economische groei te
kunnen komen, voorwaarde is dat productiecapaciteit stijgt, deze wordt
bepaald door de kwantiteit en kwaliteit van de productiefactoren:
- Omvang beroepsbevolking stijgt à kwantiteit arbeid neemt toe à kan
meer geproduceerd worden
- Meer geld aan onderwijs (scholing) à kwaliteit arbeid neemt toe à kan
meer geproduceerd worden
- Netto investeringen nemen toe à kwantiteit/kwaliteit kapitaal neemt
toe à kan meer geproduceerd worden
- Technologische vernieuwing à kwaliteit kapitaal neemt toe à kan
meer geproduceerd worden
5
