Cardiorespiratoire aerosoltherapie
Aerosoltherapie en poederreceptoren
Obstructieve longaandoeningen worden gekenmerkt door reversibele of irreversibele
vernauwing van de luchtwegen waardoor de expiratie wordt bemoeilijkt
Astma (hyperreactiviteit intrinsiek of extrinsiek), chronische bronchitis (ontsteking
longblaasjes), emfyseem (longblaasjes vervormen waardoor elasticiteit verloren gaat)
COPD is een overkoepelende mengvorm
Basisafwijkingen zijn specifiek voor elke longaandoening
Restrictieve longaandoening worden gekenmerkt door afname van longvolumes. Deze
kunnen op diverse niveaus
longvolume, ademspieren, thoraxskelet (kyfoscoliose, berchterew, …) , pleura (ophoping
pleuravocht), longparenchym (longfibrose, silicose,… )
Morfologie van de curves:
Hoe ouder je wordt hoe lager je ESW wordt. Bij rokers daalt deze al immens snel. Bij
vroegtijdig stoppen is er nog een kans op een vertraagd effect.
Het lumen is bij een normale luchtweg mooi open en roze. Bij een bronchitis is er een
vernauwing te merken en geen mooi roze kleur.
Cilia zijn trilharen. Deze werken gecoördineerd in dezelfde richting. Wanneer deze
ongecoördineerd werken zal er mucus vastgehouden worden. Iemand die hypersecretie
heeft zal meer ontstekingen kunnen krijgen, hierdoor kunnen
chronische longproblemen ontstaan: COPD
1
,Aerosoltherapie
Doel = hoge concentratie van geneesmiddelen in het longweefsel laten komen
Voordelen:
- Hoge efficiëntie van medicatie-afgifte
- Reproduceerbare dosering
- Gericht levering van medicatie op de gewenste plaats
- Lage systemische effecten
- Eenvoudige bediening
- Korte behandelduur
- Kosten-effectief
Aerosoltherapie: Inhalatietechniek
De juiste inhalatietechniek is van groot belang. De grootste depostitie gebeurt in de
luchtwegen/longen. Het rechtstreeks toebrengen geeft weinig systemische nevenwerkingen.
Maar met de juiste techniek is eer ook geen verspilling van medicatie waardoor er een
effectieve werking is.
Het is belangrijk om als kine de medicatie toediening goed op te volgen
Intrapulmonale depositiedosis en depositiepatroon is afhankelijk van
- De nominale inhalatiedosis: volume inhalaat-residueel volume, inhalatietijd
- Aërosoltoestel: type, kwaliteit
- Medicatie output: wanneer het toestel niet genoeg druk heeft zal het de medicatie
niet goed vernevelen, verandering van concentratie, oplossing of suspensie
- Ventielatiedistributie: fysiologische factoren, leeftijd, toestand van de luchtwegen en
longen
- Ademhalingspatroon en inhalatietechnieken (diepe buikademhaling is noodzakelijk)
- Behandelingsstrategie
Voorwaarden voor een succesvolle therapie
- Adequate indicatie
- Optimaal mogelijke dosisdepositie
- Nauwgezette therapietrouwheid
Voordelen rechtstreekste toediening
- Dosis van medicatie is lager, voor sommige is het de enige manier van toediening
(colymicine en tobi)
- Hogere lokale werkzaamheid
- Sneller effect
- Minimale systemische nevenwerkingen
Doelen van rechtstreekse toediening
- Doorgankelijkheid van de luchtwegen verbeteren
- Slijmvliezen behandelen
2
, - Rheologische eigenschappen van het mucus beïnvloeden om het transport te
vergemakkelijken
- Bevochtigen
- Depositie van anti-infecteuze medicatie
- Ademarbeid verlichten
Niet alle medicatie is geschikt voor inhalatie
theophyllines, leukotiënreceptorantagonisten, antihistaminica
Medicatie die wel geschikt
anticholinergica, sympathicomimetica, corticosteroïden, cromonen, antibiotica
Aerosoltherapie: Fysische eigenschappen
Impactie Komt voor in de hogere regionen
- Partikels botsen tegen de wand van de luchtwegen
- Afhankelijk van
o Diameter van het partikel
Impactie vergroot met de diameter van de partikels
Depositie van de grootste deeltjes in de hogere LW en de kleinere
deeltjes in de lage LW
o Snelheid van partikels
Impactie vooral op bochtige plekken bij vertakkingen omdat hier het
luchtdebiet hoger en turbulenter is
o Luchtdebiet
Snellere inhalatie bevordert impactie
Sedimentatie in de kleinere luchtwegen
- Gevolg van de Fz, het is een dalende beweging van de partikels totdat het afgezet
wordt thv de bronchuswand kleine partikels geraken dieper
- Bevorderen door lage luchtdebiet In de kleine luchtwegen is het debiet laag en de
luchtstroom laminair
- Afhankelijk van de tijd trage inhalatie én inademingspauze bevorderen perifere
sedimentatie
Diffusie in de alveolen
- Door botsing van de kleinste partikels met gasmoleculen
- Weinig van belang in inhalatietherapie (80% wordt weer
uitgeademd
Besluit:
- Partikels tussen 1 en 5 micron zijn optimaal voor de lagere
luchtwegen
- +10 micron is te groot
- <1 micron is te klein
3
Aerosoltherapie en poederreceptoren
Obstructieve longaandoeningen worden gekenmerkt door reversibele of irreversibele
vernauwing van de luchtwegen waardoor de expiratie wordt bemoeilijkt
Astma (hyperreactiviteit intrinsiek of extrinsiek), chronische bronchitis (ontsteking
longblaasjes), emfyseem (longblaasjes vervormen waardoor elasticiteit verloren gaat)
COPD is een overkoepelende mengvorm
Basisafwijkingen zijn specifiek voor elke longaandoening
Restrictieve longaandoening worden gekenmerkt door afname van longvolumes. Deze
kunnen op diverse niveaus
longvolume, ademspieren, thoraxskelet (kyfoscoliose, berchterew, …) , pleura (ophoping
pleuravocht), longparenchym (longfibrose, silicose,… )
Morfologie van de curves:
Hoe ouder je wordt hoe lager je ESW wordt. Bij rokers daalt deze al immens snel. Bij
vroegtijdig stoppen is er nog een kans op een vertraagd effect.
Het lumen is bij een normale luchtweg mooi open en roze. Bij een bronchitis is er een
vernauwing te merken en geen mooi roze kleur.
Cilia zijn trilharen. Deze werken gecoördineerd in dezelfde richting. Wanneer deze
ongecoördineerd werken zal er mucus vastgehouden worden. Iemand die hypersecretie
heeft zal meer ontstekingen kunnen krijgen, hierdoor kunnen
chronische longproblemen ontstaan: COPD
1
,Aerosoltherapie
Doel = hoge concentratie van geneesmiddelen in het longweefsel laten komen
Voordelen:
- Hoge efficiëntie van medicatie-afgifte
- Reproduceerbare dosering
- Gericht levering van medicatie op de gewenste plaats
- Lage systemische effecten
- Eenvoudige bediening
- Korte behandelduur
- Kosten-effectief
Aerosoltherapie: Inhalatietechniek
De juiste inhalatietechniek is van groot belang. De grootste depostitie gebeurt in de
luchtwegen/longen. Het rechtstreeks toebrengen geeft weinig systemische nevenwerkingen.
Maar met de juiste techniek is eer ook geen verspilling van medicatie waardoor er een
effectieve werking is.
Het is belangrijk om als kine de medicatie toediening goed op te volgen
Intrapulmonale depositiedosis en depositiepatroon is afhankelijk van
- De nominale inhalatiedosis: volume inhalaat-residueel volume, inhalatietijd
- Aërosoltoestel: type, kwaliteit
- Medicatie output: wanneer het toestel niet genoeg druk heeft zal het de medicatie
niet goed vernevelen, verandering van concentratie, oplossing of suspensie
- Ventielatiedistributie: fysiologische factoren, leeftijd, toestand van de luchtwegen en
longen
- Ademhalingspatroon en inhalatietechnieken (diepe buikademhaling is noodzakelijk)
- Behandelingsstrategie
Voorwaarden voor een succesvolle therapie
- Adequate indicatie
- Optimaal mogelijke dosisdepositie
- Nauwgezette therapietrouwheid
Voordelen rechtstreekste toediening
- Dosis van medicatie is lager, voor sommige is het de enige manier van toediening
(colymicine en tobi)
- Hogere lokale werkzaamheid
- Sneller effect
- Minimale systemische nevenwerkingen
Doelen van rechtstreekse toediening
- Doorgankelijkheid van de luchtwegen verbeteren
- Slijmvliezen behandelen
2
, - Rheologische eigenschappen van het mucus beïnvloeden om het transport te
vergemakkelijken
- Bevochtigen
- Depositie van anti-infecteuze medicatie
- Ademarbeid verlichten
Niet alle medicatie is geschikt voor inhalatie
theophyllines, leukotiënreceptorantagonisten, antihistaminica
Medicatie die wel geschikt
anticholinergica, sympathicomimetica, corticosteroïden, cromonen, antibiotica
Aerosoltherapie: Fysische eigenschappen
Impactie Komt voor in de hogere regionen
- Partikels botsen tegen de wand van de luchtwegen
- Afhankelijk van
o Diameter van het partikel
Impactie vergroot met de diameter van de partikels
Depositie van de grootste deeltjes in de hogere LW en de kleinere
deeltjes in de lage LW
o Snelheid van partikels
Impactie vooral op bochtige plekken bij vertakkingen omdat hier het
luchtdebiet hoger en turbulenter is
o Luchtdebiet
Snellere inhalatie bevordert impactie
Sedimentatie in de kleinere luchtwegen
- Gevolg van de Fz, het is een dalende beweging van de partikels totdat het afgezet
wordt thv de bronchuswand kleine partikels geraken dieper
- Bevorderen door lage luchtdebiet In de kleine luchtwegen is het debiet laag en de
luchtstroom laminair
- Afhankelijk van de tijd trage inhalatie én inademingspauze bevorderen perifere
sedimentatie
Diffusie in de alveolen
- Door botsing van de kleinste partikels met gasmoleculen
- Weinig van belang in inhalatietherapie (80% wordt weer
uitgeademd
Besluit:
- Partikels tussen 1 en 5 micron zijn optimaal voor de lagere
luchtwegen
- +10 micron is te groot
- <1 micron is te klein
3
