Gypsy Rotsaert
2022-2023
BASIS VAN GEDRAG
HOOFDSTUK 1: HET ICF
1. VERSCHILLENDE REFERENTIEKADERS OM NAAR HET MENSELIJKE GEDRAG TE KIJKEN
1.1 HET BIOMEDISCHE MODEL
• Focus binnen de hulpverlening
• Beperking: ‘Tom voelt zich al een hele periode triest.’ moeilijk een biologische oorzaak te geven
• Doel hulpverlening: functioneren verbeteren/moeilijkheid wegwerken
Tom zich beter laten voelen.
• Hoe: professional als expert
Tom geeft probleem aan en de expert zal medicatie voorschrijven
Kritiek:
• Te beperkte blik: focus ligt op medicalisering
• De stem vd persoon wordt achterwege gelaten
• Samenleving sterk beïnvloed door biomedisch model
Wat met problemen die niet medisch opgelost knn worden?
1.2 HET SOCIALE MODEL
• Focus binnen de hulpverlening: de samenleving die de beperkingen veroorzaakt
Bv.: Tom raakt niet op de bus door slechte toegankelijkheid
• Doel hulpverlening: sociale en fysieke drempels id samenleving aanpakken
• Hoe: de professional vertrekt vd hulpvraag en rechten vd zorgvrager
Omgeving aanpassen want hulpverlener zet cliënt centraal
Kritiek:
• De maatschappij kan niet alle problemen oplossen nog steeds invloed vh lichamelijke
• Tunnelvisie als gevaar
1.3 HET BIOPSYCHOSOCIAAL MODEL
• Focus binnen de hulpverlening: een ruime blik op het individu
Zowel biologisch, sociaal als psychologisch
Individuele factoren als externe factoren
• Doel hulpverlening: kwaliteit van leven verbeteren
, Bv.: verlamming: niet inzetten om persoon terug te laten lopen, maar om omgeving rolstoelvriendelijk te
maken
• Hoe: professional als coach vd cliënt
Gaat vd krachten vd cliënt uit om op die manier te streven naar een zo hoog mogelijke levenskwaliteit
1.3.1 VISIE OP HET FUNCTIONEREN
• Holistische kijk op het functioneren
Iemand in zijn totaliteit bekijken, niet enkel focussen op problemen, maar ook op de sterktes van iemand
• Functioneren als circulair proces
Alles heeft invloed op elkaar (bio heeft invloed op psyche en socio)
Bv.: Chronische pijn zorgt ervoor dat je veel binnen blijft gevoel van eenzaamheid pijnen zullen erger
worden
• Functioneren als dynamisch gegeven
• Problemen zijn niet op elk moment hetzelfde, voortdurend in beweging
1.3.2 VISIE OP DE HULPVERLENING
• Cliënten zijn volwaardige burgers
Patiënten (focus op lijden)
• Kwaliteit van leven staat centraal
Alleen de cliënt weet wat hij het best wil
Bv.: Voor de ene rolstoelgebruiker kan dit zijn dat er een hellend vlak voorzien wordt, voor de andere kan
het zijn dat hij gewoon wil durven vragen voor hulp om uit de rolstoel te komen
• Cliënt als expert van eigen functioneren
• Participatie en empowerment in elke ondersteuningscontext
Uitgaan vd krachten en ze maximaal zichtbaar proberen te maken en te activeren
1.3.3 VISIE OP DE SAMENWERKING MET PROFESSIONALS, MET DE CLIËNT EN MET ZIJN
NETWERK
• De stem van de persoon, de hulpvraag staat centraal
Cliënt als expert in eigen functioneren
• Cliënt actief betrekken
• Professional als coach met expertise i.p.v. expert
• Een interdisciplinaire samenwerking
• Alle disciplines moeten eenzelfde taal spreken en op die manier in hetzelfde kader knn nadenken om de
KvL maximaal te vergroten
2. DE ICF
,2.1 SITUERING VAN DE ICF
ICF: International Classification of Functioning, Disability and Health
• Codebook gebaseerd op het biopsychosocial model
• Opgesteld door de WHO
• World Health Organisation
• Gespecialiseerde organisatie vd Verenigde Naties
• Doel: wereldwijde samenwerking op vlak van gezondheid
• Oorspronkelijk bedoeld om te kijken naar handicap/beperking/ziekte…
Nu: opengetrokken naar het algemene menselijk functioneren
2.2 DOEL VAN DE ICF
1. Breed kijken naar het totale menselijk functioneren begrijpen en studeren
• De impact van ziekte op het dagelijks leven
• Rekening houden met de persoonlijke, sociale en fysieke context waarin mensen functioneren (niet enkel
mensen met een handicap, ook mensen zonder problemen)
2. Eenduidig begrippenkader bieden
• Gemeenschappelijke taal voor verschillende beroepsgroepen
• Gegevens vergelijken tss verschillende landen, vakgebieden en sectoren
• Systematisch codestelsel voor informatiesystemen id gezondheidszorg
2.3 WAT IS DE ICF?
1. Het model schematische voorstelling
2. Het conceptueel kader biopsychosociale visie op het menselijk functioneren
3. Classificatiesysteem geheel van geordende termen om de componenten vh ICF-model in kaart te brengen
2.3.1 HET MODEL
- De termen zijn heel neutraal: beperking,
handicap, stoornissen staan er niet tussen
kan op elk gedrag toegepast worden
1 2 3
- Pijlen geven aan dat componenten circulair
op elkaar inwerken
4
1. Perspectief vh menselijk organisme: BIO
2. Perspectief vh menselijk handelen: PSYCHO
3. Perspectief vd mens als deelnemer ah maatschappelijk leven: SOCIAAL
4. Toevoeging van beïnvloedende factoren
2.3.2 ICF ALS CONCEPTUEEL KADER
, Conceptueel kader: geheel van begrippen, geheel van elementen dat een denkwijze weergeeft
Hier soort mensbeeld:
• Niet alleen naar individu kijken, maar naar hele context waarin hij leeft
• Niet alleen naar stoornissen kijken, maar naar het functioneren ih dagelijks leven
• Niet alleen kijken naar beperkingen, maar ook naar sterktes
KvG verbeteren!
Conceptueel kader is gebaseerd op de biopsychosociale visie op mensen
• Kijken naar individu in al zijn aspecten holistische mensvisie
• Rekening houdend met de context
• Cliënt als volwaardige partners zien en actief betrekken
Empowerment
KvG centraal stellen
• De stem vd persoon/de hulpvraag staat centraal
Professional als coach met expertise i.p.v. expert
Interdisciplinaire samenwerking tss verschillende disciplines en sectoren
2.3.3 ICF ALS CLASSIFICATIESYSTEEM
Classificatiesysteem: methode om een veelheid van elementen te ordenen volgens bepaalde principes of
eigenschappen
Bv.: kookboek voorgerecht, hoofdgerecht of dessert
ICF: elementen vh functioneren worden logisch geordend volgens ‘soort’
De elementen vh functioneren worden hiërarchisch (abstract specifiek) geordend in een structuur
HET CLASSIFICATIESYSTEEM
Het ICF-codeboek:
• Boek
• Online browser
• Website waarop je specifiek kan zoeken op de vertakkingen
OPBOUW VAN HET CLASSIFICATIESYSTEEM
2022-2023
BASIS VAN GEDRAG
HOOFDSTUK 1: HET ICF
1. VERSCHILLENDE REFERENTIEKADERS OM NAAR HET MENSELIJKE GEDRAG TE KIJKEN
1.1 HET BIOMEDISCHE MODEL
• Focus binnen de hulpverlening
• Beperking: ‘Tom voelt zich al een hele periode triest.’ moeilijk een biologische oorzaak te geven
• Doel hulpverlening: functioneren verbeteren/moeilijkheid wegwerken
Tom zich beter laten voelen.
• Hoe: professional als expert
Tom geeft probleem aan en de expert zal medicatie voorschrijven
Kritiek:
• Te beperkte blik: focus ligt op medicalisering
• De stem vd persoon wordt achterwege gelaten
• Samenleving sterk beïnvloed door biomedisch model
Wat met problemen die niet medisch opgelost knn worden?
1.2 HET SOCIALE MODEL
• Focus binnen de hulpverlening: de samenleving die de beperkingen veroorzaakt
Bv.: Tom raakt niet op de bus door slechte toegankelijkheid
• Doel hulpverlening: sociale en fysieke drempels id samenleving aanpakken
• Hoe: de professional vertrekt vd hulpvraag en rechten vd zorgvrager
Omgeving aanpassen want hulpverlener zet cliënt centraal
Kritiek:
• De maatschappij kan niet alle problemen oplossen nog steeds invloed vh lichamelijke
• Tunnelvisie als gevaar
1.3 HET BIOPSYCHOSOCIAAL MODEL
• Focus binnen de hulpverlening: een ruime blik op het individu
Zowel biologisch, sociaal als psychologisch
Individuele factoren als externe factoren
• Doel hulpverlening: kwaliteit van leven verbeteren
, Bv.: verlamming: niet inzetten om persoon terug te laten lopen, maar om omgeving rolstoelvriendelijk te
maken
• Hoe: professional als coach vd cliënt
Gaat vd krachten vd cliënt uit om op die manier te streven naar een zo hoog mogelijke levenskwaliteit
1.3.1 VISIE OP HET FUNCTIONEREN
• Holistische kijk op het functioneren
Iemand in zijn totaliteit bekijken, niet enkel focussen op problemen, maar ook op de sterktes van iemand
• Functioneren als circulair proces
Alles heeft invloed op elkaar (bio heeft invloed op psyche en socio)
Bv.: Chronische pijn zorgt ervoor dat je veel binnen blijft gevoel van eenzaamheid pijnen zullen erger
worden
• Functioneren als dynamisch gegeven
• Problemen zijn niet op elk moment hetzelfde, voortdurend in beweging
1.3.2 VISIE OP DE HULPVERLENING
• Cliënten zijn volwaardige burgers
Patiënten (focus op lijden)
• Kwaliteit van leven staat centraal
Alleen de cliënt weet wat hij het best wil
Bv.: Voor de ene rolstoelgebruiker kan dit zijn dat er een hellend vlak voorzien wordt, voor de andere kan
het zijn dat hij gewoon wil durven vragen voor hulp om uit de rolstoel te komen
• Cliënt als expert van eigen functioneren
• Participatie en empowerment in elke ondersteuningscontext
Uitgaan vd krachten en ze maximaal zichtbaar proberen te maken en te activeren
1.3.3 VISIE OP DE SAMENWERKING MET PROFESSIONALS, MET DE CLIËNT EN MET ZIJN
NETWERK
• De stem van de persoon, de hulpvraag staat centraal
Cliënt als expert in eigen functioneren
• Cliënt actief betrekken
• Professional als coach met expertise i.p.v. expert
• Een interdisciplinaire samenwerking
• Alle disciplines moeten eenzelfde taal spreken en op die manier in hetzelfde kader knn nadenken om de
KvL maximaal te vergroten
2. DE ICF
,2.1 SITUERING VAN DE ICF
ICF: International Classification of Functioning, Disability and Health
• Codebook gebaseerd op het biopsychosocial model
• Opgesteld door de WHO
• World Health Organisation
• Gespecialiseerde organisatie vd Verenigde Naties
• Doel: wereldwijde samenwerking op vlak van gezondheid
• Oorspronkelijk bedoeld om te kijken naar handicap/beperking/ziekte…
Nu: opengetrokken naar het algemene menselijk functioneren
2.2 DOEL VAN DE ICF
1. Breed kijken naar het totale menselijk functioneren begrijpen en studeren
• De impact van ziekte op het dagelijks leven
• Rekening houden met de persoonlijke, sociale en fysieke context waarin mensen functioneren (niet enkel
mensen met een handicap, ook mensen zonder problemen)
2. Eenduidig begrippenkader bieden
• Gemeenschappelijke taal voor verschillende beroepsgroepen
• Gegevens vergelijken tss verschillende landen, vakgebieden en sectoren
• Systematisch codestelsel voor informatiesystemen id gezondheidszorg
2.3 WAT IS DE ICF?
1. Het model schematische voorstelling
2. Het conceptueel kader biopsychosociale visie op het menselijk functioneren
3. Classificatiesysteem geheel van geordende termen om de componenten vh ICF-model in kaart te brengen
2.3.1 HET MODEL
- De termen zijn heel neutraal: beperking,
handicap, stoornissen staan er niet tussen
kan op elk gedrag toegepast worden
1 2 3
- Pijlen geven aan dat componenten circulair
op elkaar inwerken
4
1. Perspectief vh menselijk organisme: BIO
2. Perspectief vh menselijk handelen: PSYCHO
3. Perspectief vd mens als deelnemer ah maatschappelijk leven: SOCIAAL
4. Toevoeging van beïnvloedende factoren
2.3.2 ICF ALS CONCEPTUEEL KADER
, Conceptueel kader: geheel van begrippen, geheel van elementen dat een denkwijze weergeeft
Hier soort mensbeeld:
• Niet alleen naar individu kijken, maar naar hele context waarin hij leeft
• Niet alleen naar stoornissen kijken, maar naar het functioneren ih dagelijks leven
• Niet alleen kijken naar beperkingen, maar ook naar sterktes
KvG verbeteren!
Conceptueel kader is gebaseerd op de biopsychosociale visie op mensen
• Kijken naar individu in al zijn aspecten holistische mensvisie
• Rekening houdend met de context
• Cliënt als volwaardige partners zien en actief betrekken
Empowerment
KvG centraal stellen
• De stem vd persoon/de hulpvraag staat centraal
Professional als coach met expertise i.p.v. expert
Interdisciplinaire samenwerking tss verschillende disciplines en sectoren
2.3.3 ICF ALS CLASSIFICATIESYSTEEM
Classificatiesysteem: methode om een veelheid van elementen te ordenen volgens bepaalde principes of
eigenschappen
Bv.: kookboek voorgerecht, hoofdgerecht of dessert
ICF: elementen vh functioneren worden logisch geordend volgens ‘soort’
De elementen vh functioneren worden hiërarchisch (abstract specifiek) geordend in een structuur
HET CLASSIFICATIESYSTEEM
Het ICF-codeboek:
• Boek
• Online browser
• Website waarop je specifiek kan zoeken op de vertakkingen
OPBOUW VAN HET CLASSIFICATIESYSTEEM
