Recht
Les 1 woensdag 7 september uit powerpoint:
Blz 29-33 muv interpretatiemethoden en redeneerwijzen
Waarom recht?
- Orde houden
- Gelijke behandeling
- Bescherming
- Regelt alles
Wat is recht: alles wat je tegenkomt in het dagelijks leven valt terug te herleiden naar recht
Definitie recht: Recht ordent het gedrag van mensen door het stellen van regels en zorgt ervoor dat
mensen zich aan die regels houden.
4 Functies van recht
- Normatieve functie: straffen van iets wat we niet goed vinden
- Additionele functie: contracten of terwijl overeenkomen, wat niet in het contract geregeld is
regelt de wet. In contract is boven de wet
- Instrumentele functie: orde laten lopen van bijvoorbeeld verkeer stoplicht
- Geschil oplossende functie : ruzie -> geschil met iemand
Het positief recht: alle in Nederland geldende rechtsregels
Hierbij hoort niet:
- Regels van fatsoen
- Regels vanuit fatsoen
- Regels vanuit religie
Rechtsbronnen in Nederlandse recht:
- De wet
- De jurisprudentie: uitspraken van de rechter die al zijn geweest
- De gewoonte
- Verdragen en sommige besluiten van internationale organisaties
Soevereiniteit blijkt uit exclusieve bevoegdheid tot
- Wetgeving
- Rechtspraak
- Bestuur
Soevereine staten dulden van buitenaf geen macht boven zich tenzij ze dat zelf toestaan bijvoorbeeld
de EU
Gewoonterecht= recht vanuit tradities die er al zijn
Materieel recht= de inhoud van rechten en plichten
Formeel recht= de manier waarop het materieel recht gehandhaafd wordt, de procedure.
,Rechtsgebieden:
- Privaatrecht= burgerlijk recht: personen en familie recht, vermogensrecht
ondernemingsrecht
- Publiekrecht: strafrecht staatsrecht bestuursrecht
Publieksrecht
- Regels over de inrichting van de staat
- De bevoegdheden van de staat en de Uitvoering van taken die alleen de overheid mag doen
- Overheid VS burger
- Alleen de overheid kan publiekrechtelijk handelen.
Privaatrecht
- Burger VS burger
- Het privaatrecht regelt de rechtsverhoudingen tussen personen ( huur en verhuur)
- Ook de overheid kan privaatrechtelijk optreden -> overheid kan ook panden huren dan treed
hij dus op als een burger
- Strafrecht is boven de burger hier staan ze gelijk
Bestuursrecht
- Het bestuursrecht gaat over de bestuursactiviteit van de overheid, met name de relatie
tussen burger en overheid. ( vergunningen)
Staatsrecht
- Het staatsrecht kijkt naar de inrichting van de staat.
Strafrecht
- In het strafrecht worden misdrijven bedreigt met straf
Burgerlijk recht
- Het burgerlijk recht kijkt naar de juridische betrekkingen tussen personen
Wie zijn bevoegd om wetgeving te maken:
Op centraal niveau -> regering en staten generaal -> wet ( grondwet)
Op decentraal niveau -> provinciale staten (=provinciebestuur) -> verordening (
omgevingsverordening)
Op decentraal niveau -> gemeenteraad -> verordening ( APV)
Bevoegdheid tot wetgeving: omdat meerdere organen bevoegd zijn om wetgeving te maken, gelden
de volgende belangrijke voorrangsregels:
1. Hogere regels gaan boven lagere regels ( grondwet gaat boven de plaatselijke verordening (
APV))
2. Bijzondere regels gaan boven algemene regels ( Opiumwet (= gaat meer over drugs )gaat
boven wetboek van strafrecht)
, 3. Jongere regels gaan boven de oudere regels
Bevoegdheid tot wetgeving
Tot wie richt zich het recht?
Rechtssubjecten
Natuurlijk persoon rechtspersoon
Dragers van rechten en plichten
Natuurlijk persoon kan je in de gevangenis stoppen is een normaal persoon
Rechtspersoon= kan je niet zomaar in de gevangenis stoppen -> bedrijf zijn meer boetes en gaat
meer over bedrijven, het bedrijf is aansprakelijk
Verdragen -> grondwet -> wetten -> regeling/ verordeningen
Les 2 vrijdag 16 september inleiding strafrecht
Wat is strafrecht: regelt de rechtsverhoudingen tussen overheid en burgers en bedrijven als
wettelijke strafbepalingen worden overtreden
Dit kan de overheid doen omdat hij een geweldsmonopolie heeft
Wetboek van Strafrecht. Artikel 1. Artikel 1. 1. Geen feit is strafbaar dan uit
kracht van een daaraan voorafgegane wettelijke strafbepaling
1. Als iemand voor de rechtbank staat maar zijn daad is nog niet als strafbaar gesteld in de wet
dan word het niet als strafbaar verklaard
2. Als nadat iemand een daad heeft begaan in het wetboek komt te staan dat het strafbaar is,
dan is de verdachte niet strafbaar en worden gunstige bepalingen voor de verdachte
toegepast
Dit noem je ookwel het legaliteitsbeginsel
Strafrecht is alles en wetboek van strafrecht zijn aparte wetten
Strafrecht kan je indelen in 3 categorien
- Materieel recht : inhoud wetboek van strafrecht
- Formeel recht: proces wetboek van strafvordering -> hoe het proces moet lopen -> hoe
omgaan met bevoegdheden ( meer voor de autoriteiten)
- Bijzondere wetten: wet economische delicten opiumwet, zowel formeel als materiaal ->
bijzondere wetten gaan erboven.
, Strafprocedure
Welke 3 fases kent een strafprocedure:
1. Opsporing
2. Vervolging
3. Terechtzitting
Opdracht:
2 soorten overtredingen in het strafrecht
1. Misdrijven
2. Overtredingen
Staat in wetboek van strafrecht
- Misdrijven boek 2
- Overtredingen boek 3
Misdrijven:
Rechtbank
- 6 jaar verjaring
- Verwijtbaarheid en wederrechtelijkheid nodig
- Hogere maximale straffen en hogere categorie geldboetes
- Registratie wet op justitiele documentatie ( strafblad)
Overtredingen
- Kantonrechter
- 2 jaar verjaring
- Wederrechtelijkheid nodig
- Lagere maximale straffen en lagere categorie geldboetes
- Geen registratie wet op justitiele documentatie ( strafblad)
Strafbepaling
1. Delictsomschrijving
2. Sanctienorm -> maximale straf of maatregel die de rechter kan opleggen
Bestandsdelen: bewijzen die nodig zijn voor de daad
Strafoplegging in te delen in 3 categorien
1. Hoofdstraffen
- Gevangenisstraf: misdirjven
- Hectenis: overtredingen. In huis van bewaring -> tijdelijk
- Taakstraf: werkstraf en leerstraf
Les 1 woensdag 7 september uit powerpoint:
Blz 29-33 muv interpretatiemethoden en redeneerwijzen
Waarom recht?
- Orde houden
- Gelijke behandeling
- Bescherming
- Regelt alles
Wat is recht: alles wat je tegenkomt in het dagelijks leven valt terug te herleiden naar recht
Definitie recht: Recht ordent het gedrag van mensen door het stellen van regels en zorgt ervoor dat
mensen zich aan die regels houden.
4 Functies van recht
- Normatieve functie: straffen van iets wat we niet goed vinden
- Additionele functie: contracten of terwijl overeenkomen, wat niet in het contract geregeld is
regelt de wet. In contract is boven de wet
- Instrumentele functie: orde laten lopen van bijvoorbeeld verkeer stoplicht
- Geschil oplossende functie : ruzie -> geschil met iemand
Het positief recht: alle in Nederland geldende rechtsregels
Hierbij hoort niet:
- Regels van fatsoen
- Regels vanuit fatsoen
- Regels vanuit religie
Rechtsbronnen in Nederlandse recht:
- De wet
- De jurisprudentie: uitspraken van de rechter die al zijn geweest
- De gewoonte
- Verdragen en sommige besluiten van internationale organisaties
Soevereiniteit blijkt uit exclusieve bevoegdheid tot
- Wetgeving
- Rechtspraak
- Bestuur
Soevereine staten dulden van buitenaf geen macht boven zich tenzij ze dat zelf toestaan bijvoorbeeld
de EU
Gewoonterecht= recht vanuit tradities die er al zijn
Materieel recht= de inhoud van rechten en plichten
Formeel recht= de manier waarop het materieel recht gehandhaafd wordt, de procedure.
,Rechtsgebieden:
- Privaatrecht= burgerlijk recht: personen en familie recht, vermogensrecht
ondernemingsrecht
- Publiekrecht: strafrecht staatsrecht bestuursrecht
Publieksrecht
- Regels over de inrichting van de staat
- De bevoegdheden van de staat en de Uitvoering van taken die alleen de overheid mag doen
- Overheid VS burger
- Alleen de overheid kan publiekrechtelijk handelen.
Privaatrecht
- Burger VS burger
- Het privaatrecht regelt de rechtsverhoudingen tussen personen ( huur en verhuur)
- Ook de overheid kan privaatrechtelijk optreden -> overheid kan ook panden huren dan treed
hij dus op als een burger
- Strafrecht is boven de burger hier staan ze gelijk
Bestuursrecht
- Het bestuursrecht gaat over de bestuursactiviteit van de overheid, met name de relatie
tussen burger en overheid. ( vergunningen)
Staatsrecht
- Het staatsrecht kijkt naar de inrichting van de staat.
Strafrecht
- In het strafrecht worden misdrijven bedreigt met straf
Burgerlijk recht
- Het burgerlijk recht kijkt naar de juridische betrekkingen tussen personen
Wie zijn bevoegd om wetgeving te maken:
Op centraal niveau -> regering en staten generaal -> wet ( grondwet)
Op decentraal niveau -> provinciale staten (=provinciebestuur) -> verordening (
omgevingsverordening)
Op decentraal niveau -> gemeenteraad -> verordening ( APV)
Bevoegdheid tot wetgeving: omdat meerdere organen bevoegd zijn om wetgeving te maken, gelden
de volgende belangrijke voorrangsregels:
1. Hogere regels gaan boven lagere regels ( grondwet gaat boven de plaatselijke verordening (
APV))
2. Bijzondere regels gaan boven algemene regels ( Opiumwet (= gaat meer over drugs )gaat
boven wetboek van strafrecht)
, 3. Jongere regels gaan boven de oudere regels
Bevoegdheid tot wetgeving
Tot wie richt zich het recht?
Rechtssubjecten
Natuurlijk persoon rechtspersoon
Dragers van rechten en plichten
Natuurlijk persoon kan je in de gevangenis stoppen is een normaal persoon
Rechtspersoon= kan je niet zomaar in de gevangenis stoppen -> bedrijf zijn meer boetes en gaat
meer over bedrijven, het bedrijf is aansprakelijk
Verdragen -> grondwet -> wetten -> regeling/ verordeningen
Les 2 vrijdag 16 september inleiding strafrecht
Wat is strafrecht: regelt de rechtsverhoudingen tussen overheid en burgers en bedrijven als
wettelijke strafbepalingen worden overtreden
Dit kan de overheid doen omdat hij een geweldsmonopolie heeft
Wetboek van Strafrecht. Artikel 1. Artikel 1. 1. Geen feit is strafbaar dan uit
kracht van een daaraan voorafgegane wettelijke strafbepaling
1. Als iemand voor de rechtbank staat maar zijn daad is nog niet als strafbaar gesteld in de wet
dan word het niet als strafbaar verklaard
2. Als nadat iemand een daad heeft begaan in het wetboek komt te staan dat het strafbaar is,
dan is de verdachte niet strafbaar en worden gunstige bepalingen voor de verdachte
toegepast
Dit noem je ookwel het legaliteitsbeginsel
Strafrecht is alles en wetboek van strafrecht zijn aparte wetten
Strafrecht kan je indelen in 3 categorien
- Materieel recht : inhoud wetboek van strafrecht
- Formeel recht: proces wetboek van strafvordering -> hoe het proces moet lopen -> hoe
omgaan met bevoegdheden ( meer voor de autoriteiten)
- Bijzondere wetten: wet economische delicten opiumwet, zowel formeel als materiaal ->
bijzondere wetten gaan erboven.
, Strafprocedure
Welke 3 fases kent een strafprocedure:
1. Opsporing
2. Vervolging
3. Terechtzitting
Opdracht:
2 soorten overtredingen in het strafrecht
1. Misdrijven
2. Overtredingen
Staat in wetboek van strafrecht
- Misdrijven boek 2
- Overtredingen boek 3
Misdrijven:
Rechtbank
- 6 jaar verjaring
- Verwijtbaarheid en wederrechtelijkheid nodig
- Hogere maximale straffen en hogere categorie geldboetes
- Registratie wet op justitiele documentatie ( strafblad)
Overtredingen
- Kantonrechter
- 2 jaar verjaring
- Wederrechtelijkheid nodig
- Lagere maximale straffen en lagere categorie geldboetes
- Geen registratie wet op justitiele documentatie ( strafblad)
Strafbepaling
1. Delictsomschrijving
2. Sanctienorm -> maximale straf of maatregel die de rechter kan opleggen
Bestandsdelen: bewijzen die nodig zijn voor de daad
Strafoplegging in te delen in 3 categorien
1. Hoofdstraffen
- Gevangenisstraf: misdirjven
- Hectenis: overtredingen. In huis van bewaring -> tijdelijk
- Taakstraf: werkstraf en leerstraf
