Geschiedenis samenvatting Duitsland in Europa 1918-1991
1 Zwakke plekken van de Republiek van Weimar
Democratie van Republiek Weimar was vanaf begin wankel: 1 Sociaaldemocratische
regering moest de wapenstilstand tekenen in de oorlog die door keizerrijk was
begonnen en verloren 2 Groot deel van bevolking had weinig vertrouwen in leider 3
Economie stond er slecht voor.
Ook kreeg de regering tegenstand van: 1 De communisten (KPD) deden alleen mee
om propaganda te maken voor eigen ideaal, wilden zelf alle macht 2 Nationalisten en
conservatieven wilden het keizerrijk terug met meer macht voor hun (zij kwamen met
Dolkstootlegende) 3Teleurgestelde ex-soldaten (adel) sloten zich aan bij
communistische, conservatieve of fascistische groepen
De regering werd verantwoordelijk voor: 1 Nederlaag in de Eerste wereldoorlog 2
Opgelegde Verdrag van Versailles uit 1919 3 Het hieruit voortvloeiende slechte
economische toestand.
Wat het Verdrag van Versailles inhield: 1 enorme herstelbetalingen 2 afstaan
grondgebieden 3 ontwapenen.
De herstelbetalingen zorgde voor een slechte economische toestand, er werd veel
geld bijgedrukt en er ontstond een enorme inflatie. Halverwege de jaren 20 bloeide
de Duitse economie enigszins: 1 verzoeningspolitiek met Frankrijk 2 het Dawesplan
(1924) (jaarlijkse aandeel aflossing herstelbetalingen gekoppeld aan economische
draagkracht, leningen verstrekken en daarna vertrek bezettingsgroepen in
Ruhrgebied). Hierdoor kon een stabiele regering ontstaan.
2 De nazi’s profiteren van de economische crisis van 1929
Er was een economische crisis door de Amerikaanse Beurskrach, gevolgen: talloze
faillissementen, sterke daling productie en grote werkloosheid. De crisis sloeg over
naar Europa, Amerikaanse leningen werden teruggevraagd. De crisis was gunstig
voor de nazi’s: 1 Het wordt ook een politieke crisis: regering valt in 1930 uiteen en er
kwam geen nieuwe regering dus kwam er een noodtoestand met noodvorderingen 2
Vooral de NSDAP profiteert van de crisis (en haar Führer): dit zijn de nazi’s,
opgericht in 1920 en groeide uit tot een massaorganisatie door propaganda en
paramilitair vertoon).
Kenmerken van fascisme: 1 totalitaire ideologie 2 negatief 3 belang van de eigen
groep voorop gesteld 3 ultranationalistisch 4 willen één corporatieve staat 5 mensen
zijn niet gelijk 6 aan het hoofd staat één leider 7 beheerst alle uitingen van de cultuur
in de staat 8 verstand als basis voor handelen minder geschikt dan gevoel 9
verheerlijking daad 10 vrouwen moeten veel kinderen voortbrengen en voor hun
gezin zorgen.
Het Duitse fascisme (nationaalsocialisme) had twee aanvullende kenmerken: 1
rassenleer van de nazi’s: hoogwaardig ras (Arische ras), minderwaardige rassen
(Slaven in Oost-Europa en gekleurde bevolking) verderfelijke rassen (zigeuners,
joden (antisemitisme)) 2 Lebensraum in Oost-Europa: grondgebied Duitsland
vergroten.
3 De nazi´s grijpen de macht
Hitler werd benoemd tot rijkskanselier in 1933; in 1932 behaalde de NSDAP 37% van
, de zetels er werd de grootste partij op de rijksdag. Hitler eiste toen het
Rijkskanselierschap voor zich, hier waren Rijkskanselier Von Papen en premier Von
Hindenburg tegen en besloten tot nieuwe verkiezingen, dit veranderde weinig. Hitler
werd Rijkskanselier (30 januari 1933) en Von papen vicekanselier.
Al op 1 februari ontbond hij de Rijksdag en schreef nieuwe verkiezingen uit. Hij
verwachte de absolute meerderheid en daarvoor moest terreur van het partijleger
NSDAP zorgen (de SA): 1 De nazi’s geven de communisten (KPD en de Komintern)
de schuld van de brand in het gebouw van de Rijksdag (27 februari 1933) 2 De nazi’s
ontnemen de communisten hun burgerrechten (door noodvordering).
Op 5 maart 1933 werd een nieuwe Rijksdag gekozen, NSAP kreeg 44%. Hij wilde
alleen verder gaan en deed dit met de Machtigingswet, belangrijke artikelen: wetten
kunnen behalve op de in de grondwet beschreven wijze ook door de regering worden
uitgevaardigd en door de regering uitgevaardigde wetten kunnen van de grondwet
afwijken (uitschakeling Rijksdag, Rijkspresident, grondwet).
De nazi’s schakelden bronnen voor georganiseerd verzet uit: vakbonden (vervangen
door DAF), andere politieke partijen (eenpartijstaat), een deel van de SA (met hulp
van de SS en onderafdeling SA volgde de Nacht van de lange messen (30 juni
1934), President Von Hindenburg, leger, kerken (maken bondgenoten). De nazi’s
noemde hun Duitsland het Derde Rijk (eerste uit middeleeuwen, tweede Duitsland
van Bismarck en Wilhelm II)
4 Nazificeren van de samenleving
Met het nazificeren van de Duitse samenleving wordt het organiseren van de
samenleving bedoeld volgens de leer van de nazi’s, kenmerken:
1 Jeugd wordt genazificeerd op school en in organisaties: opvoeden volgens geest
nationaalsocialisme (strijdbaar, nationalistisch en rassenbewust), er kwam een
jeugdbeweging de HitlerJugend en Bund Deutscher Mädel 2 Kunst en publiciteit
komen in de greep van de nazi’s: er kwam ministerie voor Volksvoorlichting en
Propaganda onder leiding van Joseph Goebbels, met veel radio’s en een
Rijkscultuurkamer 3 Bedrijfsleven en landbouw ingeschakeld ter voorbereiding van
een oorlog: onder leiding van de nazi’s en zelfvoorzienend 4 Vrouwen worden als
moeder verheerlijkt en in het werk gediscrimineerd 5 Propaganda en terreur om de
nazificatie te doen slagen: taken van de ss waren: beschermen leiders NSDAP,
beschermen nationaalsocialistisch staat door uitschakelen tegenstanders en beheer
concentratiekampen, eigen troepmacht Waffen-SS, mensen vermoorden in
vernietigingskampen (Leider werd Heinrich Himmler).
Iedereen die niet behoorde tot de nazi-Volksgemeinschaft werd slachtoffer en
moesten worden uitgeschakeld door concentratiekampen (gevangenissen werden te
klein). De Joden werden steeds meer geïsoleerd en geterroriseerd om ze tot
emigratie te dwingen, gebeurde in stappen: 1 April 1933: boycot joodse winkels en
ontslaan 2 1935: afkondiging van de Neurenberger wetten (niet meer trouwen met
Duitse bloed) 3 1938: de verboden voor joden plekken. Joden die zich verzette
verdwenen naar concentratiekampen. Ook was er veel straatterreur zoals de
Reichskristallnacht (november 1938). Na het uitbreken van de oorlog richtte de
rassenpolitiek zich ook tegen de Joden in bezette gebieden, er kwam een Endlösung
dat neerkwam op genocide en er ontstonden vernietigingskampen, verschillende
soorten: kampen om zoveel mogelijk te vermoorden, kampen zowel als werk en
1 Zwakke plekken van de Republiek van Weimar
Democratie van Republiek Weimar was vanaf begin wankel: 1 Sociaaldemocratische
regering moest de wapenstilstand tekenen in de oorlog die door keizerrijk was
begonnen en verloren 2 Groot deel van bevolking had weinig vertrouwen in leider 3
Economie stond er slecht voor.
Ook kreeg de regering tegenstand van: 1 De communisten (KPD) deden alleen mee
om propaganda te maken voor eigen ideaal, wilden zelf alle macht 2 Nationalisten en
conservatieven wilden het keizerrijk terug met meer macht voor hun (zij kwamen met
Dolkstootlegende) 3Teleurgestelde ex-soldaten (adel) sloten zich aan bij
communistische, conservatieve of fascistische groepen
De regering werd verantwoordelijk voor: 1 Nederlaag in de Eerste wereldoorlog 2
Opgelegde Verdrag van Versailles uit 1919 3 Het hieruit voortvloeiende slechte
economische toestand.
Wat het Verdrag van Versailles inhield: 1 enorme herstelbetalingen 2 afstaan
grondgebieden 3 ontwapenen.
De herstelbetalingen zorgde voor een slechte economische toestand, er werd veel
geld bijgedrukt en er ontstond een enorme inflatie. Halverwege de jaren 20 bloeide
de Duitse economie enigszins: 1 verzoeningspolitiek met Frankrijk 2 het Dawesplan
(1924) (jaarlijkse aandeel aflossing herstelbetalingen gekoppeld aan economische
draagkracht, leningen verstrekken en daarna vertrek bezettingsgroepen in
Ruhrgebied). Hierdoor kon een stabiele regering ontstaan.
2 De nazi’s profiteren van de economische crisis van 1929
Er was een economische crisis door de Amerikaanse Beurskrach, gevolgen: talloze
faillissementen, sterke daling productie en grote werkloosheid. De crisis sloeg over
naar Europa, Amerikaanse leningen werden teruggevraagd. De crisis was gunstig
voor de nazi’s: 1 Het wordt ook een politieke crisis: regering valt in 1930 uiteen en er
kwam geen nieuwe regering dus kwam er een noodtoestand met noodvorderingen 2
Vooral de NSDAP profiteert van de crisis (en haar Führer): dit zijn de nazi’s,
opgericht in 1920 en groeide uit tot een massaorganisatie door propaganda en
paramilitair vertoon).
Kenmerken van fascisme: 1 totalitaire ideologie 2 negatief 3 belang van de eigen
groep voorop gesteld 3 ultranationalistisch 4 willen één corporatieve staat 5 mensen
zijn niet gelijk 6 aan het hoofd staat één leider 7 beheerst alle uitingen van de cultuur
in de staat 8 verstand als basis voor handelen minder geschikt dan gevoel 9
verheerlijking daad 10 vrouwen moeten veel kinderen voortbrengen en voor hun
gezin zorgen.
Het Duitse fascisme (nationaalsocialisme) had twee aanvullende kenmerken: 1
rassenleer van de nazi’s: hoogwaardig ras (Arische ras), minderwaardige rassen
(Slaven in Oost-Europa en gekleurde bevolking) verderfelijke rassen (zigeuners,
joden (antisemitisme)) 2 Lebensraum in Oost-Europa: grondgebied Duitsland
vergroten.
3 De nazi´s grijpen de macht
Hitler werd benoemd tot rijkskanselier in 1933; in 1932 behaalde de NSDAP 37% van
, de zetels er werd de grootste partij op de rijksdag. Hitler eiste toen het
Rijkskanselierschap voor zich, hier waren Rijkskanselier Von Papen en premier Von
Hindenburg tegen en besloten tot nieuwe verkiezingen, dit veranderde weinig. Hitler
werd Rijkskanselier (30 januari 1933) en Von papen vicekanselier.
Al op 1 februari ontbond hij de Rijksdag en schreef nieuwe verkiezingen uit. Hij
verwachte de absolute meerderheid en daarvoor moest terreur van het partijleger
NSDAP zorgen (de SA): 1 De nazi’s geven de communisten (KPD en de Komintern)
de schuld van de brand in het gebouw van de Rijksdag (27 februari 1933) 2 De nazi’s
ontnemen de communisten hun burgerrechten (door noodvordering).
Op 5 maart 1933 werd een nieuwe Rijksdag gekozen, NSAP kreeg 44%. Hij wilde
alleen verder gaan en deed dit met de Machtigingswet, belangrijke artikelen: wetten
kunnen behalve op de in de grondwet beschreven wijze ook door de regering worden
uitgevaardigd en door de regering uitgevaardigde wetten kunnen van de grondwet
afwijken (uitschakeling Rijksdag, Rijkspresident, grondwet).
De nazi’s schakelden bronnen voor georganiseerd verzet uit: vakbonden (vervangen
door DAF), andere politieke partijen (eenpartijstaat), een deel van de SA (met hulp
van de SS en onderafdeling SA volgde de Nacht van de lange messen (30 juni
1934), President Von Hindenburg, leger, kerken (maken bondgenoten). De nazi’s
noemde hun Duitsland het Derde Rijk (eerste uit middeleeuwen, tweede Duitsland
van Bismarck en Wilhelm II)
4 Nazificeren van de samenleving
Met het nazificeren van de Duitse samenleving wordt het organiseren van de
samenleving bedoeld volgens de leer van de nazi’s, kenmerken:
1 Jeugd wordt genazificeerd op school en in organisaties: opvoeden volgens geest
nationaalsocialisme (strijdbaar, nationalistisch en rassenbewust), er kwam een
jeugdbeweging de HitlerJugend en Bund Deutscher Mädel 2 Kunst en publiciteit
komen in de greep van de nazi’s: er kwam ministerie voor Volksvoorlichting en
Propaganda onder leiding van Joseph Goebbels, met veel radio’s en een
Rijkscultuurkamer 3 Bedrijfsleven en landbouw ingeschakeld ter voorbereiding van
een oorlog: onder leiding van de nazi’s en zelfvoorzienend 4 Vrouwen worden als
moeder verheerlijkt en in het werk gediscrimineerd 5 Propaganda en terreur om de
nazificatie te doen slagen: taken van de ss waren: beschermen leiders NSDAP,
beschermen nationaalsocialistisch staat door uitschakelen tegenstanders en beheer
concentratiekampen, eigen troepmacht Waffen-SS, mensen vermoorden in
vernietigingskampen (Leider werd Heinrich Himmler).
Iedereen die niet behoorde tot de nazi-Volksgemeinschaft werd slachtoffer en
moesten worden uitgeschakeld door concentratiekampen (gevangenissen werden te
klein). De Joden werden steeds meer geïsoleerd en geterroriseerd om ze tot
emigratie te dwingen, gebeurde in stappen: 1 April 1933: boycot joodse winkels en
ontslaan 2 1935: afkondiging van de Neurenberger wetten (niet meer trouwen met
Duitse bloed) 3 1938: de verboden voor joden plekken. Joden die zich verzette
verdwenen naar concentratiekampen. Ook was er veel straatterreur zoals de
Reichskristallnacht (november 1938). Na het uitbreken van de oorlog richtte de
rassenpolitiek zich ook tegen de Joden in bezette gebieden, er kwam een Endlösung
dat neerkwam op genocide en er ontstonden vernietigingskampen, verschillende
soorten: kampen om zoveel mogelijk te vermoorden, kampen zowel als werk en
