Overgevoeligheidsreacties
Er zijn 4 verschillende soorten overgevoeligheidsreacties die onderverdeeld worden op basis van hun
werkingsmechanisme.
1. Allergische reactie = type 1 overgevoelige reactie. Deze reactie gaat gebruik maken van IgE.
Deze IgEs worden gecrosslinked aan de MAST cellen en basofiele zodat deze getriggerd
worden om hun granullen vrij te zetten zodat de inhoud van deze granullen kan vrijkomen
en de allergische reactie kan uitlokken. Voorbeelden van allergische reacties: anaphylaxise
shock, hooikoorts, allergie aan eten, astma…
2. Type 2 gevoeligheidsreactie is IgG en IgM gemedieerd. Deze antistoffen zijn gericht op
oppervlakte antigenen (vaak op rode bloedcellen). Bij een foute bloedtransfusie
bijvoorbeeld kan deze reactie ontstaan. Het complement systeem en de ADCC machinerie
gaan dan geactiveerd worden zodat de target cel met het anitgen gelyseerd wordt (=kapot).
3. Type 3 is een immuuncomplex gemedieerde gevoeligheidsreactie. Deze antigenen gaan
gericht zijn tegen soluble antigenen en gaan samen een complex vormen in de gewichten en
haarvaten en geven een ontstekingsreactie. De neutrofiel staat hier centraal en dit geeft
aanleiding tot serum ziektes en een aantal andere autoimmuunziekten
4. Late type sensitivity: dde T-cel staat hier centraal, vooral de TH1 cel en een beetje de TH2
cel. De cytokines en de macrofaag activatie gaat de gevoeligheid geven
, De 4de reactie kan gescheiden worden van de andere 3 omdat deze veel langer duurt (min 24 of zelfs
48u terwijl de eerste 3 reacties gaan optreden binnen een aantal minuten. Overgevoeligheidsreactie
is ook niet altijd de juiste benaming, want het kan ook soms een ongepaste reactie zijn (foute
bloedtransfusie) en er is dus niet altijd een overactiviteit van het immuunsysteem.
Type 1 overgevoelige reactie: allergische reactie
Deze reactie komt het meeste voor van de 4. Het zijn de allergenen (antigenen) die deze reactie gaan
veroorzaken. Deze allergenen kunnen verschillende stoffen zijn van verschillende afkomsten:
- Planten: grassen, berke boom
- Voedselallergie: noten, melk bij baby’s
- Van dieren: katten en honden haren of huidschilfers, huisstofmijt
- Medicatie: penicilline, aspirine, latex (condoom)
Atopie
Atopie is de erfelijke aanleg om type 1 overgevoeligheid te ontwikkelen.
De allergenen kunnen in ons lichaam terecht komen en gaan via drenairende lymfeknopen in de milt
terechtkomen. Hier gaan de B-cellen wachten op antigenen (allergeen in dit geval) zodat het
allergeen kan binden aan de B-cel receptor van de naïeve B cel. Hierdoor worden de B-cellen
gecrosslinked en kunnen ze de allergenen internaliseren, verknippen en verder prosessen zodat het
gepresenteerd kan worden aan de T-cellen en macrofagen. Deze cellen kunnen dan cytokines
vrijzetten zodat de T-cel omgevormd kan worden naar een TH2 cel, die dan IL4 en IL13 kan
aanmaken zodat er een klasse switch gebeurt bij de B-cel naar IgE. Deze IgEs zijn uitsluitend tegen
deze allergeen.
De plasma en memory cellen met de IgE immunoglobulines zijn gevormd en de antistoffen kunnen
nu in de circulatie terecht komen en kunnen binden aan de MAST cellen. Indien de MAST cellen met
IgE en met het allergeen kunnen binden/gecrosslinkt worden, kunnen deze MAST cellen geactiveerd
worden. Door de activatie van deze cellen gaan de granullen degranuleren en gaat er een hele reeks
aan reacties optreden door al de stoffen die vrijkomen: activatie van glasse spieren,
bronchoconstrictie, vasodilatatie, verhoogde permeabiliteit van de bloedvaten, productie van mucus
door de mucosale cellen (door IL13), activatie van de bloedplaatjes die ook nog verder interleukines
kunnen aanmaken, activatie van sensorische zenuwen die jeuk en irritatie kunnen geven en tot slot
de activatie van de basofielen en eosinofielen.
Er zijn 4 verschillende soorten overgevoeligheidsreacties die onderverdeeld worden op basis van hun
werkingsmechanisme.
1. Allergische reactie = type 1 overgevoelige reactie. Deze reactie gaat gebruik maken van IgE.
Deze IgEs worden gecrosslinked aan de MAST cellen en basofiele zodat deze getriggerd
worden om hun granullen vrij te zetten zodat de inhoud van deze granullen kan vrijkomen
en de allergische reactie kan uitlokken. Voorbeelden van allergische reacties: anaphylaxise
shock, hooikoorts, allergie aan eten, astma…
2. Type 2 gevoeligheidsreactie is IgG en IgM gemedieerd. Deze antistoffen zijn gericht op
oppervlakte antigenen (vaak op rode bloedcellen). Bij een foute bloedtransfusie
bijvoorbeeld kan deze reactie ontstaan. Het complement systeem en de ADCC machinerie
gaan dan geactiveerd worden zodat de target cel met het anitgen gelyseerd wordt (=kapot).
3. Type 3 is een immuuncomplex gemedieerde gevoeligheidsreactie. Deze antigenen gaan
gericht zijn tegen soluble antigenen en gaan samen een complex vormen in de gewichten en
haarvaten en geven een ontstekingsreactie. De neutrofiel staat hier centraal en dit geeft
aanleiding tot serum ziektes en een aantal andere autoimmuunziekten
4. Late type sensitivity: dde T-cel staat hier centraal, vooral de TH1 cel en een beetje de TH2
cel. De cytokines en de macrofaag activatie gaat de gevoeligheid geven
, De 4de reactie kan gescheiden worden van de andere 3 omdat deze veel langer duurt (min 24 of zelfs
48u terwijl de eerste 3 reacties gaan optreden binnen een aantal minuten. Overgevoeligheidsreactie
is ook niet altijd de juiste benaming, want het kan ook soms een ongepaste reactie zijn (foute
bloedtransfusie) en er is dus niet altijd een overactiviteit van het immuunsysteem.
Type 1 overgevoelige reactie: allergische reactie
Deze reactie komt het meeste voor van de 4. Het zijn de allergenen (antigenen) die deze reactie gaan
veroorzaken. Deze allergenen kunnen verschillende stoffen zijn van verschillende afkomsten:
- Planten: grassen, berke boom
- Voedselallergie: noten, melk bij baby’s
- Van dieren: katten en honden haren of huidschilfers, huisstofmijt
- Medicatie: penicilline, aspirine, latex (condoom)
Atopie
Atopie is de erfelijke aanleg om type 1 overgevoeligheid te ontwikkelen.
De allergenen kunnen in ons lichaam terecht komen en gaan via drenairende lymfeknopen in de milt
terechtkomen. Hier gaan de B-cellen wachten op antigenen (allergeen in dit geval) zodat het
allergeen kan binden aan de B-cel receptor van de naïeve B cel. Hierdoor worden de B-cellen
gecrosslinked en kunnen ze de allergenen internaliseren, verknippen en verder prosessen zodat het
gepresenteerd kan worden aan de T-cellen en macrofagen. Deze cellen kunnen dan cytokines
vrijzetten zodat de T-cel omgevormd kan worden naar een TH2 cel, die dan IL4 en IL13 kan
aanmaken zodat er een klasse switch gebeurt bij de B-cel naar IgE. Deze IgEs zijn uitsluitend tegen
deze allergeen.
De plasma en memory cellen met de IgE immunoglobulines zijn gevormd en de antistoffen kunnen
nu in de circulatie terecht komen en kunnen binden aan de MAST cellen. Indien de MAST cellen met
IgE en met het allergeen kunnen binden/gecrosslinkt worden, kunnen deze MAST cellen geactiveerd
worden. Door de activatie van deze cellen gaan de granullen degranuleren en gaat er een hele reeks
aan reacties optreden door al de stoffen die vrijkomen: activatie van glasse spieren,
bronchoconstrictie, vasodilatatie, verhoogde permeabiliteit van de bloedvaten, productie van mucus
door de mucosale cellen (door IL13), activatie van de bloedplaatjes die ook nog verder interleukines
kunnen aanmaken, activatie van sensorische zenuwen die jeuk en irritatie kunnen geven en tot slot
de activatie van de basofielen en eosinofielen.
