• Wrong document? Swap it for free
  • Written by students who passed
  • Immediately available after payment
  • Read online or as PDF
Sell
Where do you study
Your language
Document preview thumbnail
Preview 3 out of 16 pages
Summary

Samenvatting Geschiedenis tijdvak 9, havo 4/5

Document preview thumbnail
Preview 3 out of 16 pages

geschiedenis tijdvak 9. worden beide oorlogen en de tijd ertussenin uitgelegd. is examenstof en toets stof voor havo 4/5

Content preview

Geschiedenis tijdvak 9:

Tijd van wereldoorlogen (1900-1950)
Moderne tijd

Kenmerkend aspect:
Het voeren van twee wereldoorlogen (WO1 en WO2)

WO1:
Hoe ontstaat WO1?
Oorzaken WO1:
Frans Duitse oorlog:
Oorlog tussen Frankrijk en Duitsland in 1871. Een koninkrijk van Duitsland was
Pruisen. Die wilde ervoor zorgen dat alle koninkrijken van Duitsland 1 werden. Er
hadden zich er al veel aangesloten maar de laatste paar waren nog niet overtuigd.
Dus Pruisen wilde goede oorlog met sterk land om te laten zien aan de overige
koninkrijken dat ze goed kunnen samenwerken. Ze verslaan uiteindelijk Frankrijk en
zo vormde Duitsland 1 land.
Fransen wouden hierdoor wraak. Zo ontstaat er een slechte relatie tussen Duitsland
en Frankrijk.

Omdat Duitsland een land werd, werd het machtsevenwicht verstoort. Die kwam bij
de grote jongens van Europa. Groot-Brittannië, Rusland, Oostenrijk-Hongarije en
Frankrijk.

Oorzaak 2:
Bewapening:
Landen in Europa raken geïndustrialiseerd. Hierdoor ook vernieuwing in het leger.
Zoals nieuwe wapens en groter leger. Dit geef ook status aan een land. Duitsland
was hier ook mee bezig en dat vond Engeland eng, dus gingen meer wapens maken.
Dat vond Frankrijk weer eng en die gingen dat ook doen. Er ontstaan al spanningen
tussen landen.
Voorbeeld wapens:
- Gasmaskers
- Onderzeeërs
- Machinegeweren

Oorzaak 3:
Blokvorming/bondgenootschappen:
Heeft te maken met de komst van Duitsland, landen werden hierdoor bang en gingen
samenwerken. Frankrijk ging samenwerken met Rusland en Engeland omdat ze
allemaal een hekel hadden aan Duitsland. Frankrijk had hekel aan Duitsland door
vernedering oorlog. Engeland had hekel aan Duitsland door wapenvernieuwing.
Rusland had hekel aan Oostenrijk Hongarije, daar woonde veel verschillende volken.
Omdat dat telkens kleine groepen waren wou Rusland dit veroveren omdat dit
makkelijk is.

,2 groepen:
Centralen:
- Duitsland
- Bulgarije
- Oostenrijk-Hongarije
Andere groep:
- Frankrijk
- Rusland
- Groot-Brittannië

Oorzaak 4:
Nationalisme:
Groep Kroaten in Oostenrijk Hongarije streven naar eigen land. Nationalisme kan
zorgen voor spanningen. Duitsers voelde zich beter dan andere landen.

Oorzaak 5:
Modern imperialisme:
Innemen van koloniën. Dit lijdt tot spanningen omdat dit tot een wedstrijd tussen
landen leidt wie er de meeste en beste koloniën in het bezit had. Zo kwamen er
onderling discussies van wie welke kolonie wou. Hoe meer koloniën je had hoe
machtiger en meer status je had.

Oorzaak 6:
Dit is de directe oorzaak/aanleiding:
Moord op de kroonprins Franz Ferdinand van Oostenrijk Hongarije. Hij werd
vermoord door Gavrilo Princip omdat hij een statement wilden maken dat het volk het
er niet mee eens was. Bosnië wou bij Servië horen namelijk.
Hierdoor verklaarde Oostenrijk Hongarije de oorlog aan Servië, alleen Servië was
bevriend met Rusland en zo ontstond de oorlog. Er ontstond een soort van
sneeuwbaleffect.

De eerste wereldoorlog
Kenmerkend aspect:
Het voeren van twee wereldoorlogen:

Er ontstond een tweefrontenoorlog. De Duitsers wouden dit voorkomen dus maakte
het von schlieffenplan. De Duitsers gingen via België zodat ze het Franse leger niet
tegenkwamen, Parijs aanvallen. Het nadeel hieraan is dat ze via België gingen en
België dus betrokken werd bij de oorlog. Dit was ook de druppel voor Engeland om
deel te nemen aan de oorlog. Rusland had veel troepen maar geen goed leger. Om
die troepen na Duitsland te sturen duurde erg lang.
Duitsland ging dit voor en gingen met de trein en soldaten naar Rusland. Uiteindelijk
mislukt het von schlieffenplan enkele km voor Parijs. Fransen wisten de Duitsers
tegen te houden.

De verdediging is sterker geworden als de aanval. Er werden bijvoorbeeld
loopgraven gemaakt om zichzelf beter te verdedigen. Eigenlijk is het een stelsel van
gleuven met vaak prikkeldaad. Ook werden hier de aanvallende troepen mee
vertraagd. Ging van België tot Zwitserse grens.

, Keerpunten WO1:
Voor Rusland werd de oorlog te veel. Het ging erg slecht met Rusland in de vorm
van slachtoffers en voedseltekort. Er ontstaat een Russische revolutie. In het
oostfront was het een bewegelijke oorlog.
Rusland was dus verslagen dus Duitsland stuurt te troepen naar het westen. Maar
Amerika begint zich er te bemoeien. Ze kregen last van Duitsland via duikboten
omdat Duitsland alle boten in de Noordzee deden aanvallen. Ook dus de
Amerikaanse schepen. Dit vond Amerika niet leuk en ging zich dus bemoeien met de
oorlog.

Burgerbevolking werd betrokken:
1e wereldoorlog werd iedereen betrokken. Het was een totale oorlog. Fabrieken
kregen bijvoorbeeld de opdracht om wapens te maken, en bijvoorbeeld het automerk
Renault maakte tanks en dergelijke om bij te dragen aan de oorlog. Het werd dus
ook een oorlogseconomie. En omdat zoveel mannen naar het front trokken, moesten
de vrouwen werken in de fabrieken. Dit leidde ook weer tot algemeen kiesrecht van
de vrouwen.

Er was veel enthousiasme en de Duitsers hadden vertrouwen in de oorlog dat ze
zouden winnen. Maar de verdediging was sterker dan de Duitse aanval. De
omstandigheden van de Duitsers was slecht. Mensen waren bang en het was koud
en modderig en er was slechte hygiëne. Het enthousiasme was eigenlijk zo goed als
weg. Er waren ook veel verwondingen aan de soldaten.

Einde van de WO1:
duurde even voordat Amerika kwam. Lange reistijd. Dus duisters wouden snel een
grote aanval doen voordat Amerika kwam. Dus ze deden een grote laatste aanval
maar die mislukt uiteindelijk en de Duitsers werden tegengehouden.
Daardoor kwamen er onderhandelingen met Duitsland en dergelijke en daar kwam
uiteindelijk vrede uit.

Verdrag van Versailles:
Duitsland werd dus als schuldige aangewezen. Daardoor moest Duitsland veel
gebied afstaan. De gebieden zijn van Duitsland zelf maar ook de kolonies. Ook
moest Duitsland zijn leger inkrimpen. Het Rijnland (gedeelte Duitsland bij de Rijn)
moest gedemilitariseerd worden dus geen Duitse militairen daar. Als schuld moest
Duitsland 132 miljard mark herstelbetalingen doen. Volkenbond werd daardoor
opgericht.
Door al dit kwam Duitsland in een economische crisis.


Volkenbond = voorloper van verenigde naties.
Ruzies tussen regering moest pratend worden opgelost, dus gezamenlijk optreden.
Het was alleen niet succes vol want het voorkomt niet de 2 e wereldoorlog. Duitsland
mocht hierbij ook niet meedoen.

Eerste wereldoorlog is nu voorbij

Document information

Level
School year
5
Uploaded on
September 24, 2022
Number of pages
16
Written in
2022/2023
Type
Summary
$7.02

Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF

Sold
0
Followers
0
Items
16
Last sold
-



Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their tests and reviewed by others who've used these notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No worries! You can instantly pick a different document that better fits what you're looking for.

Pay as you like, start learning right away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and aced it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Working on your references?

Frequently asked questions