• Wrong document? Swap it for free
  • Written by students who passed
  • Immediately available after payment
  • Read online or as PDF
Sell
Where do you study
Your language
Document preview thumbnail
Preview 2 out of 5 pages
Summary

Samenvatting Geschiedenis tijdvak 5 havo 4/5

Document preview thumbnail
Preview 2 out of 5 pages

examenstof en toets stof voor havo 4/5

Content preview

Geschiedenis tijdvak 5:
Ontdekkers en hervormers
1500-1600

Kenmerkend aspect:

1. Het veranderde mens en wereldbeeld van de renaissance en het begin van
een nieuwe wetenschappelijke belangstelling

2. de hernieuwde oriëntatie op het erfgoed van de klassieke oudheid.

De Griekse en romeinse cultuur komt terug in bijvoorbeeld schilderijen.
Renaissance = wedergeboorte van de klassieke oudheid, opnieuw her interesse van
de Grieks-romeinse cultuur.

Wat verandert er aan het mens en wereldbeeld?
eerst stond de kerk centraal en dat mensen een goed leven leiden om een goed
plekje in de hemel te krijgen. Dat wordt ook wel memento mori genoemd. Maar nu
in de renaissance is het niet leven voor een goed plekje in de hemel maar leven voor
je eigen individu. Dit wordt ook wel carpe diem genoemd. Er werden nieuwe
gebieden ontdekt vandaar dat het wereldbeeld veranderd.

Waarom ontstond de renaissance in Italië?
De opkomst van handel en ambacht in noord Italië. Er was veel klassieke Grieks
romeinse kunst terug te vinden in oude gebouwen, schilderijen met veel details. De
handel was daar vroeg op gang gekomen.

Humanisme = geleerden mensen die de klassieke oudheid kunst bestuderen en
onderzoeken. Dit is een onderdeel van de renaissance. Individuele mens komt hierbij
centraal te staan. Humanisten gingen wetenschappelijke onderzoeken doen door
argumenten. Daar was de kerk niet blij mee. Erasmus had kritiek op de kerk.

, Kenmerkend aspect:

Het begin van de Europese overzeese expansie

In de 15e eeuw kenden Europeanen nog maar een klein deel van de aarde: Europa,
Midden-Oosten en noordkust van Afrika. Europa gaat zich verspreidde buiten Europa
over zee. Bijvoorbeeld Columbus. Europa haalde specerijen uit Azië op in het
midden oosten.
Ruzie met moslims en daardoor opzoek naar nieuwe route naar Azië. Het kon niet
via het land dus de christenen gingen via de zee. Moslims weigerde te handelen met
de christenen.
Hoe meer tussen personen er zijn bij de handel hoe duurder het product wordt.

Bartholomeus’ Diaz 1488:
- Uit Portugal
- Ontdekte Zuid-Afrika
- De eerste ontdekker via zee

Vasco da gama 1497:
- Ontdekte de route naar Azië (India) via zee

Columbus 1492:
- Ontdekte Amerika
- Dacht dat hij India had ontdekt
- Komt als eerste in Cuba aan

Conquistadores (na Columbus):
- Aangetrokken tot goud
- Waren Spaanse ontdekkingsreizigers

Redenen voor de Europese expansie:
- Op economisch gebied = specerijen, zijde en goud en zilver
- Op cultureel gebied = verspreiding christendom en nieuwsgierigheid en zucht
naar avontuur.
- Op politiek gebied = veroveren van een groot rijk.

Spanje en Portugal waren in deze tijd wereldrijken, erg machtige landen.

Gevolgen Conquistadores:
De indianen stierven door Europese ziektes. Ook werden de indianen gekerstend,
verder werden ze gedwongen tot arbeid. Er kwam protest tegen slechte behandeling
van de indianen en daaruit ontstaat de Trans-Atlantische slavenhandel. Dat is de
import van Afrikaanse slaven en vormt het begin van de Driehoeks handel.
Deze gevolgen gaan vanaf 1542.

Document information

Level
School year
5
Uploaded on
September 24, 2022
Number of pages
5
Written in
2022/2023
Type
Summary
$6.33

Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF

Sold
0
Followers
0
Items
16
Last sold
-



Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their exams and reviewed by others who've used these revision notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No problem! You can straightaway pick a different document that better suits what you're after.

Pay as you like, start learning straight away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and smashed it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Working on your references?

Frequently asked questions