Samenvatting pathologie - speekselklier

SIALOLITHIASIS
Wat: Speekselstenen
Prevalentie:
- In afvoergang of in speekselklier  meest
frequent thv hoofdductus of hilus van de
glandula submandibularis
- Solitair of multipel
- Grootte: mm tot cm
- Vooral op middelbare leeftijd, maar alle
leeftijden mogelijk
Oorzaak:
- Afzetting van kalkzouten rond centrale kern
van organisch materiaal (afgestoten
epitheelcellen, bacteriën, corpus alienum,
weefselschade)
- Oorzaak onbekend
Symptomen:
- Aanvallen van pijn en zwelling
- ‘mealtime syndrome’
- Asymptomatisch mogelijk
Klinisch onderzoek:
- Bimanuele palpatie
- Beeldvorming: echo, CT
Behandeling:
- Conservatief
 Speekselstimulerende voeding,
kliermassage, hydratatie
 Antibiotica zo vermoeden
surinfectie
- Heelkundig
 Steen in ductus: verwijdering onder
lokale verdoving
 Steen in hilus/ klier: verwijdering
klier
ACUTE BACTERIËLE SIALOADENITIS Ontsteking
Wat: Ontsteking van de speekselklier
Oorzaak:
- Acute opstijgende infectie vanuit mondholte
- S. aureus ( belangrijke kiem)
- Frequent bij uitdroging, verminderde
weerstand, diabetes…
Symptomen:
- Parotitis
 Pijn, zwelling (bij eten)
 Koorts, algemene malaise
 Pus in de mond
Klinisch onderzoek:
- Palpatie
- Cultuur en antibiogram etter
- Echografie
Behandeling:
- Antibiotica, hydratatie, pijnstilling, massage
- Igv abcedatie: drainage

, CHRONISCHE RECIDIVERENDE Ontsteking
SIALOADENITIS
Oorzaak:
- Terugkerende ontsteking van meestal gl.
Perotidea
- Meestal S. viridans
Symptomen:
- Bij aanval
 Gezwollen, pijnlijke klier
 Etterige afloop
- Tussen de aanvallen door
 Klachtenvrij
 Soms licht vergrote klier
Klinisch onderzoek:
- Palpatie: persisterend vergroot, vast
aanvoelende klier
- Cultuur pus (etter)
- Sialografie: sialoectasieën
Behandeling:
- Tijdens exacerbatie
 Antibiotica
 Massage
 Hydratatie
- In geval van sialoectasieën: heelkunde
Wat: Ontsteking
- Virale ontsteking van perotisklieren, en
soms ook submandibulaire klieren
Prevalentie:
- Epidemisch verloop, vooral winter en
voorjaar
- Besmetting  incubatietijd 3 weken 
symptomen
- Vooral bij kinderen
Symptomen:
- Prodromen: onwel zijn lichte koorts
- Pijnlijk gezwollen speekselklier (1-2 weken) VIRALE SIALOADENITIS
- Soms andere organen:
 Orchitis
BOF – PAROTITIS EPIDEMICA
 Pancreatitis
 meningitis
Klinisch onderzoek:
- Palpatie
- Bloedonderzoek: serologie (aantonen
bofvirus), gestegen serum amylase

Behandeling:
- Symptomatisch, spontane genezing na 1-2
weken
- Geen antibiotica

 Zeldzaam sinds vaccinatie!

Prevalentie: Ontsteking
- Bij pasgeborene (besmetting via moeder)
Symptomen:
- Zo symptomatisch: sialoadenitis (+ VIRALE SIALOADENITIS
hepatitis, geelzucht, bloedarmoede) CYTOMEGALOVIRUS (CMV)