Plant Fysiologie
Taak 1.
Leerdoelen:
1. Wat is de bouw en functie van een plant?
a. Macro
b. Organismen, Orgaan, Weefsel en Celniveau
c. Micro
2. Hoe groeit een plant van zaadje tot plant?
3. Wat gebeurt in een plant bij overstroming, verdroging, verzilting?
a. Macro
b. Organismen, Orgaan, Weefsel en Celniveau
c. Micro
4. Wat is de labplant, wat zijn de kenmerken en waarom is die plant de labplant?
Vooral hoofdstuk 35 van Campbell.
, I. Leerdoel 1: Wat is de bouw en functie van een plant?
Een plant bestaat net zoals de meeste dieren uit cellen, weefsels en
organen. Een cel is de fundamentele bouwsteen van het leven. Een
weefsel is een groep van cellen die bestaan uit een of meerdere
celtypen die samen een gespecialiseerde functie uitoefenen. Een
orgaan bestaat uit verschillende typen weefsels die samen bepaalde
functies uitoefenen.
Planten moeten water en mineralen opnemen beneden het
grondoppervlakte en CO2 en licht boven de grondoppervlakte. De
mogelijkheid om deze bronnen efficiënt op te nemen is te danken aan
de evolutie van wortelen, stengels en bladeren, die de drie basis
organen van een plant vormen. Deze drie organen vormen samen het
wortel systeem (root system) en het scheut systeem (shoot
system). Het scheut systeem bestaat uit stengels en bladeren.
Vasculaire planten hebben beide system nodig voor overlevering.
A. Wortels
De wortels zijn bijna nooit fotosynthetisch. De wortels sterven af tenzij het fotosynthaat (de suikers
en andere koolhydraten geproduceerd tijdens fotosynthese), geïmporteerd worden door het scheut
systeem. Aan de andere kant is het scheut systeem afhankelijk van water en mineralen die door de
wortels opgenomen worden.
Een wortel is een orgaan dat de vasculaire plant verankerd in de bodem, mineralen en water
absorbeert en vaak koolhydraten en andere reserves opslaat.
De primaire wortel, die ontstaat in de zaad embryo, is de eerste wortel (en het eerste orgaan) dat
ontstaat van het zaadje. Het gaat snel vertakken en vormt daarbij de zijdelingse (laterale) wortels
(lateral roots), die ook vertakken en daarbij bijdragen aan de mogelijkheid van het wortelsysteem om
de plant te verankeren en bronnen zoals water en mineralen op te nemen uit de bodemgrond.
Lange, rechtopstaande planten met een grote massa hebben een penwortel (taproot) systeem dat
vaak ontwikkelt uit de primaire wortel. In het penwortel systeem, is de rol van absorptie beperkt tot the
zijdelingse wortels. Een penwortel, ondanks dat het veel energie kost om het te maken, faciliteert de
verankering van de plant in de grond. De penwortel maakt het mogelijk voor de plant om te groeien
en de plant daarbij toegang te geven tot meer geliefde licht omstandigheden. Penwortels kunnen
zich daarnaast ook specialiseren voor voedsel opslag.
Kleine vasculaire planten lopen meer risico om ontworteld en opgegeten te worden door dieren. Deze
planten kunnen zich efficiënt verankeren door het vezelige wortelsysteem (fibrous root system)
doordat de primaire wortel vroeg sterft en daardoor geen penwortel kan vormen.
In tegendeel, veel wortels ontstaan van de stam en zijn daarom onvoorzien (adventitious). Met deze
term wordt een plant beschreven die groeit op een ongewone plek, bijvoorbeeld doordat wortelen van
stengels of bladeren ontstaan. Elke wortel vormt eigen zijdelingse wortels (gaat zo door). Dit houdt de
plant op zijn plek en deze planten zijn daarom goed in het voorkomen van bodemerosie.
,In de meeste planten gebeurt de opname van water en mineralen naast de uiteinden van de
uitgroeiende wortels, waar zich een grote hoeveelheid wortelharen bevindt. Wortelharen zijn dunne,
vingerachtige extensies van wortel epidermale cellen die groeien en daarbij de oppervlakte van de
wortels vergroten.
De meeste wortel systemen vormen ook mycorrhiza verbanden, symbiotische interacties met de
bodem schimmels die de mogelijkheid voor de plant om mineralen op te nemen vergroten.
B. Stengel
De stengel is het plantenorgaan dat de bladeren en de knoppen draagt. Zijn hoofdfunctie is het
verlengen en het oriënteren van de scheut op een manier dat het de fotosynthese door de
balderen gemaximaliseerd wordt. Een andere functie is het verhogen van reproductieve
structuren en daarbij het faciliteren van de verspreiding van pollen en fruit. Groene stengels
kunnen ook een gelimiteerde hoeveelheid fotosynthese uitvoeren.
Verschil tussen knop en knoop:
De eindknop is de knop waar nog een stuk stengel uit kan groeien. De
okselknop is de knop in een bladoksel waar een zijstengel uit kan groeien.
De lid is het stuk stengel tussen twee knopen (internodia). Een knoop is
de plaats waar een blad uitgroeit.
De meeste groei van een jonge scheut is geconcentreerd naast de
groeiende scheut top of apicale knop (apical bud). Apicale knoppen zijn
niet de enige soort knopen die gevonden worden in scheuten. In de
bovenste hoek (oksel) gevormd bij elk blad en de stengel is een okselknop
(axillary bud), die potentieel zijdelingse vertakking kan vormen.
Sommige planten hebben stengels met alternatieve functies zoals voedsel opslag of niet-seksuele
reproductie.
C. Bladeren
In de meeste planten, is het blad het grootste fotosynthetische orgaan. Naast het onderscheppen
van licht, wisselen bladeren gassen uit met de atmosfeer, verliezen warmte en verdedigen
hunzelf tegen herbivoren en pathogenen.
Bladeren hebben variërende fysiologische, anatomische en morfologische eisen en verschillen daarom
onderling in deze punten. Bijvoorbeeld een laag haar kan ervoor zorgen dat insecten worden
tegengehouden, maar zorgt er ook voor dat lucht wordt vastgehouden rondom het blad oppervlakte en
dat door de gas uitwisseling en dus de fotosynthese vermindert.
In het algemeen bestaat een blad uit een bladschijf en een stengel, ook wel bladsteel (petiole)
genoemd, die het blad samenbrengt tot de stam op het punt van de knoop. Nerven zijn de vasculaire
weefsels van de bladeren.
- Eenzaadlobbige (monocots) hebben parallelle nerven.
- Eudicots hebben een netwerk van nerven die ontstaan zijn uit een grote nerf
, Aanvulling: Mossen, bedekt zadigen (tulp, gras), naakt zadigen (denneboom)
Aanvulling:
1. Eudocotylen (tweezaadlobbigen) hebben 2 embryonale blaadjes
2. Monocotylen (eenzaadlobigen) hebben een blaadje
één zaadlobigen twee zaadlobigen
stuifmeelkorrels met één kiemopening stuifmeelkorrels met drie kiemopeningen
parallelle nerven in bladeren vertakte nerven in bladeren
bloemdelen in meervoud van drie bloemdelen met een ander grondgetal
alleen bijwortels na kiemplantstadium vertakte hoofdwortel
vaatbundels verspreid vaatbundels in een ring
geen secundaire diktegroei secundaire diktegroei mogelijk
Taak 1.
Leerdoelen:
1. Wat is de bouw en functie van een plant?
a. Macro
b. Organismen, Orgaan, Weefsel en Celniveau
c. Micro
2. Hoe groeit een plant van zaadje tot plant?
3. Wat gebeurt in een plant bij overstroming, verdroging, verzilting?
a. Macro
b. Organismen, Orgaan, Weefsel en Celniveau
c. Micro
4. Wat is de labplant, wat zijn de kenmerken en waarom is die plant de labplant?
Vooral hoofdstuk 35 van Campbell.
, I. Leerdoel 1: Wat is de bouw en functie van een plant?
Een plant bestaat net zoals de meeste dieren uit cellen, weefsels en
organen. Een cel is de fundamentele bouwsteen van het leven. Een
weefsel is een groep van cellen die bestaan uit een of meerdere
celtypen die samen een gespecialiseerde functie uitoefenen. Een
orgaan bestaat uit verschillende typen weefsels die samen bepaalde
functies uitoefenen.
Planten moeten water en mineralen opnemen beneden het
grondoppervlakte en CO2 en licht boven de grondoppervlakte. De
mogelijkheid om deze bronnen efficiënt op te nemen is te danken aan
de evolutie van wortelen, stengels en bladeren, die de drie basis
organen van een plant vormen. Deze drie organen vormen samen het
wortel systeem (root system) en het scheut systeem (shoot
system). Het scheut systeem bestaat uit stengels en bladeren.
Vasculaire planten hebben beide system nodig voor overlevering.
A. Wortels
De wortels zijn bijna nooit fotosynthetisch. De wortels sterven af tenzij het fotosynthaat (de suikers
en andere koolhydraten geproduceerd tijdens fotosynthese), geïmporteerd worden door het scheut
systeem. Aan de andere kant is het scheut systeem afhankelijk van water en mineralen die door de
wortels opgenomen worden.
Een wortel is een orgaan dat de vasculaire plant verankerd in de bodem, mineralen en water
absorbeert en vaak koolhydraten en andere reserves opslaat.
De primaire wortel, die ontstaat in de zaad embryo, is de eerste wortel (en het eerste orgaan) dat
ontstaat van het zaadje. Het gaat snel vertakken en vormt daarbij de zijdelingse (laterale) wortels
(lateral roots), die ook vertakken en daarbij bijdragen aan de mogelijkheid van het wortelsysteem om
de plant te verankeren en bronnen zoals water en mineralen op te nemen uit de bodemgrond.
Lange, rechtopstaande planten met een grote massa hebben een penwortel (taproot) systeem dat
vaak ontwikkelt uit de primaire wortel. In het penwortel systeem, is de rol van absorptie beperkt tot the
zijdelingse wortels. Een penwortel, ondanks dat het veel energie kost om het te maken, faciliteert de
verankering van de plant in de grond. De penwortel maakt het mogelijk voor de plant om te groeien
en de plant daarbij toegang te geven tot meer geliefde licht omstandigheden. Penwortels kunnen
zich daarnaast ook specialiseren voor voedsel opslag.
Kleine vasculaire planten lopen meer risico om ontworteld en opgegeten te worden door dieren. Deze
planten kunnen zich efficiënt verankeren door het vezelige wortelsysteem (fibrous root system)
doordat de primaire wortel vroeg sterft en daardoor geen penwortel kan vormen.
In tegendeel, veel wortels ontstaan van de stam en zijn daarom onvoorzien (adventitious). Met deze
term wordt een plant beschreven die groeit op een ongewone plek, bijvoorbeeld doordat wortelen van
stengels of bladeren ontstaan. Elke wortel vormt eigen zijdelingse wortels (gaat zo door). Dit houdt de
plant op zijn plek en deze planten zijn daarom goed in het voorkomen van bodemerosie.
,In de meeste planten gebeurt de opname van water en mineralen naast de uiteinden van de
uitgroeiende wortels, waar zich een grote hoeveelheid wortelharen bevindt. Wortelharen zijn dunne,
vingerachtige extensies van wortel epidermale cellen die groeien en daarbij de oppervlakte van de
wortels vergroten.
De meeste wortel systemen vormen ook mycorrhiza verbanden, symbiotische interacties met de
bodem schimmels die de mogelijkheid voor de plant om mineralen op te nemen vergroten.
B. Stengel
De stengel is het plantenorgaan dat de bladeren en de knoppen draagt. Zijn hoofdfunctie is het
verlengen en het oriënteren van de scheut op een manier dat het de fotosynthese door de
balderen gemaximaliseerd wordt. Een andere functie is het verhogen van reproductieve
structuren en daarbij het faciliteren van de verspreiding van pollen en fruit. Groene stengels
kunnen ook een gelimiteerde hoeveelheid fotosynthese uitvoeren.
Verschil tussen knop en knoop:
De eindknop is de knop waar nog een stuk stengel uit kan groeien. De
okselknop is de knop in een bladoksel waar een zijstengel uit kan groeien.
De lid is het stuk stengel tussen twee knopen (internodia). Een knoop is
de plaats waar een blad uitgroeit.
De meeste groei van een jonge scheut is geconcentreerd naast de
groeiende scheut top of apicale knop (apical bud). Apicale knoppen zijn
niet de enige soort knopen die gevonden worden in scheuten. In de
bovenste hoek (oksel) gevormd bij elk blad en de stengel is een okselknop
(axillary bud), die potentieel zijdelingse vertakking kan vormen.
Sommige planten hebben stengels met alternatieve functies zoals voedsel opslag of niet-seksuele
reproductie.
C. Bladeren
In de meeste planten, is het blad het grootste fotosynthetische orgaan. Naast het onderscheppen
van licht, wisselen bladeren gassen uit met de atmosfeer, verliezen warmte en verdedigen
hunzelf tegen herbivoren en pathogenen.
Bladeren hebben variërende fysiologische, anatomische en morfologische eisen en verschillen daarom
onderling in deze punten. Bijvoorbeeld een laag haar kan ervoor zorgen dat insecten worden
tegengehouden, maar zorgt er ook voor dat lucht wordt vastgehouden rondom het blad oppervlakte en
dat door de gas uitwisseling en dus de fotosynthese vermindert.
In het algemeen bestaat een blad uit een bladschijf en een stengel, ook wel bladsteel (petiole)
genoemd, die het blad samenbrengt tot de stam op het punt van de knoop. Nerven zijn de vasculaire
weefsels van de bladeren.
- Eenzaadlobbige (monocots) hebben parallelle nerven.
- Eudicots hebben een netwerk van nerven die ontstaan zijn uit een grote nerf
, Aanvulling: Mossen, bedekt zadigen (tulp, gras), naakt zadigen (denneboom)
Aanvulling:
1. Eudocotylen (tweezaadlobbigen) hebben 2 embryonale blaadjes
2. Monocotylen (eenzaadlobigen) hebben een blaadje
één zaadlobigen twee zaadlobigen
stuifmeelkorrels met één kiemopening stuifmeelkorrels met drie kiemopeningen
parallelle nerven in bladeren vertakte nerven in bladeren
bloemdelen in meervoud van drie bloemdelen met een ander grondgetal
alleen bijwortels na kiemplantstadium vertakte hoofdwortel
vaatbundels verspreid vaatbundels in een ring
geen secundaire diktegroei secundaire diktegroei mogelijk
