Module 1: De techniek van het dubbel boekhouden
1. De balans
Kapitaal = permanente schuld van de ondernemingsentiteit t.o.v. de eigenaars
Balans = toestand van de onderneming op een bepaald ogenblik (FOTO)
ACTIEF = PASSIEF
Principe van dubbelboekhouden: steunt op de redenering dat een onderneming niet meer
werkmiddelen kan aanschaffen dan over het vermogen waarover zij beschikt
Actiefzijde
Vaste activa
o Middel, niet te gelde maken
o IMVA, MVA, FVA
Vlottende activa
o Doel, wel te gelde maken
Ordening is via liquiditeitsgraad: meeste liquide middel onderaan
Passiefzijde
Eigen vermogen
o Schuld t.o.v. eigenaars
o Continu aanwezig
o Vb. Kapitaal
o Bij winst: EV stijgt
Vreemd vermogen
o Schuld t.o.v. derden
o Tijdelijk aanwezig
Ordening is volgens de opvraagbaarheid
Link actief en passief: vaste activa
financieren met geld dat je niet moet
terugbetalen, kijken naar vlottend activa om te
weten of je schulden kan afbetalen of niet
Pagina 1 van 77
,Winstdoelstelling
Onderneming moet groeien GROEI = WINST
o EV stijgt ten gevolge van winst (O > K) en daalt ten gevolge van verlies (O < K)
o Opbrengsten leiden tot toename van EV en kosten tot afnamen van EV
2. Resultatenrekening
Formele voorstelling van het resultaat van een onderneming over een bepaalde periode
(VIDEO)
Start ieder jaar van nul
Geeft opbrengsten (prestaties) en kosten (verbruikte middelen) over een periode
2 soorten
o Bedrijfsresultaat
Opbrengsten/kosten die verband houden met de gewone bedrijfsuitoefening
van de onderneming
o Financieel resultaat
Opbrengsten/kosten die verband houden met het beheer van financiële
middelen
Opbrengsten/kosten met "uitzonderlijk" karakter: niet recurente O/K
OPBRENGSTEN INKOMEN (geldstromen)
KOSTEN UITGAVEN
3. Grootboek
Systematische registratie logische en zakelijke ordening
Verzameling van alle soorten rekeningen info over elke component van de balans EN elke
component van de resultatenrekening
Debet = Credit DEBET CREDIT
Saldo inschrijven aan de zijde met het kleinste totaal
o Dtotaal > Ctotaal: Debetsaldo
o Ctotaal < Dtotaal: Creditsaldo A + A +
Journaalposten P - P -
Chronologische registratie van transacties
Verantwoordingsstukken O - O +
o AF = aankoopfactuur (440/489)
o VF = verkoopfactuur (400/416) K + K -
GEEN GELDSTROOM, GEEN
BANKREKENING GEBRUIKEN
o RU = rekeninguittreksel (5500)
o PU = postuittreksel
o KU = kasuittreksel (570)
o RvB = raad van bestuur
o AV = algemene vergadering
o DIV = diverse bewijsstuk
o INV = inventarisboeking
o Borderel = soort factuur gebruikt bij VISA, verzekeraars …
Pagina 2 van 77
,4. Werkcollege
Pagina 3 van 77
, Module 2: Commerciële en financiële transacties
Doel ondernemer maximalisatie eigen vermogen via
o Handelsproces: aankopen – verkopen
o Industrieel proces: aankopen – produceren – verkopen
1. BTW
Nuloperatie
Verkoper: P + btw btw verschuldigd aan fiscus 451
o Klant onderneming overheid
Vordering: 400 (P + btw)
Aankoper: P + btw vordering op de fiscus 411
o Leverancier onderneming overheid
Schuld: 440
Btw verdieping
Periodieke btw-afrekening
o Niet dagelijks btw vorderingen op/terug betalen aan overheid via wachtrekening
Terug te vorderen BTW (411) > te betalen BTW (451)
499
451 @ 411
Terug te vorderen BTW (411) < te betalen BTW (451)
451 @ 499
411
Belastbare btw-handelingen
o Levering van goederen en diensten in België door een btw-plichtige
o Btw plichtige = iedereen die in de uitoefening van een economische activiteit,
geregeld en zelfstandig, leveringen van goederen of diensten verricht dit in het btw-
wetboek zijn omschreven
Vrijstelling voor bepaalde beroepen (dokters …) en activiteiten (verhuren,
verzekering …)
o Verplichtingen van de btw-plichtige
Zich laten registeren
Een boekhouding voeren
Facturen uitreiken
De periodieke btw-aangifte indienen
Btw betalen aan de staat
Een btw-klantenlisting opmaken
Niet recupereerbare btw = kost
o Criterium: niet het statuut van btw-plichtige, wel de soort besteding
Vb. personenwagens: 50% aftrekbaar
Boeken op 640 = bedrijfsbelasting
2. Kortingen en bijkomende kosten
Handelskorting (commerciële korting)
Om verkoop te stimuleren, bij grote afnames, bij klachten
Pagina 4 van 77
1. De balans
Kapitaal = permanente schuld van de ondernemingsentiteit t.o.v. de eigenaars
Balans = toestand van de onderneming op een bepaald ogenblik (FOTO)
ACTIEF = PASSIEF
Principe van dubbelboekhouden: steunt op de redenering dat een onderneming niet meer
werkmiddelen kan aanschaffen dan over het vermogen waarover zij beschikt
Actiefzijde
Vaste activa
o Middel, niet te gelde maken
o IMVA, MVA, FVA
Vlottende activa
o Doel, wel te gelde maken
Ordening is via liquiditeitsgraad: meeste liquide middel onderaan
Passiefzijde
Eigen vermogen
o Schuld t.o.v. eigenaars
o Continu aanwezig
o Vb. Kapitaal
o Bij winst: EV stijgt
Vreemd vermogen
o Schuld t.o.v. derden
o Tijdelijk aanwezig
Ordening is volgens de opvraagbaarheid
Link actief en passief: vaste activa
financieren met geld dat je niet moet
terugbetalen, kijken naar vlottend activa om te
weten of je schulden kan afbetalen of niet
Pagina 1 van 77
,Winstdoelstelling
Onderneming moet groeien GROEI = WINST
o EV stijgt ten gevolge van winst (O > K) en daalt ten gevolge van verlies (O < K)
o Opbrengsten leiden tot toename van EV en kosten tot afnamen van EV
2. Resultatenrekening
Formele voorstelling van het resultaat van een onderneming over een bepaalde periode
(VIDEO)
Start ieder jaar van nul
Geeft opbrengsten (prestaties) en kosten (verbruikte middelen) over een periode
2 soorten
o Bedrijfsresultaat
Opbrengsten/kosten die verband houden met de gewone bedrijfsuitoefening
van de onderneming
o Financieel resultaat
Opbrengsten/kosten die verband houden met het beheer van financiële
middelen
Opbrengsten/kosten met "uitzonderlijk" karakter: niet recurente O/K
OPBRENGSTEN INKOMEN (geldstromen)
KOSTEN UITGAVEN
3. Grootboek
Systematische registratie logische en zakelijke ordening
Verzameling van alle soorten rekeningen info over elke component van de balans EN elke
component van de resultatenrekening
Debet = Credit DEBET CREDIT
Saldo inschrijven aan de zijde met het kleinste totaal
o Dtotaal > Ctotaal: Debetsaldo
o Ctotaal < Dtotaal: Creditsaldo A + A +
Journaalposten P - P -
Chronologische registratie van transacties
Verantwoordingsstukken O - O +
o AF = aankoopfactuur (440/489)
o VF = verkoopfactuur (400/416) K + K -
GEEN GELDSTROOM, GEEN
BANKREKENING GEBRUIKEN
o RU = rekeninguittreksel (5500)
o PU = postuittreksel
o KU = kasuittreksel (570)
o RvB = raad van bestuur
o AV = algemene vergadering
o DIV = diverse bewijsstuk
o INV = inventarisboeking
o Borderel = soort factuur gebruikt bij VISA, verzekeraars …
Pagina 2 van 77
,4. Werkcollege
Pagina 3 van 77
, Module 2: Commerciële en financiële transacties
Doel ondernemer maximalisatie eigen vermogen via
o Handelsproces: aankopen – verkopen
o Industrieel proces: aankopen – produceren – verkopen
1. BTW
Nuloperatie
Verkoper: P + btw btw verschuldigd aan fiscus 451
o Klant onderneming overheid
Vordering: 400 (P + btw)
Aankoper: P + btw vordering op de fiscus 411
o Leverancier onderneming overheid
Schuld: 440
Btw verdieping
Periodieke btw-afrekening
o Niet dagelijks btw vorderingen op/terug betalen aan overheid via wachtrekening
Terug te vorderen BTW (411) > te betalen BTW (451)
499
451 @ 411
Terug te vorderen BTW (411) < te betalen BTW (451)
451 @ 499
411
Belastbare btw-handelingen
o Levering van goederen en diensten in België door een btw-plichtige
o Btw plichtige = iedereen die in de uitoefening van een economische activiteit,
geregeld en zelfstandig, leveringen van goederen of diensten verricht dit in het btw-
wetboek zijn omschreven
Vrijstelling voor bepaalde beroepen (dokters …) en activiteiten (verhuren,
verzekering …)
o Verplichtingen van de btw-plichtige
Zich laten registeren
Een boekhouding voeren
Facturen uitreiken
De periodieke btw-aangifte indienen
Btw betalen aan de staat
Een btw-klantenlisting opmaken
Niet recupereerbare btw = kost
o Criterium: niet het statuut van btw-plichtige, wel de soort besteding
Vb. personenwagens: 50% aftrekbaar
Boeken op 640 = bedrijfsbelasting
2. Kortingen en bijkomende kosten
Handelskorting (commerciële korting)
Om verkoop te stimuleren, bij grote afnames, bij klachten
Pagina 4 van 77
