Samenvatting school en pedagogische psychologie

SCHOOL EN PEDAGOGISCHE
PSYCHOLOGIE
LORE SCHETS




TOEGEPASTE PSYCHOLOGIE
2021-2022

, Inleiding: kinderen en jongeren met gedrags- en emotionele
problemen


Twee grote kaders voor begeleiding in het SPP werkveld:
- M-decreet en zorgcontinuüm in de leerlingenbegeleiding
- Integrale Jeugdzorg (2 digitale lessen)


Neurobiologische ontwikkelingsstoornissen:




Andere zorgvragen:



Neurobiologische ontwikkelingsstoornissen:
− Licht verstandelijke beperking
− Lezen, spellen en dyslexie
− Rekenen en dyscalculie
− DCD
− Taalstoornissen
− ADHD
− ASS



Andere zorgvragen:

- Cognitief sterk functioneren
- Stemmingsstoornissen, suïcide en suïcidepreventie bij
kinderen en jongeren
- Agressie en gedragsproblemen
- Faalangst
- Studie(de)motivatie
- Sociale relaties tussen leerlingen en pesten
1

,INLEIDING: KINDEREN EN JONGEREN
MET GEDRAGS- EN EMOTIONELE
PROBLEMEN




2

, INLEIDING: KINDEREN EN JONGEREN MET GEDRAGS - EN EMOTIONELE PROBLEMEN

Cursustekst = Grietens, H., Bosmans, G., & Baeyens, D. (2014). Kinderen en jongeren met gedrags- en
emotionele problemen. In H. Grietens, J. Vanderfaeillie & B. Maes (Red.), Handboek jeugdhulpverlening. Deel 1:
Een orthopedagogisch perspectief op kinderen en jongeren met problemen (p. 23-58). Leuven: Acco.

1) INLEIDING

Enkele stellingen… wat is normaal / wat wijst mogelijks op een stoornis?

1. Een kind van 2,5 jaar is niet zindelijk overdag (plast nog regelmatig in de broek)? Normaal
2. Een tiener komt in opstand tegen haar ouders die haar hadden verboden om uit te gaan en ze kruipt ‘s
avonds uit haar raam om met vrienden te gaan feesten? Normaal
3. Een man van 20 denkt dat de televisie tegen hem spreekt. Stoornis/abnormaal, kwalitatief afwijkend
gedrag
4. Een meisje van 19 jaar wilt niet aan de kant van de ruit zitten in de trein omdat ze het een vies idee vindt
dat er andere mensen tegen die ruit hebben geleund. Normaal, pas stoornis als ze de trein niet meer wil
nemen.


2) WAT ZIJN GEDRAGS- EN EMOTIONELE PRO BLEMEN?


2.1. TERMINOLOGIE
 Gedrags- en emotionele problemen = alle kinderen die zich zichtbaar ongewoon of abnormaal gedragen of
die zichtbaar ongewone of abnormale reacties vertonen, en dat afgezien van de ernst, de oorzaak of de
context van het gedrag of de emotie

 Deze cursus: eerder ernstige problemen = Problemen worden ernstig wanneer ze langdurig of blijvend
worden, in combinatie voorkomen met andere problemen en/of een ernstig lijden tot gevolg hebben bij
het kind en/of de directe omgeving
• Bv. Iemand met autisme dat perfect functioneert, wie zijn wij dan om te zeggen dat die een
stoornis heeft

2.2. AANDACHTSPUNTEN BIJ HET DEFINIËREN VAN GEDRAGS - EN EMOTIONELE PROBLEMEN

 Ontwikkelingsperspectief
• Weten wanneer gedrag of emoties wel/niet aangepast zijn aan de leeftijd
 Vb. woedebuien en druk gedrag bij een kleuter
 Continuümgedachte
• Geen kwalitatief verschil in gedrag, maar wel verschil in ernst, intensiteit en chroniciteit. Kinderen met
gedrags- en emotionele problemen vertonen deze gedragingen frequenter, intenser, langduriger en in
verschillende situaties.
 Context
• Bekijken van gedrag en emoties van kinderen in de situatie waarin ze zich voordoen
• De setting, activiteiten en de pedagogische aanpak hebben een grote impact op het gedrag van een
kind
 Informant
• Wie beoordeelt het gedrag van het kind?




3